10 / 1.442 sonuç gösteriliyor

Kanun 2872
1983-08-11

ÇEVRE KANUNU

Çevrenin korunması, iyileştirilmesi ve kirliliğin önlenmesi amacıyla toplumun her kesimi sorumluluk sahibidir ve katılım önemlidir. Çevreyle ilgili kararlar alınırken sürdürülebilir kalkınma ilkesi gözetilir; çevre maliyetlerinin hesaplanması ve gerekli tedbirlerin alınması esastır. Kirletenler, kirliliği önlemek, zararları gidermek veya azaltmak için gerekli önlemleri almakla ve mali sorumluluğu üstlenmekle yükümlüdür. Her türlü atığın alıcı ortama zarar verecek şekilde verilmesi yasaktır; kirliliğin meydana gelmesi durumunda ilgili taraflar müdahale etmek ve etkileri azaltmak için gerekli tedbirleri alır. Biyolojik çeşitlilik ile ekosistemlerin korunması önceliklidir; bölgeler ve havza bazında çevre düzeni planları yapılır ve koruma statüsü kazanmış alanlar planlarda gösterilir; sulak alanlar korunur ve bu alanlarda uygun kullanımlar sağlanır; nadir ve tehdit altındaki türler korunur; balıkçılık ve su ürünleri istihsali için hassas alanlarda belirli sınırlamalar uygulanır. Atıksu yönetimi ve su kirliliğinin önlenmesi için alıcı ortamlara deşarj standartlarına uyum sağlanır; atıksu arıtımı ve gerekli altyapı yatırımlarıyla kirliliğin etkileri azaltılır; bazı durumlarda ileri arıtım yöntemleri kullanılır. Çevresel etki ve stratejik çevresel değerlendirme çalışmalarıyla planlar ve programlar ile projelerin çevresel etkileri önceden belirlenir; olumsuz etkilerin azaltılması için gerekli önlemler öngörülür ve karar vericilere yönlendirme sağlanır. Çevre yönetimi, doğal ve yapay çevrenin sürdürülebilir kullanımını sağlayacak politika ve uygulamaların hayata geçirilmesini kapsar; ilgili yönetim birimlerinin kurulması ve yetkilendirilmesi yoluyla uygulanır. Kamuoyunun çevre konusunda bilinçlendirilmesi ve bilginin paylaşılması teşvik edilir; çevreyle ilgili mevcut bilgiye erişim sağlanır. Maliyetler ve sorumluluklar açısından kirleten tarafından gerekli harcamaların karşılanması esas alınır; gerektikçe kamu kaynakları da bu kapsamda kullanılabilir.

Kanun 2873
1983-08-11

MİLLİ PARKLAR KANUNU

Bu metnin pratik etkileri şu şekilde özetlenebilir: - Belirlenen milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları ve tabiatı koruma alanları, doğal değerlerin bozulmadan korunması, geliştirilmesi ve yönetilmesi amacıyla özel bir koruma ve yönetim çerçevesine alınır. - Bu alanlarda gerekli gelişme ve kullanım planları hazırlanır; iskan ve yapılaşma, planlara uygun projeler ve onay süreçleri çerçevesinde yürütülür. - Kamu yatırım ve projeleri için izinler verilir ve uygulamalar denetlenir; tarihi ve arkeolojik alanlarda çalışmalar için özel izinler gereklidir. - Turizm amaçlı bina ve tesisler için izinler verilebilir; ilgili haklar ve kullanımlar belirli süreler için tesis edilebilir; süre sonunda tesislerin devri ve değer üzerinden uzatma olanakları bulunabilir. - Kamuya ait alanlarda yapılan ya da yapılacak kullanımlar için belirlenen sınırlar dışına çıkılmaz; bu alanlarda kullanım izni ve irtifak hakları sınırlanabilir. - Ardında maden ve petrol arama/işletme ruhsatları, korunması gerekli alanlarda, uygunluk ve koruma koşulları göz önünde bulundurularak verilir. - Alanlarda altyapı ve hizmetler, koruma ve yönetim amaçları doğrultusunda ilgili yetkili kurumlar tarafından gerçekleştirilir ve işletilir. - Kaynakların geliştirilmesi amacıyla koruma ve çok taraflı kullanım dengesi gözetilerek teknik uygulamalar yapılır; belirli yerlerde üretim, avlanma ve otlatmaya yönelik izinler verilebilir. - Tabiat alanlarında doğal denge, yaban hayatı ve ekosistem korunur; bozulacak veya bozabilecek her türlü müdahale ile kontrollü olmadan yapı ve tesis kurulması engellenir. - Tescil açısından kamu arazileri ve mevcut tesisler üzerinde yetkisiz tescil işlemleri yasaktır; gerektiğinde müdahale ve el koyma yürütülür. - Koruma görevlileri ve alan kılavuzlarıyla ziyaretçi yönetimi, eğitim ve bilgilendirme faaliyetleri yaygınlaştırılır; yöre halkı bu süreçte alan kılavuzluğu konusunda eğitilir. - Uygulama ve yönetişim için gerekli yönetmeliklerin çıkarılması ve uygulanması sağlanır; bu kapsamda planlar ve sorumluluklar netleşir. - Koruma alanlarında yasa dışı fiiller ve tahribatlar için cezai yaptırımlar uygulanır ve artırılabilir. - Mevzuat değişiklikleri ve geçici hükümler, mevcut hakların korunması ve giriş ücretleri ile cezaların uygulanması üzerinden süreçleri etkiler. - Yürürlük ve uygulanabilirlik, kanunun belirlediği kapsamda hayata geçirilir.

Kanun 7552
2025-07-09

İKLİM KANUNU

Bu yasa, sera gazı emisyonlarını azaltma ve iklim değişikliğine uyum konusunda net sıfır hedefi ve yeşil büyüme vizyonu doğrultusunda uygulanabilir bir çerçeve kurar. Ulusal ve sektörel düzeyde hedefler ve planlar belirlenmesi, uygulanması ve izlenmesi için kamu ve özel aktörlerin ortak hareket etmesini sağlar. Ülke genelinde ve illerde iklim değişikliğiyle mücadele için koordinasyon yapıları kurulur ve yerel düzeyde entegre iklim değişikliği eylem planları hazırlanır; adil geçiş ilkesi gözetilir. Sera gazı azaltımını ve uyum çabalarını yönetecek planlama araçları geliştirilir; enerji, su ve hammaddelerin verimliliğini artırıcı, temiz teknolojileri yaygınlaştırıcı tedbirler uygulanır. Ormanlar ve diğer ekosistemler karbon yutaklarını koruyup artıracak şekilde yönetilir; ekosistem temelli ve doğa temelli çözümler desteklenir. Uyum faaliyetleri ile su kaynaklarının sürdürülebilir yönetimi, biyolojik çeşitliliğin korunması ve tarımın dirençli hale getirilmesi hedeflenir; afet risklerinin azaltılması için erken uyarı ve bütünleşik yönetim sistemleri güçlendirilir. Piyasa temelli mekanizmalar ve karbon fiyatlandırma araçları devreye alınır; karbon kredilerinin kullanımı ve esnek önlemlerle emisyon azaltımı teşvik edilir; sınırda karbon düzenleme mekanizması gibi araçlar değerlendirilebilir. Yeşil finansman, teşvik mekanizmaları, sigorta çözümleri ve döngüsel ekonomi hedefleriyle yatırım ve özel sektör katılımı kolaylaştırılır; yeşil taksonomi ile finansmanın yönlendirilmesi desteklenir. Planlama ve izleme süreçlerinde Ulusal Coğrafi Bilgi Platformu gibi veri altyapılarından yararlanılır; gerekli veriler kamu kurumlarıyla paylaşılır, güvenlik ve mahremiyet esaslarına dikkat edilir. Göstergeler ve düzenli takip ile politika etkileri değerlendirilir, gerektiğinde strateji ve eylem planları güncellenir. İlgili tarafların katılımı ve şeffaflık sağlanarak, iklim değişikliğiyle mücadelede hesap verebilirlik ve toplum yararı gözetilir.

Kanun 5977
2010-03-26

BİYOGÜVENLİK KANUNU

Bu mevzuat, genetiği değiştirilmiş organizmalar ve bunların ürünleriyle ilgili güvenliğin sağlanmasına yönelik sistematik bir düzenleme getirir ve uygulanabilirliği açısından temel pratik etkilere sahiptir. - GDO ve ürünleriyle ilgili tüm faaliyetler için güvenliğe odaklı bir yönetim ve izleme mekanizması kurulur; insan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevre ve biyolojik çeşitlilik korunur. - Faaliyet kapsamı geniştir; araştırma, geliştirme, işleme, piyasaya sürme, izleme, kullanım, ithalat, ihracat, nakil, taşıma, saklama, paketleme ve etiketleme gibi süreçleri kapsar; bazı sağlık ürünleri ve kozmetik ürünleri kapsam dışı kalabilir. - Her başvuru için risk değerlendirmesi ve sosyo-ekonomik etki analizi ayrı ayrı yapılır; masraflar başvuran tarafından karşılanır ve başvurunun sonucunda belirlenen koşullara uyum güvence altına alınır. - Basitçe düşük riskli olarak değerlendirilebilecek başvurular için basitleştirilmiş işlem uygulanabilir; buna ilişkin şartlar başvuru sırasında belirlenir. - Başvurunun sonuçları, uygun görüldüğünde belirlenen koşullara uyulup uyulmadığıyla sürekli olarak denetlenir; uyuşmayan durumlarda karar değiştirilebilir ve ürünler toplatılabilir veya imha edilebilir; gerekli işlemler ve masraflar ilgili taraflardan talep edilebilir. - Ürünler ve GDO için izlenebilirlik sağlanır; her birine ayırt edici kimlik verilir ve kayıtlar uzun süre saklanır; belirli risk sınırlarını aşan ürünlerde etiketleme gerekliliği doğabilir. - Gizlilik talepleri mevcut olmakla birlikte bazı bilgiler gizli tutulamaz; başvuru sahipliği, kullanım amacı ve transfer edilen gen gibi bazı teknik bilgiler kamuya açıklanabilir. - İlave olarak, GDO ve ürünlerinin transit geçişi için de izin alınması gerekir; araştırma amacıyla ithalatta da özel izinler gerekir. - Denetim ve kontroller, piyasaya sürülen ürünler üzerinde güvenlik etkileri açısından düzenli olarak yapılır; beklenmeyen olumsuz etkiler veya yeni bilimsel bulgular ortaya çıkarsa kararlar gözden geçirilebilir ve önlem olarak toplatma/imbah gibi adımlar uygulanabilir. - Piyasaya sürülen ürünlerin etiketlenmesi ve kayıtlı bilgilerle izlenebilir olması zorunludur; gerekli durumda üzerinde belirgin şekilde GDO içerdiği belirtilir. -Üretim, kullanım ve depolama süreçlerinde belirlenen güvenlik, ambalajlama, taşıma ve atık/arıtım kurallarına uyulması gerekir. - GDO ve ürünlerinin güvenli kullanımına yönelik yeni risk veya şüphe ortaya çıkarsa ilgili taraflar derhal bildirmek ve gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür.

Kanun 4539
2000-03-03

DOĞAL AFET BÖLGELERİNDE AFETTEN KAYNAKLANAN HUKUKİ UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜMÜNE VE BAZI İŞLEMLERİN KOLAYLAŞTIRILMASINA İLİŞKİN KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMENİN KABULÜ HAKKINDA KANUN

- Doğal afet bölgelerinde afetten kaynaklanan hukuki uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin delil tespitine ait istemler, ispatı gereken olay ve delile ilişkin konuları belirten başvurunun yazılı olarak yapılması veya mahkeme kalemine sözlü başvurunun kayda geçirilmesi suretiyle gerçekleştirilir. - Delil tespitine ilişkin başvurular, ölüm, gaiplik veya yaralanma nedeniyle delil tespiti yaptıramayacak durumda olanların eşleri ile üçüncü dereceye kadar kan veya sıhri hısımları tarafından da yapılabilir. - Delil tespitine ilişkin başvurular mahkemece öncelikle incelenir ve karara bağlanır. - Doğal afet bölgelerinde avukatlar, vekaletname vermeye gerek olmaksızın istem sahipleri tarafından verilen yetki belgesi ile kayıtlı bulundukları baro tarafından düzenlenen kimlik belgesini ibraz etmek suretiyle işlemleri yapabilirler. - Doğal afete maruz kalanların istemleri halinde, afetten kaynaklanan hukuki uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin her türlü dava ve işlemlerde adli yardım hükümleri uygulanır. Ancak afete maruz kaldığını beyan edenler için delil gösterme ve şahadetname verme şartları aranmaz. - Afete maruz kalanlardan, afet tarihinden itibaren belirli bir süre içinde ücretler alınmaz. - Veraset belgelerinin alınmasında önce resmi kayıtlar esas alınır; resmi kayıt bulunamazsa diğer güvenilir deliller ikame edilir. - Bu düzenlemenin hükümleri yürürlüğe girer ve uygulanır.

CB Kararı 9793
2025-05-06

MUĞLA İLİ, BODRUM İLÇESİ SINIRLARI İÇERİSİNDE BULUNAN GÖL MAHALLESİ (14. BÖLGE) DOĞAL SİT ALANININ KORUMA STATÜSÜNÜN YENİDEN DEĞERLENDİRİLMESİ SONUCUNDA SINIR VE KOORDİNATLARI GÖSTERİLEN ALANIN KESİN KORUNACAK HASSAS ALAN OLARAK TESCİL VE İLAN EDİLMESİ HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 9793)

Göl Mahallesi sınırlarında bulunan Doğal Sit Alanı kesin korunacak hassas alan olarak tescil edilmiştir. Bu durum alanın doğal özelliklerinin korunmasına yönelik en sıkı koruma tedbirlerinin uygulanacağını gösterir. Alan içinde yeni inşaat, altyapı çalışmaları, madencilik, ağaç kesimi ve arazi değişiklikleri için özel izin ve uygunluk incelemesi gerekecektir. Mevcut kullanım ve ziyaretler korunma hedefleri doğrultusunda uyarlanacak ya da kısıtlanacaktır; bazı bölgeler erişime kapatılabilir. Koruma amacıyla izleme, denetim ve gerektiğinde yaptırımlar uygulanacaktır. Ayrıca alan içinde bilimsel çalışmalar ve ziyaretler planlanırken uygun izin ve sınırlamalar uygulanabilir.

Kanun 5199
2004-07-01

HAYVANLARI KORUMA KANUNU

Bu yasa, hayvanların korunması ve rahat yaşamalarının sağlanması ile hayvanlara iyi ve uygun muamele edilmesini güvence altına almayı amaçlar ve acı, ızdırap ve eziyetin en iyi şekilde önlenmesini hedefler. - Evcil hayvan sahipleri için, hayvanların uygun bakımını, beslenmesini, sağlık kontrollerini ve yaşam ortamına uygun şartları sağlama yükümlülüğü getirilir; sahip oldukları hayvanlardan kaynaklanan çevre kirliliğini ve insanlara verebilecek zararları önleyici tedbirler almak ve zararları tazmin etmek zorundadırlar; bazı durumlarda kısırlaştırma ve kayıt gibi yükümlülükler uygulanır. - Sahipsiz ve güçten düşmüş hayvanların korunması ve bakımı için yerel yönetimler görevlendirilir; sahipsiz hayvanlar hızlı şekilde bakım ve tedavi için barınaklara yönlendirilir ve gerekli kayıtlama ile takip edilir. - Hayvanların ticareti ve eğitimiyle ilgili olarak, hayvanların refahını gözeten kurallar uygulanır; ev hayvanlarının üretim ve ticaretine ilişkin gerekler getirilir; hayvanların eğitimi yalnızca refahı gözeten ve kötü muamelenin önüne geçen şekillerde yapılır; zarar verici gösteri, dövüştürme veya kötüye kullanım gibi uygulamalar yasaklanır. - Deney ve bilimsel çalışmalar için hayvan kullanımı yalnızca etik kurallara ve gerekli izinlere tabi olacak şekilde düzenlenir; mümkün olduğunca hayvan kullanımının alternatifleri tercih edilir ve hayvanlar uygun şekilde bakılır ve barındırılır. - Hayvanların kesimi ve ötanazisi, hayvan sağlığı ve insan güvenliği gözetilerek uygulanır; dini ve kültürel gereklilikler ile hijyenik kurallar dikkate alınır ve acıyı en aza indirecek şekilde yapılır; bazı durumlarda ötanazi uygulanabilir ve bunun için kurallar belirlenir. - Hayvanlara yönelik zararlı yasaklar uygulanır; kasıtlı kötü muamele etmek, hayvanları güç aşan şekilde zorlamak, satış veya bakım eğitimi almamış kişinin hayvan satması gibi davranışlar engellenir. - Denetim ve uygulama konusunda bakım, bakımevleri ve hayvan hastaneleri ile ilgili altyapı ve kayıt süreçleri sağlanır; şeffaflık ve hesap verebilirlik ön planda tutulur.

CB Yönetmeliği 3033
2020-10-01

KİMYASAL, BİYOLOJİK, RADYOLOJİK, NÜKLEER TEHDİT VE TEHLİKELERE DAİR GÖREV YÖNETMELİĞİ

Bu düzenleme, kimyasal, biyolojik, radyolojik ve nükleer tehdit ve tehlikelere karşı hazırlık, müdahale ve iyileştirme faaliyetlerinde çeşitli kurumların iş birliği içinde hareket etmesini ve görevlerin koordineli olarak yürütülmesini sağlayan esaslar getirir. KBRN tehdit ve tehlikelerinin tespiti, bildirilmesi ve müdahalesi için standartlar belirlenir; olay öncesi, sırası ve sonrasını kapsayan hazırlık, risk azaltma ve eğitim faaliyetleri güçlendirilir. Koordinasyon ve iletişim altyapıları kurulur ve faal olarak işletilir; halkı bilgilendirme ve haberleşme süreçleri düzenli olarak işlevsel hale getirilir. KBRN maddelerinin ve tehlikeli atıkların güvenli bulundurulması, taşınması, depolanması ve bertarafı için entegre bir yaklaşım benimsenir ve bu süreçler merkezi bir koordinasyonla yürütülür. Olay yerinin güvenliği, giriş-çıkış kontrolleri ve delil/nümunelerin güvenli yönetimi için gerekli prosedürler uygulanır; müdahale ekiplerinin olay yerine güvenli şekilde müdahale etmesi sağlanır. Sağlık alanında, olay bölgesinde acil sağlık hizmetleri sunulur; dekontaminasyon süreçleri ve ilgili tedavi ile takip işlemleri organize edilir; görevli personelin eğitimi sürdürülebilir şekilde sağlanır. Çevreye yönelik etkilerin izlenmesi ve değerlendirilmesi, numunelerin alınması ve analiz edilmesi ile sonuçların ilgili taraflara iletilmesi sağlanır; çevresel iyileştirme çalışmaları planlanır. Halkın korunması amacıyla hijyen önlemleri, sağlık tavsiyeleri ve acil durum bilgilendirme çalışmaları yürütülür; gerektiğinde yönlendirme ve tahliye işlemleri koordineli olarak gerçekleştirilir. KBRN ile ilgili eğitim, farkındalık ve kapasite geliştirme programları ile tatbikatlar düzenlenir; gerekli AR-GE çalışmaları ve teknolojik geliştirme çalışmaları desteklenir. Uluslararası iş birlikleri ve yardımlar konusunda bilgi akışı ve koordinasyon süreçleri kolaylaştırılır, uluslararası etkileşimlere yönelik hazırlıklar ve katılımlar organize edilir.

CB Kararı 1328
2019-07-20

DENİZLİ İLİ, BOZKURT İLÇESİNDE BULUNAN KARAGÖL POTANSİYEL DOĞAL SİT ALANI KAPSAMINA GİREN ALANIN KESİN KORUNACAK HASSAS ALAN OLARAK TESCİL VE İLAN EDİLMESİ HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 1328)

Bu alanın Kesin Korunacak Hassas Alan olarak kabul edilmesi, korunmasına yönelik özel yönetim ve koruma tedbirlerinin uygulanacağını gösterir. Bu kapsamda yapılaşma, arazi üzerinde değişiklik yapma, madencilik veya benzeri faaliyetler genellikle kısıtlanır ve izin gerektirebilir. Doğal habitatın bozulmasına yol açabilecek her türlü faaliyete sınırlama getirilir; planlama ve çevresel etki değerlendirmesi süreçleri devreye girer. Turizm ve ziyaretler, doğal değerin korunmasına uygun biçimde kontrollü ve sınırlı şekilde yönetilir; ziyaretçi akışı ve erişim noktaları belirlenebilir. Çevreye zarar verebilecek davranışlar, örneğin atık yönetimiyle ilgili kurallar, yasaklar veya sınırlamalar içerebilir. Bilimsel çalışmalar için izin alınması gerekir; izinsiz çalışmalar cezai yaptırımlarla karşılaşabilir. Koruma kapsamında izleme ve raporlama faaliyetleri yürütülür; ekolojik durum takip edilir. Bölgeyle ilgili mevcut kullanım haklarının korunması mümkün olur, ancak gerekli durumlarda sınırlamalar uygulanabilir.

Kanun 2863
1983-07-23

KÜLTÜR VE TABİAT VARLIKLARINI KORUMA KANUNU

Kültür varlıkları ve tabiat varlıkları ile bunların korunmasına ilişkin kapsam ve koruma alanları belirlenir; hangi varlıkların korunması gerektiği ve korunma alanı olarak adlandırılan yerler tanımlanır. Korunması gerekli varlıklar bulunduğunda bunları bilenler veya öğrenenler en kısa sürede ilgili kuruma ya da yerel yönetimlere bildirmek zorundadır; gerekli görüldüğünde haberler yetkili makamlara iletilir. Korunması gerekli taşınmaz ve taşınır varlıklar devletin malı olarak kabul edilir; bazı vakıf malvarlıkları ise kapsam dışı olabilir. Korunma alanlarının tesbiti ve bu alanlarda yapılabilecek inşaat ve tesisatla ilgili kararlar yetkili koruma organları tarafından alınır; kararlar maliklere tebliğ edilir ve sahipleri belirlenemeyen durumlarda kamuya duyurulur. İzinsiz müdahale ve kullanma yasağı uygulanır; önemli onarım, inşaat, kazı ve benzeri işlemler sadece koruma kararlarına uygun biçimde yapılabilir. Taşınmaz ve tabiat varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi için yetkili kurumlar sorumludur; kamu kurumları, belediyeler ve valilikler bu süreçte gerekli planlama, denetim ve hizmetleri sağlar. Koruma amacıyla koruma, uygulama ve denetim büroları kurulur; belediyeler ve illere bağlı idareler bu işlerle ilgili uzmanlık kapasitesi geliştirilir. Yönetim alanı, sit alanları ve etkileşim sahalarının korunması, yaşatılması ve toplumun ihtiyaçlarıyla buluşturulması amacıyla planlama ve koruma kararları koordineli biçimde uygulanır; paydaşlar arasında eşgüdüm ve katılım sağlanır. Doğal sitler, taşınır tabiat varlıkları ve tek yapı ölçeğindeki taşınmazlar da dâhil olmak üzere çeşitli varlıklar korunması gereken varlıklar olarak tanımlanır ve tespit edilip tescil edilir. Sokak sağlıklaştırma projeleri ve uygulamaları, koruma kapsamındaki varlıklar ile özgün sokak dokusunun korunması amacıyla yürütülür.