Kanun 488

1964-07-11

DAMGA VERGİSİ KANUNU

Damga vergisi, yazılı veya imza yerine geçen belgeler ile elektronik olarak oluşturulan ve ispatı/kanıtı amacıyla ibraz edilebilecek belgeleri kapsar. Belgelerin yabancı ülkelerle Türkiye’de düzenlenen ve Türkiye’de resmi dairelere ibraz edilen kağıtları vergilendirme açısından dikkate alınır. Kağıtların mahiyeti, vergiyi belirler; belgenin hükmünü veren yazı üzerinden hangi vergi türünün uygulanacağına karar verilir. Bir belgenin üzerinde birden fazla akit veya işlem bulunması halinde her birinden ayrı vergi alınabilir; ancak bağlı olan asıl işlemin akdi üzerinden en yüksek vergi uygulanır; belirli durumlarda ek akitler için ayrıca vergi alınmaz veya sınırlı vergi doğabilir. Bir kağıtta birden çok imza bulunması vergiyi tekrarlatmaz; maktu vergiye tabi belgelerde imza adedine göre vergi hesaplanır; birden çok taraflı imza söz konusu ise paylar ayrı ödenir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlerde damga vergisini ödemek yükümlülüğü genelde taraflara düşer; bazı belgeler için hesapla ilgili özel sorumluluklar ve sınırlamalar uygulanabilir; resmi daireler kendi mecburiyetlerini yerine getirmezse cezai sonuçlar doğabilir. İstisna kapsamına giren belgeler damga vergisinden muaftır. Damga vergisi nispi veya maktu olarak alınır; nispi vergide belgenin niteliği ve içerdiği miktar dikkate alınır, maktu vergide ise belgenin mahiyeti esas alınır. Yabancı paraların Türk parasına çevrilmesiyle vergilendirme buna göre yapılır. Damga vergisinin ödenmesi için çeşitli ödeme yöntemleri bulunur; basılı damga ile ödeme de uygulanabilir; makbuz karşılığı, istihkattan kesinti ile ve belirli şartlarda peşin ödeme mümkündür; ödeme usulleri ve süreleri Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. Birden fazla kişinin imzasını taşıyan belgelerde vergi ve sorumluluk, imzalayan tüm taraflarca muhtemelen paylaştırılabilir; ancak bu sorumluluk bazı durumlarda müteselsil olarak doğabilir. Noterler ve bazı kurumlar için damga vergisi bakımından özel mecburiyetler ve sınırlamalar vardır; bazı belgeler noterler tarafından tasdik edilmeden işleme konulamaz. İstihkaktan kesintiyle ödeme gibi özel ödeme uygulamaları da devrede olabilir; verginin hesaplanması ve beyanı için ilgili daireler tarafından belirlenen usuller uygulanır.

Damga vergisi Nispi damga vergisi Maktu vergi Belgenin mahiyeti İmza adedi Resmi dairelerle işlemler Buna benzer

Kanun 193

1961-01-06

GELİR VERGİSİ KANUNU (GVK)

Bu metin gerçek kişilerin gelir vergisine tabi olduğunu ve mükellefiyetin iki temel durumda uygulanacağını belirtir: Türkiye’de yerleşmiş olanlar dünya çapında elde ettikleri gelirler üzerinden vergilendirilir; Türkiye’de yerleşik olmayanlar ise sadece Türkiye’de elde ettikleri gelirler üzerinden vergilendirilir. Gelirin unsurları olarak sayılan kazanç ve iratlar bulunduğu için, ticari kazançlar, ziraî kazançlar, ücretler, serbest meslek kazançları, gayrimenkul sermaye iratları, menkul sermaye iratları ve diğer kazanç ve iratlar vergilendirmenin konusunu oluşturur; bu gelirler, verginin hesaplanmasında genelde elde edilen gerçek ve net miktarlar üzerinden nazara alınır. Türkiye’de yerleşmiş sayılanlar için vergilendirme, dünya çapında elde ettikleri gelirlerin tamamını kapsar; yerleşik olmayanlar için ise vergilendirme yalnızca Türkiye’de elde edilen kazanç ve iratlar üzerinden yapılır. Dar mükellefiyet kapsamında olanlar ise Türkiye’de elde ettikleri kazanç ve iratlar üzerinden vergilendirilir. Esnaf muaflığına bağlı olarak vergi muafiyeti uygulanan belirli küçük ölçekli ticaret ve zanaat faaliyetleri bulunmaktadır. Bu muaflıktan faydalanabilmek için ilgili esnaf odasına kayıt olmak ve Esnaf Muaflığı belgesi gibi belgeleri temin etmek gerekir; ayrıca hasılat üzerinden vergi tevkifatı uygulanır ve bir sınırı aşanlar gerçek usulde vergilendirmeye geçer. Muaflığın şartları sağlandığında esnaf olarak vergiden muaf olunabilir; ancak muaflık şartlarının ihlali veya belirli sınırların aşılması durumunda muaflık kaldırılır. Diplomatlar ve consoloslar ile karşılıklı olarak belirlenen memurlar, vergilendirme dışında kalır; ayrıca bu kişilerle ilişkili ücretler belli koşullarda vergiden istisna edilir. Ayrıca bazı hizmet erbaplarına pay senedi verilmesi halinde belirli şartlar dahilinde vergi istisnası uygulanır; istisna kademeli olarak ve belirli süreler içinde elden çıkarma suretine göre değişir ve vergilerin zamanında tahsilatı için özel hükümler uygulanır. Yaşlılık muaflığı gibi ek istisnalar ve bazı diğer muaflıklar da mevcut olup, bunlar serbest meslek erbapları ve diğer kategoriler için ayrı ayrı düzenlenmiştir.

dünya çapında vergilendirme dar mükellefiyet kapsamında vergilendirme ticari kazançlar ziraî kazançlar ücretler serbest meslek kazançları Buna benzer

CB Kararı 5058

2021-12-31

193 SAYILI GELİR VERGİSİ KANUNUNUN GEÇİCİ 93 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ, İKİNCİ VE BEŞİNCİ FIKRALARINDA YER ALAN SÜRELERİN, 31/12/2021 TARİHİNDEN İTİBAREN 30/6/2022 TARİHİNE KADAR (BU TARİH DÂHİL) UZATILMASI HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 5058)

Bazı vergi beyanı ve ödeme süreleri uzatılmıştır. Bu uzatma, yükümlülerin beyan ve ödeme işlemlerini daha geç tamamlamalarına olanak sağlar. Böylece gecikme riskinin azaltılması ve ilgili süreçlerin daha esnek yürütülmesi hedeflenmektedir.

Vergi beyanı süresinin uzatılması Vergi ödeme süresinin uzatılması Yükümlülerin beyan işlemleri Yükümlülerin ödeme işlemleri Gecikme riskinin azaltılması Süreçlerin esnek yürütülmesi Buna benzer

Kanun 213

1961-01-10

VERGİ USUL KANUNU

- Vergi işlemleri genel bütçeye giren vergiler ve yerel yönetimlerin vergi, resim ve harçları için geçerlidir; bu kapsamdaki bağlı yükümlülükleri ve uygulanacak kuralları belirler. - Gümrük ve tekel vergileri bu yasa kapsamı dışındadır; bu vergiler için ayrı düzenlemeler uygulanır. - Vergiyi doğuran olayın gerçek niteliğine dayanılarak ispatlanır; olayın ve işlemlerin gerçek durumu esas alınır ve kanunlar bu doğrultuda yorumlanır. - Vergi daireleri, mükellefi tespit eder, vergiyi tarh eder, tahakkuk ettirir ve tahsil eder; mükellefin bağlı olduğu vergi daireleri belirlenir ve bazı işlemler elektronik olarak yürütülebilir. - Vergi mahremiyeti çok sıkı tutulur; ilgili kişiler görevleri gereği öğrendikleri sırları açıklayamaz; belirli durumlarda kamu yararı veya resmi süreçler için bilgi paylaşımı mümkün olabilir ve paylaşım usul ve esasları kurumlarca belirlenir. - Vergiyle ilgili bilgi paylaşımı için gerekli tedbirler alınır; bilgi paylaşımına ilişkin istisnalar ve sorumluluklar düzenlenir. - Mükellef kavramı gerçek veya tüzel kişiyi; vergi sorumlusu ise verginin ödenmesinden sorumlu olan kişiyi ifade eder; temsilci veya yönetim sorumlulukları durumunda bunlar da yükümlülüğe dahil edilir. - Vergi borcuna dair yükümlülükler mirasçılara miras payı oranında geçer; tüzel kişilikte tasfiye veya benzeri durumlar söz konusu olduğunda sorumluluklar belirli şartlarda devam edebilir. - Vergi kesenler, yaptıkları ödemelerden vergiyi tam olarak kestirilip ödenmesini sağlamakla yükümlüdür; yükümlülüklerini yerine getirmemeleri halinde sorumluluklar doğabilir. - Mirasın reddedilmemiş olması halinde mirasçılar vergi borçlarından payları oranında sorumludur; bazı durumlarda ortaklar veya temsilciler de sorumluluk taşıyabilir. - Mücbir sebepler, vergisel yükümlülükleri yerine getirmeyi engellerse süreler bu sebepler kalkana kadar işlemeyebilir; sürenin işlemesine yeniden başlanması durumları belirlenir. - Mücbir sebep halinde bölge veya sektör gibi belirlenen kriterlere göre ilan edilen durumlar kapsamında vergiyle ilgili yükümlülükler ertelenebilir veya özel muafiyetler uygulanabilir. - Kanunla açıkça yazılı olmayan hallerde süreler, tebliğler ve diğer idari işlemler belirli esaslara göre uygulanır.

genel bütçe vergileri yerel yönetim vergileri ve resim harçları vergiyi doğuran olayın gerçek niteliği tarh ve tahsil yetkileri vergi mahremiyeti vergi bilgi paylaşımı Buna benzer

Kanun 5228

2004-07-31

BAZI KANUNLARDA VE 178 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN

- Kanun, araç muayene hizmetlerinin nasıl yürütüleceğini ve denetleneceğini düzenler; muayene istasyonları yetkili gerçek veya tüzel kişiler tarafından işletilir ve bu yetki alt işleticilere devredilebilir; işletme belgesi Ulaştırma Bakanlığı tarafından verilir. - Muayene ücretleri araç türlerine göre belirlenir ve yıllık olarak yeniden değerlemeyle ayarlanır; belirli durumlarda ödemede gecikme olduğu takdirde ek ücret ve cezalar uygulanabilir; ödemelerin zamanında yapılmaması durumunda Hazine payı toplanır ve ilgili vergi dairesine bildirimle ödenir. - Yetki verilen gerçek veya tüzel kişiler ile alt işleticiler tarafından elde edilen muayene hasılatının belirli oranlarda Hazine payına dönüşmesi amaçlanır; bu payın ödenmesi için belirli süreler ve bildirim yükümlülükleri getirilir; süresinde ödenmeyen tutarlar ilgili kurumlarca tahsil edilir ve eksik bildirim durumunda cezai yaptırımlar uygulanabilir. - Muayene istasyonlarının yönetmeliklere uygunluğu denetlenir; uygunluk sağlanmadığı takdirde para cezası uygulanır ve belirli durumlarda işletme belgesinin iptali söz konusu olabilir. - Özelleştirme kapsamında araç muayene istasyonları için değerleme işlemlerinde belirli bir hesaplama yönteminin kullanılması öngörülür. - Ceza ödemeleriyle ilgili uygulamalarda gecikme faizi ve ödeme koşulları düzenlenir; cezaların belirli usullere göre tahsil edilmesi güvence altına alınır. - Geçici hükümlerle bazı kurumlar için vergi muafiyetleri, tecil imkanları ve ödemelerin yeniden yapılandırılmasına ilişkin hükümler getirilir; bu kapsamda önceki uygulamalara ilişkin bazı talepler için özel düzenlemeler öngörülür. - Kanunun yürürlüğe girmesiyle mevcut mevzuatta kapsamlı değişiklikler yapılır ve farklı alanlardaki uygulamalar bu çerçevede yeniden düzenlenir.

araç muayene hizmetleri yürütme ve denetim muayene istasyonları yetkili gerçek veya tüzel kişiler işletme belgesi muayene ücretleri ve araç türleri yeniden değerleme ile ücret ayarlaması Buna benzer

CB Kararı 48

2018-08-31

7143 SAYILI VERGİ VE DİĞER BAZI ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASI İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KANUNUN 10 UNCU MADDESİNİN ONÜÇÜNCÜ FIKRASININ (H) BENDİNDE YER ALAN SÜRELERİN, BİTİM TARİHİNDEN İTİBAREN 6 AY UZATILMASINA DAİR KARAR (KARAR SAYISI: 48)

Bu düzenleme ile vergi ve diğer bazı alacakların yeniden yapılandırılmasına ilişkin süreler uzatılmıştır; bu uzatma, ilgili başvuru ve işlem süreçlerinin tamamlanması için ek zaman sağlanmasına yol açmaktadır.

vergi alacaklarının yeniden yapılandırılması süre uzatılması başvuru süreçlerinin tamamlanması işlem süreçlerinin tamamlanması ek zaman sağlanması Buna benzer

Kanun 4811

2003-02-27

VERGİ BARIŞI KANUNU

Vergi barışı kapsamındaki alacaklar için yapılandırma ve bazı af imkanları sağlanır; ödenmemiş vergiler için gecikme zamı ve faizi yerine endeks üzerinden hesaplanan tutarla ödeme yapılabilir ve ödeme planı dahilinde tamamen ödenmesi şartları bulunur; bazı durumlarda ceza ve gecikme zamlarının tamamı veya önemli bir kısmı tahsilinden vazgeçilir. Ayrıca vergi aslına bağlı olmayan cezaların ve gecikme zamlarının bazıları, ödenmesi şartıyla kaldırılabilir. İnceleme ve tarhiyat safhasında bulunan işlemler için de benzer yapılandırma ve vazgeçme imkanları uygulanır; ancak bu olanaklar belirli şartlar ve koşullara bağlıdır. Pişmanlıkla ya da kendiliğinden yapılan beyanlar kapsamında hesaplanan vergilerde pişmanlık zammı ile usulsüzlük cezalarının önemli bir kısmı veya tamamının ödenmesi karşılığında tahsilattan vazgeçilir. Matrah artırımı yoluyla yıllara ilişkin beyan edilen matrahı artıranlar için artırım yapılan yıllarda tarhiyat ve inceleme yapılması durdurulur ve bazı istisnalar dikkate alınır; basit usulde vergilendirilenler için de belirli durumlarda tarhiyat ve incelemeden muafiyet mümkün olabilir. Ayrıca, kanundan yararlanırken ödenen alacaklara sonradan gecikme zammı uygulanmaz.

Vergi barışı yapılandırması Endeks üzerinden ödeme Ceza ve gecikme zamlarından vazgeçme Pişmanlık zammı ve usulsüzlük cezalarının tahsilinden vazgeçilmesi Matrah artırımı ve tarhiyat incelemenin durdurulması Basit usulde vergilendirilenler için muafiyet Buna benzer

Kanun 5904

2009-07-03

GELİR VERGİSİ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN

Bu kanunla belirli vergisel alacaklar için geçici olarak kolaylıklar getirilmiştir. Koşulları sağlayanlar için tahsilat vazgeçilebilir, cezalar ve gecikme faizleri terkin edilebilir ve bu kapsamda açılan davalar sonlandırılabilir; daha önce tahsil edilmiş tutarlar iade edilebilir. İstişare ve başvuru sürecine bağlı olarak, bu kapsam dışında olan eski davalarda da benzer terkin ve tahsilattan vazgeçme imkanları uygulanabilir. Yatırımlara ilişkin teşviklerden yararlanmayı kolaylaştıracak şekilde teşvik oranlarında değişiklikler yapılabilir ve illere göre sınıflandırma veya öncelik belirlenebilir; ancak teşvikler sadece yatırım amaçlı işlemler için geçerli olacak şekilde uygulanabilir. Birleşme veya yeniden yapılandırma durumlarında, teşviklerden yararlanmayı etkileyen işlemlere ilişkin kısıtlamalar uygulanabilir; sadece teşvik amacıyla yapılan işlemler için bazı imkanlar sınırlanabilir. Elektrik dağıtım şirketlerinin geçmiş dönemlere ilişkin gecikme faizleri ve cezaları, ilgili alacaklar için terkin edilerek tarhiyat yapılmaması sağlanabilir; tahsil edildiyse iade edilmez. Kızılay ve bağlı kurumlar gibi belirli kurumların motorlu taşıt vergisi alacaklarıyla ilgili olarak, şartların karşılanması halinde tahsilattan vazgeçilebilir ve bu alacaklar için mevcut davalar sona erdirilebilir. Ayrıca bu kapsama giren alacaklar için tarhiyat yapılması engellenir ve gerekli görülürse ödenmiş tutarlar iade edilebilir. Genel olarak, bu hükümler uygulanmaya başlandığında mevcut bazı vergi alacakları, cezalar ve faizlerle ilgili ödeme süreçlerinde geçici kolaylıklar ve terkinler sağlanır; yeni tarhiyatlar bu kapsamda yapılmaz veya varsa terkin edilerek kapatılır.

vergi alacaklarında geçici kolaylıklar tahsilattan vazgeçme cezalar ve gecikme faizi terkin edilmesi açılan davaların sonlandırılması ödenmiş tutarların iadesi yatırımlara ilişkin teşvik değişiklikleri Buna benzer

Kanun 7338

1959-06-15

VERASET VE İNTİKAL VERGİSİ KANUNU

Bu yasa miras veya karşılıksız intikal yoluyla mal edinen kişiler üzerinde veraset ve intikal vergisini öngörür; Türkiye sınırları içindeki mallar ile Türkiye’de bulunan malların intikali kapsamdadır ve bazı durumlarda Türk vatandaşlarının yurtdışındaki malları için istisnalar uygulanabilir. Mükellef kimdir: Malı miras veya ivazsız intikal yoluyla edinen kişi vergiyi ödemekle yükümlüdür; yabancı ülkelerde bulunan mükellefler için ise beyan ve ödeme süreçleri Türkiye’deki usullere göre yürütülür. Beyanname ve beyan yükümlülüğü: Vergiye tabi intikal eden mallar için beyanname verilmesi gerekir; bazı durumlarda vergiyi tevkif edenler beyanda bulunmakla yükümlüdür; bazı kişiler için beyanname verme zorunluluğu bulunmaz. Verginin matrahı ve değerleme esasları: Vergilendirme, intikal eden malların değerine göre yapılır; mal çeşitlerine göre farklı değerleme yöntemleri uygulanır ve beyan edilen değer ile idarece belirlenen değer arasındaki fark vergiye esas tutarı oluşturur. Değerleme günleri: Miras yoluyla intikallerde miras açıldığı gün, diğer tür intikallerde malların hukuken iktisap edildiği gün esas alınır. Tenzil ve masraflar: Malın değeri üzerinden düşebilecek bazı borçlar ve masraflar vardır; cenaze giderleri ile ilgili masraflar düşülebilir; bazı borçlar ise düşürülemez; karşıt borçlar ve vergi borçları da dikkate alınır. Tarh ve ödeme süreci: Verginin tarhı, mükellefin beyanına dayanır; tarh edilen vergi belirlenen süreler içinde ödenir veya uzlaşmalı tecil imkanı bulunabilir; tecil süresi belirli sınırlar içinde sınırlıdır ve icra takibiyle sonuçlanabilir. Muafiyet ve istisnalar: Kamu idareleri, bazı hayır kurumları, eğitim ve sağlık gibi amaçlarla kurulan teşekküller ile belirli durumlarda hediyeler, sadakalar ve diğer bazı ödemeler vergiye tabi değildir; ayrıca özel durumlarda evlatlıklar ve bazı miras payları için istisnalar uygulanabilir. Değerleme ve cezalar: İlk tarhiyatta beyan edilen değer ile idarenin değerlemesi arasındaki fark cezai işlem gerektirebilir; bazı durumlarda ceza uygulanmaz; değerin hatalı beyanı durumunda düzeltme ve geri ödeme süreçleri gerekir.

veraset ve intikal vergisi mükellef kimliği beyanname yükümlülüğü değerleme esasları değerleme günleri tarh ve ödeme süreci Buna benzer

Kanun 6736

2016-08-19

BAZI ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASINA İLİŞKİN KANUN

Bu yasa bazı kamu alacaklarının yeniden yapılandırılmasını sağlar; kapsama giren alacaklar vergi borçları ve bunlara bağlı cezalar, gecikme faizleri ve zamlar, gümrük vergileri, gümrük işlemlerine ilişkin idari para cezaları, sosyal güvenlik primleri ve bunlara bağlı fer’iler ile belediyelere ait vergi cezaları, su ve atık su ücretleri ve katı atık ücretleri gibi alacakları içerir. Yapılandırma kapsamında ilgili alacaklar taksitli ödenebilir ve borçluya plan dahilinde ödeme imkanı tanınır; bu kapsamda vergilere bağlı gecikme cezaları ve diğer fer’i alacaklar için uygun tutar hesaplanır. Cezalar ve gecikme cezalarına bağlı faiz ve zamlar yerine endeksleme esasına göre hesaplanan tutar ödenmesi öngörülebilir; şartlar sağlandığında cezaların kalan kısmının tahsilinden vazgeçilebilir veya azaltılabilir. İhtirazi kayıtla verilen beyannameler ve kesinleşmiş bazı alacaklar için de yapılandırma imkanı uygulanabilir. Kapsama giren alacaklar arasında gümrük, sosyal güvenlik ve belediyelerle ilgili alacaklar yer alır; ödeme planına uygun ödeme halinde bu alacaklara bağlı cezaların ve fer’ilerin ilerideki tahsilinden vazgeçilebilecek veya azaltılabilecek şekilde uygulanır. Bu yapılandırma, ödenmesi gereken tutarlar hakkında ödeme kolaylığı ve sürece bağlı olarak bazı kısmi indirimler hedefler; plan kapsamında ödemelerin zamanında yapılması durumunda mevcut takibat ve yaptırımların yoğunluğu azaltılabilir.

kamu alacaklarının yapılandırılması vergi borçları gecikme cezaları gümrük vergileri sosyal güvenlik primleri belediye vergi cezaları Buna benzer