10 / 570 sonuç gösteriliyor

CB Yönetmeliği 20059207
2005-08-10

İŞYERİ AÇMA VE ÇALIŞMA RUHSATLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK

Bu yönetmelik işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının verilmesi, denetlenmesi ve gerekli şartların sağlanması süreçlerini düzenler. İşletme sahipleri açılış için gerekli ruhsatı almak zorundadır; ruhsatsız açılan işletme kapatılır. Başvuru süreci, yerleşim planı, hizmet türü ve tesisin uygunluğu ile ilgili bilgiler ve ek belgeler sunulmalıdır. İşyerleri sağlık ve güvenlik tedbirleri, çevre sağlığı ve genel güvenlik açısından mevzuata uygun şekilde kurulmalı ve işletilmelidir; uyulmaması durumunda ruhsatlandırma, güncelleme veya kapatma gibi sonuçlar doğabilir. Konut alanlarında bazı işletme türlerinin açılması için yer seçimi kararları veya izinler gerekebilir. Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde güvenlik, mesafe ve tehlikeli maddelerle ilgili kurallara uyulur; patlayıcı ve benzeri tehlikeli maddelerle ilgili tedbirler alınır. Yangına karşı önlemler için gerekli raporlar istenir ve çok sayıda işletmenin bulunduğu binalarda itfaiye raporu gibi belgelerin bulunması gerekir; gerekli tedbirler alındığında ruhsat verilmiş sayılır. Sıvılaştırılmış petrol gazı tüpü dağıtım merkezleri ve benzeri yerler için güvenlik kayıtları ve izlenebilirlik kuralları uygulanır; kayıtlar saklanır ve yetkili kişiler dışında paylaşılamaz. Turizm belgeli tesislerle ilgili süreçler uygulanır ve bazı yatırımlar için çevresel etki değerlendirmesi gerekliliği durumu belirlenir. Ruhsat verildikten sonra yerinde denetimler yapılır; eksik görülen hususlar tamamlanır. Tesislerde değişiklik yapılması halinde ruhsat süreçleri yeniden başlatılır; bazı değişiklikler için ek adımlar gerekebilir. Ek belgeler ve beyanlar ile başvuru süreçleri yürütülür; başvurunun kabul edildiğini gösteren kayıtlar sunulur ve eksik belgelerin tamamlanması sürenin başladığı duruma göre belirlenir. Bazı sektörlere ilişkin özel tedbirler ve uygulamalar bulunabilir; bazı yatırımlar için süreçler daha hızlı uygulanabilir.

Kanun 4857
2003-06-10

İŞ KANUNU

Bu Kanunun uygulanması, işverenler ile çalışanlar arasındaki çalışma şartları ve çalışma ortamına ilişkin hak ve sorumlulukları netleştirmeyi amaçlar ve kapsamı büyük ölçüde geniştir; bazı istisnalar hariç tüm işyerlerini kapsar. - İşveren, işveren vekili ve işçi kavramları netleşir; vekil de işverenin sorumluluklarını taşır. - Alt işverenlik ilişkisinde asıl işverenin sorumlulukları devam eder; muvazaalı bir uygulama tespit edilirse çalışanlar başlangıçtan itibaren asıl işverenin çalışanı sayılır; böylece çalışan hakları korunur. - İşin bölünerek alt işverene verilmesi konusunda sınırlamalar bulunur; ana işin çoğu veya tamamı dışındaki işler için alt işverenlik kurulabilir; bu durumda taraflar birlikte sorumluluk taşıyabilir. - İşyerinin devri durumunda mevcut iş sözleşmeleri devralana geçer; devralan, çalışanın hizmet süresi esas alınan haklarını bu devretme sürecinde korur; devreden ve devralandan önceki borçlar için ortak sorumluluk olabilir; bazı durumlarda ortak sorumluluk sınırlı olabilir. - Geçici iş ilişkileri belirli koşullarda kurulabilir; süre ve yenileme sınırları öngörülür; geçici işçi, geçici iş veren ve özel istihdam bürosu arasındaki yazılı sözleşmeye bağlı olarak çalışır; ücret ödemeleri ve sigorta hakları güvence altındadır; iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim ve tedbirler alınır; geçici işçiler için sosyal hizmetlerden eşit muamele sağlanır. - Eşit davranma ilkesi uygulanır; dil, ırk, cinsiyet, engellilik gibi sebeplerle ayrım yapılamaz; eşit işe eşit ücret ilkesi geçerli olur; cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı farklı işlem yapılamaz; ihlal halinde haklar ve tazminat doğabilir. - İş sağlığı ve güvenliği eğitimi ve gerekli tedbirler tüm çalışanlar için sağlanır; özellikle geçici işçiler için yükümlülükler belirlenmiştir. - İş yerinin veya bölümünün devri, hakların korunması ve yükümlülüklerin paylaşılması açısından kurallara tabi tutulur; tescil ve bildirim gibi hususlar uygulanır. - Kanunun uygulanmaması gereken bazı işler ve iş ilişkileri de öngörülmüştür (örneğin bazı tarım, aile ekonomisi kapsamındaki işler ve ev içi hizmetler gibi alanlar). - Muvazaalı işlem nedeniyle çalışan haklarının ihlal edildiği durumlar için gerekli denetim ve itiraz mekanizmaları öngörülür; tespit halinde işçiler başlangıçtan itibaren haklarını talep edebilir. Bu düzenlemeler, çalışanların korunmasını, adil çalışma koşullarını sağlamayı ve işverenler için çalışan hakları ile sorumluluklarının netleşmesini hedefler.

Kanun 7330
2021-07-03

MAKİNE VE KİMYA ENDÜSTRİSİ ANONİM ŞİRKETİ HAKKINDA KANUN

- Bu kanun, devlete ait bir anonim şirketinin savunma ve ilgili alanlarda geniş kapsamlı üretim, ticaret ve hizmetler yapmasını sağlar; amaç, güvenlik ve kalkınma hedeflerine uygun üretim ve çözümler sunmaktır. - Şirketin faaliyet alanı içinde yerlı ve yabancı amaçlı üretim, pazarlama, temsil ve danışmanlık, araştırma geliştirme, tasarım, test, montaj, entegrasyon ve satış sonrası hizmetler bulunur; ayrıca tematik araştırma merkezi, özel endüstri bölgesi veya eğitim kurumu kurma imkanı sunulur. - Bakanlık envanterinde bulunan malzeme ve taşınmazlar, gerekli görüldüğünde şirketin kullanımına verilebilir; kullanımın bedeli veya koşulları belirli usullere göre düzenlenir. - Şirket, iç ve dış pazarda yeni şirketler kurma, mevcut şirketleri satın alma veya iştirak etme, gerektiğinde yurtdışında faaliyet gösterme ve yatırım projeleri için gerekli kararlarla hareket etme yetkisine sahiptir; bazı kararlar için özel işlemler ve onaylar gerekebilir. - Şirket ve bağlı ortaklıklarının alım süreçlerinde özel muafiyetler uygulanabilir; bazı kamu ihaleleriyle ilgili hükümlerin bu şirkete özgü olarak esnetildiği veya değiştirildiği alanlar bulunabilir. - Şirket bağımsız denetimden geçirilir; denetim sonuçları genel kurul ve ilgili mercilere iletilir. - Yönetim kurulu üyelerinin seçimi ve genel müdürün belirlenmesi, esas sözleşmede tanımlanan çerçeveye göre yapılır; yönetim kurulu üyelerinin bazı ödemelerle ilişkilendirildiği durumlar olabilir. - Personel istihdamı iş mevzuatına tabidir; yabancı personel de çalıştırılabilir; kamu kurumlarına ilişkin bazı personel mevzuatları bu şirkette uygulanmaz; işçilik, ücret ve diğer haklar iç düzenlemelerle belirlenir ve genel kurul tarafından yönlendirilir. - Şirket ile hisselerinin devri veya satışı, özel hukuk gerçek veya tüzel kişilerine yönelik olarak sınırlı veya yasak olabilir; sermaye süreçleri ve ilgili hükümler genel çerçevede belirlenir. - Mevcut çalışanların hakları korunur; emeklilik, kıdem ve hizmet süreleri gibi haklar transfer sürecinde dikkate alınır; geçiş sürecinde personelin mevcut statüleri ve hakları korunmaya çalışılır. - Geçiş sürecine ilişkin hükümlerde, devralınan hizmet sürelerinin ve emeklilik haklarının korunmasına yönelik uygulamalar yer alır; gerektiğinde personel hareketleri ve yer değiştirme işlemleri düzenlenir.

Kanun 6461
2013-05-01

TÜRKİYE DEMİRYOLU ULAŞTIRMASININ SERBESTLEŞTİRİLMESİ HAKKINDA KANUN

- Demiryolu altyapısı ile tren işletmeciliği birbirinden bağımsız şekilde yönetilir; altyapı işletmecisi olarak TCDD görev yaparken tren işletmecisi olarak da TCDD Taşımılık A.Ş. faaliyette bulunur. - Hizmet kalitesinin artırılması ve maliyetlerin düşürülmesi hedeflenir. - Kamu tüzel kişileri ve ticari şirketler, altyapı inşa etmek ve/veya altyapı üzerinde işletmecilik yapmak üzere yetkilendirilebilir; bu işlemler, ticari şartlarda ayrımcılık yapmaksızın yürütülür. - Altyapı kullanım ücretleri, altyapı sahibinin ve diğer tren işletmecilerinin bakış açısıyla adil ve eşit şekilde belirlenir. - Tasarrufundaki altyapıya ilişkin olmayan alanlar da işletilmek, kiralanmak veya kullanılabilir hale getirilir; bazı durumlarda bu alanlar için bedelsiz kullanım hakları tesis edilebilir ve kullanım süresi sonunda varlıklar devletin malına geçer. - Kamu hizmeti yükümlülükleri, Bakanlık ile tren işletmecileri arasında yapılan sözleşmelerle belirlenir; hat boyu, sefer sayıları ve yolcu taşımacılığı ücretleri gibi ayrıntılar bu sözleşmelerde yer alır. - Kamu hizmeti yükümlülüğü kapsamında gerekli ödenekler bütçeden karşılanır. - Demiryolu ile karayolu kesişimlerinde demiryolu ana yol olduğu için geçiş üstünlüğü demiryoluna aittir; gerektiğinde üst/alt geçitler ve güvenlik önlemleri sağlanır. - Yeni yolun bağlı olduğu kuruluşlar tarafından emniyet nedeniyle gerekli düzenlemeler yapılır ve gerektiğinde yapılar kaldırılır. - Taşınmazlar üzerinden yapılan devirler için bedelsiz irtifak hakları tesis edilebilir; vergi veya harç gibi bazı işlemlerden muafiyetler uygulanabilir. - Taşınmazlar üzerinde yapılan kiralama ve kullanımların ecrimisil gibi bedelleri durumunda belirli geçiş süreçleri güvence altına alınır ve bazı işlemler için vergi ve harç muafiyetleri uygulanabilir. - Özel mevzuat gereği tescil ve devir işlemleri kamu maliyesinin uygun gördüğü kapsamda yürütülür; bazı taşıtlar ve kadrolar için yeni yapılanmalara uygun protokoller yapılabilir. - Transfer süreci tamamlanana kadar mevcut TCDD görevleri devam eder; devir ve tahsis süreçleri Bakanlık tarafından gözetilir ve ihtilaflar bu merciler aracılığıyla çözülür. - Altyapı yatırımlarının finansmanı, bütçe ve ilgili ilişkili mekanizmalar üzerinden sağlanır; altyapı yatırımları için gerekli planlamalar yapılır.

CB Yönetmeliği 20046801
2004-02-25

KAMU KURUM VE KURULUŞLARI PERSONEL SERVİS HİZMET YÖNETMELİĞİ

Bu yönetmeliğin uygulanmasının pratik etkileri şunlardır: - Kamu kurum ve kuruluşları, personel servis hizmeti kurmak veya işletmek için izne başvurmalı ve verilen izni düzenli olarak yeniletmelidir. - Hizmet, öncelikle belediyelerin toplu taşıma araçları ve bu araçları kullanan gerçek/tüzel kişiler ile belediyelerin belirlediği ücret tarifelerine uygun olarak yürütülmelidir; belediyelerin yeterli olmadığı durumlarda ilgili birimlerden alınacak yazılı gerekçeye dayanılarak talep karşılanabilir. - Servis ihdası için güzergah, hangi yerleşim yerleri arasında hizmet verileceği, yararlanacak personel sayısı, zaman tarifesi ve kullanılacak araç sayısı gibi bilgiler başvuruda belirtilmelidir. - Taşımacılar, taşıyacakları araçların ruhsat ve kapasite belgelerini sunmalı; sözleşme süreci izne bağlanmalı ve hizmetin birkaç taraf tarafından yürütülebilmesi durumunda ortak girişim gibi yapılar kabul edilebilir. - Ücretlendirme, ilgili meslek odalarının tarifeleri doğrultusunda belirlenir ve ödemelerin nasıl yapılacağı hakkında bilgiler tespit edilir. - Taşımacılar, yolcuların güvenliğini, araç içi düzeni ve yolcuların rahatsız edici içeriklerden korunmasını sağlamakla yükümlüdür; güzergah izin belgelerinin dışına çıkılmamalı ve belediye ile trafik komisyonlarının kararlarına uyulmalıdır. - Taşımacılar ve sürücüler, araçlarının güvenlik ve bakım yönünden gerekli şartlara uygun olmasını temin etmeli; taşıt üzerinde gerekli güvenlik ekipmanları ve emniyet kemerleri bulunmalıdır; periyodik muayene ve bakımlar düzenli olarak yapılmalıdır. - Sürücü ve yardımcıların sabıka kaydı, gerekli sürücü belgesi ve kamu güvenliğine ilişkin uygunluk gibi şartları taşıması gerekir; olumsuz durumlar durumunda işleyiş engellenebilir. - Servis araçları için zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırılmalı; sigortası olmayan araçlarla personel taşımacılığı yapılmamalıdır. - Denetimler, ilgili kurumlarca yürütülür ve kurallara aykırı durumlar tespit edildiğinde gerekli yaptırımlar uygulanabilir; ayrıca ihlaller ilgili valilikler veya belediyelere bildirilir. - Servis araçlarından yararlanacak personelin kimlik kartı taşıması ve gerektiğinde gösterebilmesi gerekir; acil durumlar için ek kullanım hakları tanımlanabilir. - Taşıtın teknik uygunluk belgeleri ve güvenlik şartları sağlanmalı; araç içi güvenlik, yolcu taşıma kapasitesi ve diğer teknik gereklilikler kontrollü olarak sağlanır. - Kamu kurumları, servis hizmetlerindeki aksaklıkları ve kural dışı hareketleri tespit ederek uygun yaptırımları uygular; ilgili meslek odalarına bildirimde bulunulur. - Yolcu taşıyan servislerin acil durumlarda (yangın, afet, eğitim vb.) kullanımı sözleşmede belirtilen ücret karşılığında mümkün olabilir.

Kanun 3568
1989-06-13

SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK KANUNU

Pratik Etki Özeti - Serbest muhasebeci mali müşavirlik ve yeminli mali müşavirlik meslekleri düzenlenerek, işletmelerin muhasebe, mali müşavirlik ve denetim ihtiyaçlarının güvenilir ve bağımsız şekilde karşılanması hedeflenir; hizmet kapsamı muhasebe kayıtlarının tutulması, mali tabloların ve beyannamelerin hazırlanması ile ilgili danışmanlığı ve gerektiğinde raporlama işlemlerini içerir. - Unvan kullanımı sıkı bir şekilde sınırlanır; yetkisi olmayanların serbest muhasebeci mali müşavirlik veya yeminli mali müşavirlik unvanını kullanması yasaktır; bu tür ihlallerin takibi ve yaptırımları meslek odaları tarafından denetlenir. - Meslek mensupları için genel ve özel nitelikler belirlenir; vatandaşlık, medeni haklar, güvenlik ve meslek onuru gibi şartlar aranır; bazı ağır cezalar veya suçlardan dolayı engeller söz konusu olabilir. - Serbest muhasebeci mali müşavir olabilmek için ilgili alanlarda üniversite diploması, staj ve meslek sınavını geçme gibi özel şartlar öngörülür; vergi inceleme yetkisi kazananlar için bazı istisnalar veya farklı yol haritaları bulunur. - Staj ve hizmet sürelerinin sayılmasına ilişkin kurallar getirilir; belirli kamu hizmeti veya denetim görevi yapan süreler staj süresine sayılabilir; bu süreler meslek kazanım sürecine katkı sağlar. - Meslek sınavları, sınav komisyonlarının nasıl oluşacağı ve sınavın nasıl yürütüleceğine dair esaslar belirlenir; sınav sonuçlarının adaletli ve mevzuata uygun şekilde değerlendirilmesi gerekir. - Yabancı uyruklu adaylar için karşılıklılık amacıyla bazı şartlar ve onay süreçleri uygulanabilir; bu, uluslararası katılım imkânını sınırlamaya veya kolaylaştırmaya yöneliktir. - Vergi iadeleri gibi belirli alanlarda rapor düzenletme yetkisi ve sorumluluklar tanımlanır; raporların doğru olması halinde müştereken ve müteselsilen vergi cezaları ve giderlerinden sorumluluk doğar. - Yeminli mali müşavirlik mesleğine kabul edilenler için meslek öncesi yemin zorunluluğu getirilir; tasdik kapsamı ve raporlar için kanunlar çerçevesinde sorumluluk doğar. - Tasdik ve tasdikten doğan sorumluluk, tasdik edilen mali tabloların ve beyannamelerin mevzuata uygunluğunu denetlemeyi ve bu kapsamda doğan sorumlulukları içerir; hatalı tasdik halinde ilgili mali zararlardan müşterek ve müteselsilen sorumluluk doğabilir. - Mesleğin uygulanması sırasında işbirliği veya istihdam konusunda bazı sınırlamalar vardır; meslekten men edilene veya mesleği yapması yasaklananlara ait durumlarda bu kişilerle işbirliği yapılamaz. - Odalar, meslek mensuplarını ve odaların görev alanını belirler; meslek mensuplarının faaliyet sınırları ve meslek etiği konularında denetim ve düzenleyici görevler üstlenir.

Kanun 7036
2017-10-25

İŞ MAHKEMELERİ KANUNU

Bu metnin iş mahkemelerinin kuruluşu, görev ve yargılama usulüne ilişkin temel sonuçları, taraflar için pratik etki olarak şu şekilde özetlenebilir. - İş mahkemeleri, tek hâkimli şekilde kurulup iş ilişkilerine ve buna bağlı uyuşmazlıklara bakar; ihtisaslaşma amacıyla bazı yerlerde bölümler veya daireler oluşturulabilir ve dava, bu kapsamda belirlenen yerlerde görülür. - Arabuluculuk zorunluluğu uygulanır; işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebi gibi konularda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması gerekir; taraflar arabuluculuk sürecinde iletişim bilgilerini paylaşır ve arabuluculuk sonucunda varılan anlaşma veya varılamaması davayı doğrudan etkiler. - Arabuluculuk süreci belirli bir sürede sonuçlandırılmaya çalışılır; taraflar görüşmelere katılmazsa veya iletişim sağlanamazsa arabuluculuk faaliyeti sona erer ve bazı durumlarda yargılama giderlerinin paylaşımı konusunda yaptırımlar uygulanır; ayrıca arabuluculuk süresince zamanaşımı durur. - Arabuluculuk şartının istisnaları bulunmaktadır; iş kazası veya meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talepleri gibi bazı konular için bu şart uygulanmaz. - Arabuluculuk bürosunun görevi, uygun mediatori belirlemek, tarafların iletişimlerini organize etmek ve yetkili büroyu kurumsal olarak belirlemektir; yetki konusunda tarafların itirazları olduğunda yetkili büro ve mahkeme karar verir. - Arabuluculuk sonucunda taraflar eşit olarak ücret ve giderleri paylaşabilir; anlaşma halinde taraflar belirlenen şekilde ödemeyi yapar; anlaşma olmaması durumunda giderler belirli kurallara göre karşı tarafa yüklendirilebilir. - Bazı kararlar temyiz yoluna kapalıdır; bu, fesih bildirimine itiraz, disiplin cezalarının iptali gibi belirli tür kararlar için geçerlidir; bu, bu tür kararların istinaf veya temyiz yoluyla denetlenemeyeceği anlamına gelir. - Sosyal güvenlik mevzuatına ilişkin uyuşmazlıklarda, Sosyal Güvenlik Kurumu veya ilgili kurumlar davaya taraf olarak müdahil veya ihbar edilmiş olarak katılabilir; bu durum süreçte kurumun görüş ve işlemlerinin dikkate alınmasını sağlar. - Yürürlük, geçiş ve uygulama açısından yeni kurallar mevcut davalara uygulanır; eski davaların akışı devam eder ve bazı hükümler yeni davalarda uygulanır. - Genel olarak, dava süreçleri basit yargılama usulüne uygun olarak yürütülür; tarafların ispat yükü ve delillerinin değerlendirilmesi, dava birikiminin her talep açısından ayrı ele alınması gibi hususlar uygulanır.

Kanun 5174
2004-06-01

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ İLE ODALAR VE BORSALAR KANUNU

- Bu düzenlemenin amacı, odalar ve birliklerin kurulumu, işleyişi ve görevlerini belirleyerek meslekî örgütlenmeyi düzenlemektir. - Odalar, üyelerinin ortak ihtiyaçlarını karşılamak, meslekî faaliyeti kolaylaştırmak ve mesleğin genel menfaatlere uygun gelişimini sağlamak amacıyla kurulurlar; üyeler ile halk arasındaki güven ve dürüstlük üzerinde durulur. - Hangi tüzel veya gerçek kişilerin odalara kayıt olabileceği, kayıt için gereken temel nitelikler ve üyeliğin sürdürülmesine ilişkin esaslar belirlenir; üyelik ve organlık durumuna ilişkin bilgiler merkezi bir veri tabanında tutulur. - Odaların kurulabileceği alanlar ve bu alanların genişletilip daraltılması mümkün olup, bazı durumlarda bölgesel odalar veya şubeler kurulabilir; bu yapılar kendi meclis ve yönetim kurullarını oluşturur ve bütçelerini yönetir. - Odaların temsil ve yürütme yetkileri, odanın yönetim kurulu başkanı ve en az bir yönetim kurulu üyesi ile ortak imza ile kullanılır. - Odaların başlıca görevleri arasında meslek ahlakını ve dayanışmayı korumak, üyeler için bilgi ve hizmet sağlamak, piyasa verilerini ve istatistikleri toplamak ve paylaşmak, resmi makamlarca istenecek bilgileri vermek, üyelerinin meslekî ihtiyaçlarına uygun destekler sunmak, ülkedeki ve uluslararası fuar katılımını teşvik etmek, deniz ticaretiyle ilgili çalışmalar yürütmek, ihtilaflarda arabuluculuk ve tahkim imkanları kurmak yer alır. - Odalar ayrıca laboratuvarlar, eğitim kursları ve meslekî eğitim çalışmaları gibi faaliyetler yürütme ve eğitim konusunda diğer kurumlarla işbirliği yapma yetkisine sahiptir. - Kayıt zorunluluğu bulunan gerçek ve tüzel kişiler, bulundukları yerdeki odaya kaydolmakla yükümlüdür; kayıtla ilgili değişiklikler belirlenen süreler içinde bildirilir; bazı durumlarda kayıtsızlık nedeniyle resen kayda alınabilir. - Üye kaydı, ödemeler ve kayıt durumuyla ilgili disiplin hükümleri uygulanır; aidat ve kayıt durumuna ilişkin yönetmeliklere uygun olarak işlemler yürütülür ve bazı durumlarda kayıtlardan silinme ya da durumun bildirilmesi gibi sonuçlar doğabilir. - Şubeler ve temsilcilikler kurulur ve bu birimler kendi meclis ve yönetim kurullarını oluşturur; bölge odaları, kapsadıkları illerde şube açabilir ve bazı kararları uygulayabilir. - Deniz ticaretiyle ilgili özel alanlarda bilgi toplama, navlun ve ücretler gibi konularda bilgi sağlama ve paylaşma imkanı bulunur; uluslararası işbirlikleri ve üyelikler için gerekli çalışmalar yürütülebilir. - Mevzuatla birlik ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde odaların görev ve yetkileri uygulanır; uygulamaya ilişkin usul ve esaslar yönetmeliklerle belirlenir.

Kanun 193
1961-01-06

GELİR VERGİSİ KANUNU (GVK)

Bu metin gerçek kişilerin gelir vergisine tabi olduğunu ve mükellefiyetin iki temel durumda uygulanacağını belirtir: Türkiye’de yerleşmiş olanlar dünya çapında elde ettikleri gelirler üzerinden vergilendirilir; Türkiye’de yerleşik olmayanlar ise sadece Türkiye’de elde ettikleri gelirler üzerinden vergilendirilir. Gelirin unsurları olarak sayılan kazanç ve iratlar bulunduğu için, ticari kazançlar, ziraî kazançlar, ücretler, serbest meslek kazançları, gayrimenkul sermaye iratları, menkul sermaye iratları ve diğer kazanç ve iratlar vergilendirmenin konusunu oluşturur; bu gelirler, verginin hesaplanmasında genelde elde edilen gerçek ve net miktarlar üzerinden nazara alınır. Türkiye’de yerleşmiş sayılanlar için vergilendirme, dünya çapında elde ettikleri gelirlerin tamamını kapsar; yerleşik olmayanlar için ise vergilendirme yalnızca Türkiye’de elde edilen kazanç ve iratlar üzerinden yapılır. Dar mükellefiyet kapsamında olanlar ise Türkiye’de elde ettikleri kazanç ve iratlar üzerinden vergilendirilir. Esnaf muaflığına bağlı olarak vergi muafiyeti uygulanan belirli küçük ölçekli ticaret ve zanaat faaliyetleri bulunmaktadır. Bu muaflıktan faydalanabilmek için ilgili esnaf odasına kayıt olmak ve Esnaf Muaflığı belgesi gibi belgeleri temin etmek gerekir; ayrıca hasılat üzerinden vergi tevkifatı uygulanır ve bir sınırı aşanlar gerçek usulde vergilendirmeye geçer. Muaflığın şartları sağlandığında esnaf olarak vergiden muaf olunabilir; ancak muaflık şartlarının ihlali veya belirli sınırların aşılması durumunda muaflık kaldırılır. Diplomatlar ve consoloslar ile karşılıklı olarak belirlenen memurlar, vergilendirme dışında kalır; ayrıca bu kişilerle ilişkili ücretler belli koşullarda vergiden istisna edilir. Ayrıca bazı hizmet erbaplarına pay senedi verilmesi halinde belirli şartlar dahilinde vergi istisnası uygulanır; istisna kademeli olarak ve belirli süreler içinde elden çıkarma suretine göre değişir ve vergilerin zamanında tahsilatı için özel hükümler uygulanır. Yaşlılık muaflığı gibi ek istisnalar ve bazı diğer muaflıklar da mevcut olup, bunlar serbest meslek erbapları ve diğer kategoriler için ayrı ayrı düzenlenmiştir.

Kanun 7223
2020-03-12

ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE TEKNİK DÜZENLEMELER KANUNU

Ürünlerin güvenli ve teknik düzenlemelere uygun olması zorunludur; bu, piyasaya arz edilmesi hedeflenen veya piyasada bulunan tüm ürünleri kapsar ve güvenli olmayan ürünler piyasaya sunulamaz veya bulundurulamaz. İktisadi işletmeciler olarak imalatçı, ithalatçı, dağıtıcı ve yetkili temsilci bu kapsamda sorumludur; uygunluk beyanı, gerekli belgeler ve uygunluk işaretinin sağlanması, ürün üzerinde görülebilir bilgi ve talimatların Türkçe olarak sunulması gereklidir. Üretici, tasarım veya imalat değişiklikleri sonrasında da uygunluğu sürdürmekle yükümlüdür ve teknik dosyalar ile belgelendirme süreçlerini yürütmek ya da yaptırmak zorundadır; ayrıca ürünün seri üretim boyunca uygun olduğunu takip eder. Risk taşıyan ürünlerde acil önlemler alınır, yetkili kuruluşa bildirilir ve gerektiğinde ürünün piyasadan çekilmesi veya geri çağırılması gibi düzeltici işlemler uygulanır. Dağıtıcılar, ürünü piyasaya sunmadan önce uygunluk ve etiket bilgilerini doğrular, riskli durumlarda üretici veya ithalatçı ile yetkili kuruluşa hızlıca bilgi verir. İthalatçılar, ürünün uygunluk işaretlerini ve gerekli belgeleri teyit eder, riskli durumda ürünü piyasaya sürmez ve ilgili tarafları bilgilendirir. Yetkili temsilciler, üreticinin yükümlülüklerini yerine getirmesini sağlar, belgelerin uzun süre saklanması ve gerektiğinde sunulması gibi görevleri yürütür. Piyasa gözetimi ve denetimi yoluyla uygunsuzluklar tespit edilir; gerekli durumda düzeltici önlemler uygulanır ve ürünler geri çağırılır veya piyasadan çekilir. Teknik düzenlemeler kamu yararını gözeterek hazırlanır; engellilerin erişebilirliği için önlemler alınır ve AB mevzuatıyla uyum konusunda koordinasyon sağlanır. Ürünler yalnızca uygunluk açısından kabul görürse piyasaya arz edilir; uygunsuzluk halinde zararın tazmini ve ilgili sorumluluklar belirli kurallara göre yürütülür.