İlgili Mevzuat:

TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞLERİ KANUNU

10 / 2.877 sonuç gösteriliyor

Kanun 2935
1983-10-27

OLAĞANÜSTÜ HAL KANUNU

- Bu yasa, doğal afet, tehlikeli salgın hastalıklar veya ağır ekonomik bunalım durumlarında olağanüstü hal ilanı ve uygulanmasına ilişkin usul ve yetkileri belirler. - Olağanüstü hal, gerektiğinde temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması veya durdurulmasıyla birlikte kamu güvenliğini ve düzenini sağlama amacı güder; bu çerçevede gerekli tedbirler alınır. - Yetkili makamlar, olağanüstü hal kapsamında para, mal ve çalışma yükümlülükleri getirebilir; bu yükümlülükler kamu kaynakları ile karşılanabilir ve bölgedeki ihtiyaçlar hızlı şekilde karşılanmaya çalışılır. - Mal yükümlülüğü kapsamında kamu kurumları, tüzel ve gerçek kişiler, gerekli görülen arazi, bina, ekipman, malzeme vb. vermeye zorlanabilir; ihtiyaçlar bölgeler arası eşit şekilde karşılanmaya çalışılır. - Çalışma yükümlülüğü kapsamında belirli bölgelerde yaşayan vatandaşlar için işlerin yaptırılması öngörülebilir; çalışma saatleri ve çalışma koşulları gerektiğinde esnekleştirilebilir. - Alınacak tedbirler arasında bölgenin belirli yerlerinde giriş-çıkış kısıtlamaları, belirli yerleşim yerlerinde yaşama dair sınırlamalar, eğitim kurumlarının geçici olarak kapatılması, iletişim ve ulaşım araçlarına müdahale ve denetimler gibi önlemler bulunabilir; hayati ihtiyaçların temini için denetim ve dağıtım tedbirleri uygulanabilir. - Şiddet olaylarının yayılmasını önlemek amacıyla ek güvenlik tedbirleri alınabilir; sokağa çıkma konularında kısıtlamalar, topluluk toplanmalarının sınırlanması veya izne bağlanması gibi uygulamalar söz konusu olabilir; basın ve iletişim içeriğinin denetlenmesi veya kısıtlanması için tedbirler uygulanabilir. - Olağanüstü hal koordinasyonu sağlamaya yönelik organlar kurulur; bölge ve il düzeyinde karar alma ve uygulama birimleri oluşturulur; gerekli görüldüğünde diğer kamu kurumları da bu süreçlere dahil edilir. - Yükümlülüklerin duyurulması geniş kitlelere yapılır ve talepler, yazılı veya sözlü olarak iletirilir; yükümlüler bu talepler doğrultusunda mallarını teslim eder ve belirlenen zamanlarda gerekli işlere başlar. - Yükümlülük karşılığının tespit ve ödenmesi için alınan mallar veya yaptırılan çalışmalar karşılığında ödeme yapılır; ödemelerde gecikme durumunda güvence ve ödeme şartları uygulanır.

Kanun 5393
2005-07-13

BELEDİYE KANUNU

Belediyeler, yerel hizmetleri yöneten özerk kamu kurumları olarak görev yapar ve kendi bütçeleriyle yönetilir. Belediye kurulması için belirli büyüklükte ve sınırlarla ilgili ilkeler bulunur; sınırlar, yerleşim yapısı ve doğal coğrafi özellikler dikkate alınır; sınırlar kesinleşince değiştirilemeyecek bir dönem uygulanır. Birlikte veya katılarak başka beldelerin sınırlarıyla birleşme veya katılma yoluyla yeni sınırlar oluşabilir ve bu durumda belediyeler bu sınırlar içinde hizmet verir. Mahalleler, muhtarlar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir; mahalle kurulması, kaldırılması, birleştirilmesi veya bölünmesi kararları belediye meclisi kararı ve yetkili makamların onayı ile uygulanır. Muhtarlar, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemek, mahalle yaşam kalitesini geliştirmek ve belediye ile ilişkileri yürütmekle görevlidir; mahallelerin nüfusu belirli ölçütlere göre uygulanabilirlik açısından etkili olur. Belde adının değiştirilmesi durumunda belediyenin adı da değişir ve bu değişiklik resmi duyurulur. Tüzel kişiliğini kaybeden belediyeler, bulunduğu yere katılır; köye dönüşen belediyelerin malvarlığı, hak ve borçları ilgili belediyeye aktarılır; hizmetlerin aksamadan sürdürülmesi için koordinasyon sağlanır. Hemşehri hukuku gereği herkes oturduğu beldenin hemşehrisi sayılır; hemşehrilerin belediye kararlarına katılımı ve hizmetlerden yararlanma hakkı bulunur; hizmetler engelliler, yaşlılar ve dar gelirli vatandaşlar için uygun şekilde sunulur. Belediyelerin görevleri arasında imar, su ve kanalizasyon, ulaşım ve altyapı, çevre sağlığı, temizlik, zabıta, itfaiye, acil yardım, defin ve mezarlıklar, yeşil alanlar, konut, kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor ile sosyal yardımlar yer alır; gerekli hallerde spor malzemesi yardımı ve amatör spor faaliyetleri desteklenebilir. Hizmetler, vatandaşlara en yakın yerde ve uygun yöntemlerle sunulur; hizmetlerin sunumunda engelli, yaşlı ve dar gelirli grupların ihtiyaçları gözetilir; belediye hizmetleri, sınır ve planlama açısından mevcut duruma uygun biçimde yürütülür. Büyükşehir olmayan yerlerde konukevleri açılabilir ve hizmetlerin mali duruma göre önceliklendirilmesi uygulanabilir; bazı hizmetler için hangi kurumların sorumlu olduğu esneklik gösterebilir.

Kanun 5253
2004-11-23

DERNEKLER KANUNU

- Derneklerin Türkiye’deki faaliyetlerinin çerçevesini belirler; amaçları, yapıları, denetimleri ve uygulanacak yaptırımları kapsar. - Dernek kurma hakkını güvence altına alır ve tüzükte bulunması gereken asgari konuları tanımlar. - Genel kurul, yönetim ve denetim kurulları ile diğer organların görevlerini, yetkilerini ve üyelik süreçlerini düzenler. - Şubeler, temsilcilikler, platformlar, federasyonlar ve konfederasyonlar gibi tüzel kişilikleri ve organları arasındaki ilişkiyi ve yönetimini kurallandırır. - Uluslararası faaliyetlere ilişkin esasları getirir; yurt dışında temsilcilik veya şube açma, yabancı kuruluşlarla işbirliği ve Türkiye’de faaliyet için gerekli izin/görüş süreçlerini belirler. - Tüzel kişilerin oy kullanmasını ve temsil yetkilerini düzenler. - İç denetim zorunluluğu getirir ve bağımsız denetim kuruluşlarıyla denetim yapılmasına olanak tanır; denetim sonuçlarının ilgili kişiler ve kurul tarafından sunulmasını sağlar. - Gelir ve giderlerin belgelenmesini, saklama sürelerini ve mali süreçlerin yürütülmesini standardize eder; bankacılık işlemleri için gereken belgeleri belirtir. - Derneklerin maddi yardım alabileceği ve verebileceği tarafları, kamu kurumlarıyla ortak projeler için mali paylaşımına ilişkin esasları ve ilgili sınırlamaları kurallaştırır. - Sandık kurulumu ile üyelerin zaruri ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin esasları düzenler. - Üyelik kabulü, çıkışı, değişiklikler ve organ üyelerinin bildirilmesi gibi işlemlerde uygulanacak usulleri belirler. - Taşınmaz mal edinme ve tasfiye süreçlerini, mal varlığının korunması ve devriyle ilgili esasları düzenler. - Kolluk kuvvetlerinin müdahale yetkileri ve el koyma hallerinde hakim kararının gerekliliğini ve bildirim yükümlülüğünü belirtir. - Yurtdışından yardımların alınması ve yurtdışına yapılacak yardımların bildirilmesi ile kayıt altına alınmasına ilişkin esasları getirir. - Faaliyetlerin ve hesapların şeffaflığı için beyanname verilmesi ve yıl sonunda denetimlerin yapılmasına ilişkin uygulamaları özetler.

Kanun 3194
1985-05-09

İMAR KANUNU

Bu düzenlemenin pratik etkileri şunlardır: - Yerleşim yerlerinde ve bu yerlerdeki yapılaşmada plan, çevre, sağlık ve mevcut şartlara uyum sağlanması hedeflenir. - Her saha için, plan hükümlerine aykırı maksatlarla kullanım yapılamaz; yapılan her tür yapı ve yerleşim faaliyeti mevcut planlara uygun olmak zorundadır. - Bazı özel kanunlar kapsamındaki yerler için özel uygulama kuralları devreye girebilir; bu durumlar saklı tutulur. - Mekânsal planlar; bölgesel stratejiler, çevre ve imar planları hiyerarşisine göre hazırlanır; planlar birbirine uygun şekilde tasarlanır. - Nazım imar planı ve uygulama imar planı olmak üzere iki tür plan arasında ilişki kurulur ve her plan üst planla uyumlu halinde hazırlanır. - Planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması sürecinde kapsamlı süreçler uygulanır; planlar ilan edilerek kamunun görmesi ve itiraz edebilmesi için imkanlar oluşturulur. - Kamu kurumlarının görüşleri alınır; halkın plan değişikliği süreçlerinde bilgilendirme yapılır ve değişikliklere katılım imkanı sağlanır. - Planlar ile ilgili veriler elektronik ortama kaydedilir, paylaşılır ve arşivlenir; plan verileri merkezi bir entegrasyon üzerinde erişilebilir hale getirilir. - Mekânsal kararlar, kentsel tasarım projeleriyle birlikte ele alınabilir ve uygulama planlarıyla uyumlu biçimde uygulanabilir. - Tarım arazileri gibi özel kullanım alanlarının korunması gerektiğine yönelik sınırlamalar uygulanır; bu alanlarda kullanım amacı dışı işler için ek kurallar devreye alınabilir. - Alt ve üst kademe planlar arasındaki uyum sağlanır; ruhsat ve yapı denetim süreçleri mevcut plan esaslarına göre yürütülür. - Planların uygulanabilirliği ve mekânsal kararların maliyetiyle ilgili hususlar, ilgili süreçler içinde dikkate alınır; gerektiğinde maliyetler taraflarca karşılanabilir. - Köy ve kırsal dokunun korunması, yerel mimari karakterin yaşatılması ve mekânsal kararların buna uygun şekilde alınması hedeflenir.

Kanun 6755
2016-11-24

OLAĞANÜSTÜ HAL KAPSAMINDA ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER İLE BAZI KURUM VE KURULUŞLARA DAİR DÜZENLEME YAPILMASI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN DEĞİŞTİRİLEREK KABUL EDİLMESİNE DAİR KANUN

Bu düzenlemenin uygulanmasında kısa ve uzun vadeli şu pratik etkiler öngörülür: - Olağanüstü hal kapsamında FETÖ/PDY ile ilişkili olduğu değerlendirilen askerler ordudan çıkarılır, rütbe ve statüleri elinden alınır; kamu görevinden men edilerek yeniden istihdam edilmezler; ilgili meslek grupları ve lisanslar sınırlanır; pasaport ve konut gibi bazı haklar üzerinde tedbirler uygulanır; özel güvenlik şirketlerinde çalışmaları yasaklanır ve bazı altyapı veya lojmanlardan tahliye edilmeleri gerektiği belirtilir. - Kapatılan veya yakinen ilişkili olduğu değerlendirilen medya kuruluşlarıyla yayımlara ait varlıklar devlete intikal ettirilir; bu varlıklar üzerinde borçlar için tazminat talebinde bulunulamaz; ilgili taşınmazlar devlete tescil edilir ve bu süreçte kamu alacaklarının sorumluluğu devlet tarafından karşılanmaz. - Soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde hızlı ve geniş yetkiler kullanılarak gözaltı ve yakalama gibi işlemler uygulanabilir; gerekli görüldüğünde arama ve elkoyma gibi tedbirler uygulanabilir; bazı yerlerde avukatın hazır bulundurulması veya belirli güvenlik önlemlerinin alınması gerekliliği doğar; iletişimlerin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması gibi teknik tedbirler karar alınarak uygulanabilir; bilgisayarlar ve dijital veriler üzerinde kopyalama ve saklama işlemleri yapılabilir ve bu işlemler için yetkili makamların onayı gereklidir; delillerin toplanması ve korunması süreçleri bu kapsamda hızlandırılır. - Tutukluluk ve yakalama süreçlerinde süreler ve usuller yeniden yapılandırılarak, gerektiğinde hızlı kararlar ve denetimler uygulanabilir; konutta veya kapalı alanlarda arama yapılabilmesi için gerekli güvenlik önlemleri ve denetimler öngörülür; adli kolluk ve savcılık arasındaki işbirliği güçlendirilir; yerdeki kamu kurum ve kuruluşları ilave teşkilat veya malzeme talebinde bulunabilir. - Sorumluluk hususunda, bu tedbirleri uygulayan kişiler ile kararları verenlerin, darbe girişimini bastırmaya yönelik hareketler nedeniyle hukuki, idari, mali veya cezai sorumlulukları doğmaz; bu bağlamda, yürütülen tedbirler karşısında güvenli bir bağlayıcılık ve koruma sağlanır.

Kanun 2860
1983-06-25

YARDIM TOPLAMA KANUNU

Bu yasa, yardım toplama faaliyeti için kimin yetkili olduğunu ve yardımın toplanması, kullanılması ile denetlenmesine ilişkin usulleri belirler. Kapsam olarak bazı kurum ve kuruluşlar bu yasa kapsamı dışındadır. Yardım toplamaya uygun olanlar gerçek kişiler, dernekler, kurumlar, vakıflar, spor kulüpleri ile gazete ve dergiler olabilir. Yardım toplama gönüllülük esasına dayanır; kimse yardım yapmaya zorlanamaz. Yardım toplama şekilleri çeşitlidir; makbuz ve biletler, belirli yerlere kutu koyma, bankalarda hesap açtırma, yardım pulları çıkarma, eşya piyangosu, kültürel ve sportif gösteriler ile geziler ve eğlenceler gibi yöntemler kullanılabilir ve elektronik sistemler de kullanılabilir. İzin almak zorunludur; izinsiz toplama derhal durdurulur ve sorumlular hakkında işlem başlatılır. İnternet üzerinden izinsiz toplama bulunduğunda içeriğin kaldırılması veya erişimin engellenmesi için gerekli işlemler uygulanır. İzin verme süreciyle başvuru ve inceleme yapılır; başvuru içeriği ve uygunluk değerlendirilir ve karar bildirilir. Toplama süresi belirli bir süreyi aşamaz; gerektiğinde uzatılabilir. Çalışmayı yürütecek sorumlu kurul oluşturulması zorunludur; değişiklikler ilgili makama bildirilir. Gazete ve dergiler tarafından toplanan bağışlar özel bir hesaba yatırılır; bağış yapanların adları ve tutarları, aksi yönde talep olmadığı sürece kamuya açık şekilde yayımlanabilir. Kamu görevlileri izin olmadan yardım toplama faaliyetlerinde çalışamaz; bazı durumlarda belirli istisnalar saklıdır ve ücret verilmesi yasaktır. Yardım toplama faaliyeti yürütenler, faaliyetin düzenli ve amaca uygun şekilde yürütülmesinden, toplanan mal ve paranın korunmasından ve amaca uygun kullanılmasından sorumludur. İzin veren makam, her faaliyet için dosya tutar ve görevlilere kimlik belgesi verir; faaliyetin sonunda bu belgeler iade edilir ve ilgili dosyada saklanır. Faaliyetler denetlenir; net gelirin amaca uygun kullanılıp kullanılmadığı denetlenir ve raporlanır. Denetim sonucunda elde edilen bilgiler denetçiler tarafından belirlenen süre içinde ilgili makama sunulur; denetçilere ödenecek ücretler belirlenir. Giderler için belirlenen oranlar aşılırsa fark sorumlu kurul üyelerine yansıtılabilir; bazı durumlarda giderler için gereklilikler kabul edilebilir. Toplanan yardımın amaca ulaşıp ulaşmaması veya artan miktar olması durumunda yardımlar, ilgili amaçla uyumlu benzer amaçlara hizmet eden kuruluşlara devredilebilir. Basımevleri, bastıkları makbuz ve biletlerin seri ve numaralarını bildirmek ve örneklerini ilgili makama iletmek zorundadır. Yabancı temsilciliklerin yardım toplaması için izne ihtiyaç vardır; bu temsilciliklerin topladığı yardımlar bu yasa kapsamı dışı olabilir. Yardımın zimmetine geçirilmesi suçtur ve buna ilişkin yaptırımlar uygulanır.

Kanun 5188
2004-06-26

ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİNE DAİR KANUN

Bu kanun özel güvenlik hizmetlerinin verilmesi, denetlenmesi ve izin süreçlerini düzenler; hizmeti yürüten kişi ve kuruluşların çalışma biçimlerini belirler. Kamu güvenliği açısından özel güvenlik hizmetinin kurum içi güvenlik birimi olarak veya hizmetin güvenlik şirketlerine gördürtülmesi yoluyla sağlanmasına olanak tanır; bazı geçici veya acil durumlarda özel izne dayalı istisnalar uygulanabilir. İşletmelerin veya kurumların ihtiyaçlarına göre güvenlik hizmetinin hangi yöntemle yürütüleceğine karar verilmesi için yetkili kurul kararına bağlıdır; kararlar çoğunlukla kabul edilir. Faaliyet izni için şirket sahipleri, yöneticiler ve temsilciler belirli nitelikleri taşımalıdır; yöneticilerin eğitim ve temel güvenlik eğitimini tamamlaması gerekir; güvenlik sorumlusu bulunması ve bazı eğitim şartlarının karşılanması beklenir. Yabancı sahiplik konusunda karşılıklılık esasına dayalı bir yaklaşım uygulanır. Güvenlik hizmetlerinde çalışan kişiler için güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılabilir; olumlu sonuç alanlara uygun eğitim şartlarını tamamlamak koşuluyla çalışma izni verilir. Güvenlik görevlilerinin yetkileri arasında giriş-çıkış kontrolleri, kimlik sorma, üst araması, eşyaların güvenlik taramalarından geçirilmesi ve delillerin korunması; gerektiğinde yakalama ve olay yerinin güvenliğinin sağlanması bulunur. Silah bulundurma ve taşıma yetkisi komisyon tarafından belirlenir; bazı yerlerde silah bulundurulması yasaktır; özel güvenlik şirketleri kendi başına silah bulunduramaz; ancak gerekli hallerde izinle silah kullanımı sağlanabilir. Görev alanı ve yetkileri görev süresiyle sınırlıdır; gerektiğinde korunan kişiyle birlikte ülke genelinde veya il sınırları içinde genişletilebilir. Kimlik kartı taşıma zorunluluğu vardır; kart üzerinde görevli adı ve silahlı/silahsız olduğu bilgisi bulunur ve kart olmadan yetki kullanılamaz. Güvenlik görevlileri üniforma giymekle yükümlüdür; bazı durumlarda komisyon izniyle sivil kıyafetle çalışabilir. Eğitim, temel güvenlik eğitimi ve silah eğitimini içerir; yenileme eğitimi de uygulanır; eğitim niteliği ve uygulama esasları yönetmelikle belirlenir; bazı kurumlar bu eğitimi verebilir; belirli personel için istisnalar bulunabilir. Yaralanma, engellilik veya ölüm halinde tazminat ödenir; bu tazminat diğer ödemelerle karşılaştırılmaz ve kamu kurumlarında ek hükümler uygulanabilir. Kanunun kapsamına giren görevler dışında başka işte çalışılması yasaktır; grev yasağı ve lokavt yasağı uygulanır; bu kurallar güvenlik hizmetlerinin sürekliliğini sağlamayı amaçlar.

Kanun 2954
1983-11-14

TÜRKİYE RADYO VE TELEVİZYON KANUNU

Bu kanun, radyo ve televizyon yayınlarının devlet tarafından düzenlenen kapsamlı bir çerçeve içinde yürütülmesini ve özerklik ile tarafsızlığı güvence altına almayı amaçlar; yayınlar devlet kontrolünde organize edilir ve kamu yararı gözetilir. Yayınlar ülke genelinde erişilebilir ve çok kanallı biçimde sunulur; frekans planlama ve tahsis işlemleri ilgili mevzuata tabidir. İfade ve haberler açısından temel ilkeler belirlenir; haberler tarafsızlık, doğruluk ve ayrıştırma ilkesine göre sunulur; yorumlar ile haberler açıkça ayırt edilir; kişisel haklara saygı ve kamusal değerler gözetilir; zararlı içeriklerin, şiddet veya umutsuzluk yaratacak yayınların önüne geçilmeye çalışılır. Kamuya ait temel içeriklerin kapsamı ve sunumu, kamu yararı ve demokratik değerlere uygun şekilde düzenli ve istikrarlı biçimde gerçekleştirilir; açık eğitim ve genel öğretim içerikleri belirli kanallarda sunulur ve bu süreç protokollerle düzenlenir; farklı dillerde yayın imkanı da değerlendirilebilir. Siyasi partilerin veya hükümet açıklamalarının yayınlanması, belirli kurallara ve haber değeri ilkesine bağlıdır; bu tür içerikler hemen dengeleyici karşı görüşlerle zenginleştirilmek zorunda değildir. Parlamento faaliyetlerinin dengeli ve tarafsız bir şekilde özetlenmesi sağlanır; TBMM faaliyetleri için özel bir yayın düzenlemesiyle belirli bir kanal üzerinden aktarım yapılır; bu yayınlar ücretlendirilmez. Seçimler döneminde siyasi parti yayınları ve propaganda, mevcut hükümler ve diğer kanunlar çerçevesinde düzenlenir; bu kanun, seçim kampanyası için ayrı kuralları bağlayıcı şekilde kapsamaz. Milli güvenlik nedeniyle yayınlar menedilebilir; karar yazılı olmalı; gerekli hallerde karar hızlı iletilebilir; itirazlar ve yargı süreçleri uygulanır; men kararları dışında kalan yayınlar için bildirim yükümlülükleri vardır. Reklamlar, gerçek ve güvenilir içerikle sınırlı olup siyasi propaganda içermez; reklamlar ve sponsorlu içeriklerle ilgili esaslar yönetmelikle belirlenir; çeşitli kurumlar reklam verebilir, bu süreçte yanıltıcı uygulamalara izin verilmez. Düzeltme ve cevap hakkı kapsamında, haysiyetini zedeleyen yayınlar için ilgili kişiler düzeltme ve cevap talep edebilir; talebin incelenmesi ve sonuçların uygulanması süreçlere bağlanır; reddedilirse itiraz ve yargı yolları bulunur; kararlar kesinleşince yayın zorunlu olarak gerçekleştirilir; haklar mirasçılara geçebilir. Yayın metinleri ve tespitler belirli süreler boyunca saklanır; yasal soruşturma ve incelemeler sonucunda ilgili kurumlar tarafından bildirilir ve belgeler saklı tutulur. Yayınlanmayan haberler ve içeriğin askıya alınması durumunda ilgili protokoller ve bildirimler uygulanır; kurum programları, yazılı izni olmadan tamamen veya kısmen yeniden kullanılmaz veya piyasaya sürülemez. İçerik üretiminde sorumluluk, metni yazan veya yöneten kişilerle sınırlı olup, kurumun genel sorumluluğu ve uygulamaları bu çerçevede yürütülür; yayınlar dışında kalan içerik ve haberler için kurumun ilgili taraflara rücu hakları bulunabilir.

Kanun 4688
2001-07-12

KAMU GÖREVLİLERİ SENDİKALARI VE TOPLU SÖZLEŞME KANUNU

Bu düzenleme, kamu görevlileri için sendika ve konfederasyon kurma, bu yapıların organlarını oluşturma ve görevlerini yürütme ile toplu sözleşme süreçlerini düzenler; pratik olarak sendika ve konfederasyonların kurulması, yönetilmesi ve toplu sözleşme görüşmelerinin işlemesi için çerçeve sağlar. Sendikalar hizmet kolu esasına göre kurulur; aynı hizmet kolunda birden fazla sendika kurulabilir; meslek veya işyeri esasına göre sendika kurulamaz. Sendika ve konfederasyonlar önceden izin almak zorunda olmadan kurulabilir; kurucu kamu görevlileri gerekli belgelerle başvurarak tüzel kişilik kazanır; kuruluş sürecinde ilgili makamlar belgelerin uygunluğunu denetler. Tüzükte zorunlu olarak bulunacak konular belirlenir; bunlar arasında ad, amaç, üyelik ve temsil şekilleri, mali yönetim ve denetim, fesih ve tasfiye süreçleri ile iç denetim gibi hususlar yer alır. Zorunlu organlar genel kurul, yönetim kurulu, denetleme kurulu ve disiplin kuruludur; gerektiğinde bunların dışındaki organlar da kurulabilir. Üyelik gönüllüdür; üyelik başvurusu genellikle kabul edilmeyecek şekilde sonuçlanmazsa üyelik kazanılır; birden çok sendikaya üye olunamaz; bazı kamu görevlileri sendikaya üye olamaz. Genel kurullarda seçimler serbest, eşit ve gizli oy esasına göre yapılır; delegeler aracılığıyla temsil sistemi uygulanabilir; genel kurul kararları bütçe, çalışma programı ve tüzük değişiklikleri gibi konuları kapsar. Genel kurulların görevleri arasında organların seçimi, tüzük değişikliği, çalışma programı ve bütçenin görüşülmesi, şube açma/kapama ve diğer yönetim işlemlerinin yetkilerinin belirlenmesi bulunur; konfederasyon ve sendikaların birleşme veya katılma kararları da bu kapsamda verilebilir. Üyeler için üyelik kaydı ve bildirim süreçleri belirlenir; üyelik başvuruları ve kabul süreçleri ile ilişkilendirilecek kanuni haklar güvence altına alınır. Birden çok sendikaya üyelik yasak olduğundan, üyelik tek sendikayla sınırlıdır; üyelikten çıkarılma veya engelleme durumlarında ilgili hukuk yolları saklıdır. Birlikte çalışmayı güçlendirmek amacıyla sendikaların birleşmesi, başka konfederasyonlara katılımı, uluslararası kuruluşa üye olması veya çekilmesi gibi kararlar genel kurullar tarafından alınabilir. Toplu sözleşme görüşmeleri, tarafların mutabakatı halinde imzalanan sözleşme ile sonuçlanır; mutabakat sağlanamadığında durum tutanaklaştırılır ve süreçler ilerletilir.

Kanun 298
1961-05-02

SEÇİMLERİN TEMEL HÜKÜMLERİ VE SEÇMEN KÜTÜKLERİ HAKKINDA KANUN

Bu yasa, seçimlerin serbest, eşit ve gizli oy esaslarına göre yürütülmesini ve oy sayımının açık biçimde yapılmasını sağlar; vatandaşlar kendi oylarını kendisi kullanır. Her il için ayrı bir seçim çevresi kabul edilmesi ve muhtarlıkların da kendi seçim bölgelerini oluşturması pratik etki sağlar. Aynı binada yaşayan seçmenlerin hane bütünlüğünü korumak ve aynı seçim bölgesinde kalmak şartıyla farklı sandık bölgelerine kaydedilebileceği esnek bir düzenleme getirir. Seçme ve halk oylamasına katılma hakkı olan her Türk vatandaşı oy kullanabilir; bazı gruplar bu hakka sahip değildir. Seçimlere katılamayacak olanlar, kısıtlı olanlar veya kamu hizmetinden yasaklı olanlar gibi durumlar belirlenmiş olur. Seçim işlerinin yürütülmesi için kurumsal yapılar devreye girer ve itirazlar en kısa sürede incelenerek kesin karara bağlanır; adaylıkla ilgili kararlar da bu süreç içinde belirlenir. Siyasi partilerin temsilcileri kurullarda yer alabilir; temsilciler görüş bildirir, ancak oy kullanamazlar. Yurtdışında yaşayan vatandaşların oy kullanması için gerekli düzenlemeler yapılır ve bu süreç yönetilir. Oy zarfları ve oy pusulalarının güvenli, özel ve uygun şekilde üretilmesi, dağıtılması ve saklanması sağlanır. Seçim sonuçlarının bir araya getirilmesi ve tutanaklara bağlanmasıyla işlemler tamamlanır ve gerekli durumlarda itirazlar sonucu kesinleşir. Büyük nüfuslu ilçelerde geçici kurullar kurularak dağıtım, toplama ve sonuçların iletilmesi gibi işlemler yürütülebilir.