10 / 2.634 sonuç gösteriliyor

Kanun 5346
2005-05-18

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARININ ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİMİ AMAÇLI KULLANIMINA İLİŞKİN KANUN

Bu düzenlemenin temel etkileri şu şekilde pratik olarak ortaya çıkar. - Yenilenebilir enerji kaynaklarının elektrik üretimi için kullanımı yaygınlaştırılır ve bu kaynakların güvenilir, ekonomik ve kaliteli şekilde ekonomiye kazandırılması hedeflenir; kaynak çeşitliliği artırılır ve çevresel faydalar desteklenir. - Yenilenebilir enerji alanlarının belirlenmesi, korunması ve bu alanlarda üretime ilişkin işlemlerin belgelendirilmesi için net bir çerçeve kurulur; üretim sahalarının planlama ve kullanım süreçleri standartlaştırılır. - Üretilen elektriğin kaynağının izlenmesi ve tanımlanması amacıyla belgelendirme sistemi kurulur; belgelendirme üreticiye ve piyasaya güven sağlar. - Yenilenebilir enerji üreticilerine uzun vadeli destek mekanizması yoluyla belirli koşullarda fiyat ve süre açısından güvenli bir fayda sağlanır; bu destek, piyasa aktörleri arasındaki ödeme akışları üzerinden işletilir. - Kapasite tahsisi ve yatırım süreçleri rekabetçi mekanizmalarla yürütülür; yenilenebilir projelerin uygun maliyetli ve hızlı hayata geçirilmesi amaçlanır. - Yerli üretim ve yerli parçaların kullanımına yönelik teşvikler uygulanır; yerli katkı fiyatları ve ilgili usuller belirli koşullarda uygulanarak tedarik zincirinin yerellik açısından güçlendirilmesi hedeflenir. - Lisanssız üretim kapsamında kendi tüketimini karşılayanlar için fazla üretimin sisteme verilmesi halinde belirli avantajlar getirilir; sistemden yararlanmanın şartları ve uygulanması netleşir. - Yenilenebilir enerji tesislerinin arazileri üzerinde planlama ve kamulaştırma süreçleriyle ilgili hususlar belirginleşir; yatırımların hayata geçirilmesi için uygun hukuki ve idari çerçeve sağlanır. - Şebeke güvenliği ve dengeleme piyasaları ile yan hizmetler piyasasında yer almak isteyen üreticilerin uyması gereken yükümlülükler ve haklar netleştirilir; piyasalarda adil rekabet ve istikrar hedeflenir. - Bölgesel olarak teşvikler ve öncelikler uygulanabilir; bazı bölgelerde jeotermal ve güneş enerji kaynaklarının kullanımı özellikle desteklenir. - Elektrik tedarikçileri ve dağıtım şirketleri için ödeme yükümlülükleri ve fatura süreçleri aracılığıyla gelir akışları ve pay dağılımları düzenli bir şekilde yürütülür; üreticilere yapılan ödemelerin güvenli yönetimi sağlanır.

Kanun 6001
2010-07-13

KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN HİZMETLERİ HAKKINDA KANUN

Bu Kanunun uygulamasıyla Karayolları Genel Müdürlüğü, karayollarını üç ana sınıfta (otoyolları, devlet yollarını ve il yollarını) kapsayacak şekilde planlar, yönetir ve bu yolların kamu yararı ve milli ihtiyaçlar doğrultusunda geliştirilmesini sağlar. Karayolları ağının hangi yolları kapsayacağına ilişkin kararlar ilgili kurumların görüşleriyle birlikte Bakanlık onayıyla uygulanır; hak ve sorumluluklar, bu ağlardan çıkarılan yollar için gerekli bildirimlerin yapıldığı andan itibaren ilgili idarelere devredilir. Geçiş ve kullanım koşullarıyla ilgili olarak geçiş ücretli yollar ve erişme kontrolü uygulaması, Genel Müdürün teklifi üzerine Bakanın onayıyla belirlenir; ücretler, yolun sınıfı, trafik yoğunluğu ve diğer ilgili faktörler dikkate alınarak belirlenir ve sözleşmelere uygun şekilde uygulanır. Ücretli olmayan kesimler ile işletme hakkı verilen veya devredilen alanlar için geçişler genel hükümler doğrultusunda belirlenir. Erişme kontrolü uygulanan karayollarına bağlantılar ve şehir geçişleri, Genel Müdürlük önerisi ve Bakanlık ile belediyelerin ortak kararıyla düzenlenir; erişim kontrollü yol çevresindeki taşınmaz sahiplerinin doğrudan giriş-çıkış hakları yoktur ve bağlantıların ulaşımı toplayıcı yol veya bağlantı noktaları üzerinden sağlanır. Belediyeler ve mücavir alanlar dışında kalan yerlerde imar planı çalışmalarında Genel Müdürlük görüşü aralıklı olarak dikkate alınır; kesinleşen güzergâh planları imar planlarına işlenir ve bu süreçler koordineli yürütülür. Tesisler ve yapılarla ilgili olarak erişme kontrollü karayolları sınırları içinde Genel Müdürlük izniyle kurulacak tesisler, mimari ve mühendislik sorumluluğu Genel Müdürlükte olmak üzere plan, ruhsat ve lisans süreçlerine tabi değildir; ancak bu tesislerin bulunduğu alanlar karayoluna bağlı olarak yürütülür ve ilgili izinler bu kapsamda değerlendirilir. Kamulaştırma ve trampa yetkileri, gerekli taşınmazların temini için Genel Müdürlük tarafından kullanılır; trampa yoluyla taşınmazlar kamu yararı amacıyla uygun görüldüğünde değiş tokuş edilerek kullanıma alınır; kamulaştırılan taşınmazlar devlet malı olarak kabul edilir. Genel Müdürlüğün mal ve gelirleri devlet malı hükmünde olup haczedilemez; bazı vergilerden ve harçlardan muaf olabilir; gelirler vergiden istisnai olarak etkilenebilir; bu muafiyetler mevzuat çerçevesinde uygulanır. Güzergâh planları ve imar planı uyumu üzerinde yoğun bir koordinasyon vardır; güzergâhlar, imar planlarına işlenmek üzere belediye ve ilgili kurumlarla paylaşılarak değerlendirilir; itirazlar Genel Müdürlükçe karara bağlanır ve karayolu güzergâhı kesinleşince ilgili kurum ve kamu kurumlarına bildirilir; jeolojik, jeoteknik ve fotogrametrik raporlar bu süreçlerde temel alınır. Çevre ve güvenlik açısından, karayolları kenarında atık bırakılması yasaktır; güvenlik ve trafik güvenliğinin sağlanması amacıyla gerektiğinde müdahaleler Genel Müdürlük gözetiminde veya yetkili makamlarca gerçekleştirilir ve zarar veya masraflar sorumlu kişilerden talep edilir. Ulaşımın sürekliliği amacıyla, erişme kontrolü uygulanması nedeniyle yolların kapatılması durumunda, taşınmaz sahipleri için en kısa mesafeden alternatif erişim sağlanır ve bu haklar korunur. Özetle, bu yapılandırma karayolları ağını planlama, sınıflandırma, erişim ve geçiş koşullarını belirleme, kamulaştırma ve taşınmaz temin süreçlerini düzenleme, bağlantı ve şehir geçişlerini koordine etme, tesisleşme ve güvenlik konularını merkezi bir yönetim altında tutar; kamu yararı, çevre güvenliği ve imar alanıyla uyum ilkeleri doğrultusunda karar alınmasını ve uygulanmasını hedefler.

Kanun 6446
2013-03-30

ELEKTRİK PİYASASI KANUNU

Bu mevzuat, elektrik piyasasında rekabetçi, istikrarlı ve şeffaf bir yapı oluşturmayı hedefler ve bağımsız bir denetim ve düzenlemenin uygulanmasını sağlar. Faaliyet gösterebilmek için üretim, iletim, dağıtım, toptan ve perakende satış, piyasa işletimi, ithalat, ihracat ve toplu aracılık gibi alanlarda lisans almak gerektiğini düzenler. Her tesis için ayrı lisans verilmesi kuralı getirilerek lisans yapısında tesis odaklı bir yaklaşım sağlanır. Lisans sahipleri finansal defter ve kayıtlarını tutmak, denetime açık olmak ve gerekli bilgi ve belgeleri sunmakla yükümlü tutulur; ayrıca tarifelerle ilgili mevzuata uymak durumundadır. İletim ve dağıtım sistemine eşit erişim ve kullanım imkanı sağlanır; bağlantı ve kullanım şartları belirlenir. Tarife ve maliyet yapısının belirlenmesi için usul ve esaslar oluşturulur ve hizmetlere ilişkin fiyat, hüküm ve şartlar belirli kurallara bağlanır. Piyasa yapısına toplu aracılık ve elektrikli araç şarj altyapısı gibi yeni faaliyetler dahil edilir; bu alanlarda lisanslar, sertifikasyon ve veri paylaşım mekanizmaları öngörülür. Şarj ağlarının halka açık olması, gerçek zamanlı verilerin paylaşılması ve şarj hizmetinin sunulması hedeflenir. Tesis sahipliğinin değişmesi veya kullanım haklarının devri gibi durumlarda denetleyici onay süreçleri bulunur. Uluslararası entegrasyon ve ticaret kapsamında ithalat ve ihracat faaliyetleri için uyum ve düzenleme mekanizmaları kurulabilir.

Kanun 2873
1983-08-11

MİLLİ PARKLAR KANUNU

Bu metnin pratik etkileri şu şekilde özetlenebilir: - Belirlenen milli parklar, tabiat parkları, tabiat anıtları ve tabiatı koruma alanları, doğal değerlerin bozulmadan korunması, geliştirilmesi ve yönetilmesi amacıyla özel bir koruma ve yönetim çerçevesine alınır. - Bu alanlarda gerekli gelişme ve kullanım planları hazırlanır; iskan ve yapılaşma, planlara uygun projeler ve onay süreçleri çerçevesinde yürütülür. - Kamu yatırım ve projeleri için izinler verilir ve uygulamalar denetlenir; tarihi ve arkeolojik alanlarda çalışmalar için özel izinler gereklidir. - Turizm amaçlı bina ve tesisler için izinler verilebilir; ilgili haklar ve kullanımlar belirli süreler için tesis edilebilir; süre sonunda tesislerin devri ve değer üzerinden uzatma olanakları bulunabilir. - Kamuya ait alanlarda yapılan ya da yapılacak kullanımlar için belirlenen sınırlar dışına çıkılmaz; bu alanlarda kullanım izni ve irtifak hakları sınırlanabilir. - Ardında maden ve petrol arama/işletme ruhsatları, korunması gerekli alanlarda, uygunluk ve koruma koşulları göz önünde bulundurularak verilir. - Alanlarda altyapı ve hizmetler, koruma ve yönetim amaçları doğrultusunda ilgili yetkili kurumlar tarafından gerçekleştirilir ve işletilir. - Kaynakların geliştirilmesi amacıyla koruma ve çok taraflı kullanım dengesi gözetilerek teknik uygulamalar yapılır; belirli yerlerde üretim, avlanma ve otlatmaya yönelik izinler verilebilir. - Tabiat alanlarında doğal denge, yaban hayatı ve ekosistem korunur; bozulacak veya bozabilecek her türlü müdahale ile kontrollü olmadan yapı ve tesis kurulması engellenir. - Tescil açısından kamu arazileri ve mevcut tesisler üzerinde yetkisiz tescil işlemleri yasaktır; gerektiğinde müdahale ve el koyma yürütülür. - Koruma görevlileri ve alan kılavuzlarıyla ziyaretçi yönetimi, eğitim ve bilgilendirme faaliyetleri yaygınlaştırılır; yöre halkı bu süreçte alan kılavuzluğu konusunda eğitilir. - Uygulama ve yönetişim için gerekli yönetmeliklerin çıkarılması ve uygulanması sağlanır; bu kapsamda planlar ve sorumluluklar netleşir. - Koruma alanlarında yasa dışı fiiller ve tahribatlar için cezai yaptırımlar uygulanır ve artırılabilir. - Mevzuat değişiklikleri ve geçici hükümler, mevcut hakların korunması ve giriş ücretleri ile cezaların uygulanması üzerinden süreçleri etkiler. - Yürürlük ve uygulanabilirlik, kanunun belirlediği kapsamda hayata geçirilir.

Kanun 5042
2004-01-15

YENİ BİTKİ ÇEŞİTLERİNE AİT ISLAHÇI HAKLARININ KORUNMASINA İLİŞKİN KANUN

- Yeni bitki çeşitlerinin korunması için ıslahçı hakları tanımlanır ve hak sahipleriyle onların mirasçılarına özel yetkiler verilir; aynı çeşit üzerinde birden çok hak sahibi olması durumunda müşterek hak sahibi olma durumu ortaya çıkabilir. - Islahçı hakları, korunan çeşitler için çoğaltım materyallerinin üretimi, çoğaltılması, satışı, piyasaya sürülmesi, ihracatı, ithalatı ve depolanması üzerinde tekelci yetkiler sağlar. - Başkasının izni olmadan korunan çeşit üzerinde hak sahibinin belirlediği bu yetkiler kullanılmaz; ihlal halinde hak sahibi yasal yollara başvurabilir. - Hak sahipliği çoğunlukla, çeşit üzerinde çalışan veya geliştiren kişilerin hak sahibi olması; işyerinde geliştirilen çeşitler için ise sahibin işveren olması ilkesine dayanır. - Çalışanlar ve işverenler arasındaki sözleşmelere bağlı olarak, iş ilişkisi dışında geliştirilen çeşitlerde hak sahibliği ve kullanım konusunda ilgili hükümler uygulanır. - Çiftçi istisnası olarak, belirli tarım ürünlerinde korunan çeşitleri kendi tarım alanlarında kendi üretimleri için kullanabilen çiftçiler bulunmaktadır; küçük çiftçiler için özel bir muafiyet ve bildirme/mütalaa yükümlülükleri söz konusudur; diğer çiftçiler ise hak sahibine bedel ödeyerek kullanım yapabilir. - Zorunlu lisans mekanizması, kamu yararı nedeniyle hak sahibinin izni olmadan korunan çeşitlerin belirli koşullarda kullanılmasını sağlayabilir; arabuluculuk süreçleri ve Bakanlığın karar verici rolü vardır. - Arabuluculuk süreciyle lisans görüşmeleri yapılabilir; taraflar uzlaşamazsa lisans verme süreci tek taraflı kararlarla sonuçlanabilir. - İsmin korunması ve kullanımına ilişkin kurallar, korunan çeşit için özel bir isim belirlenmesini ve bu ismin pazarda kullanılması zorunluluğunu getirir; ayrıca ismin yanlış kullanımı veya karışıklık yaratacak durumlar için önlemler vardır. - Koruma süresi kavramsal olarak, hak sahibine belirli bir süre boyunca üstünlük sağlayan bir koruma sağlar; sürenin sonunda çeşitlerin serbestçe kullanılabilir olması gibi sonuçlar doğurur. - Çeşitlerin tescil edildiği siciller ve yayımlanan kataloglar, koruma kapsamını ve piyasaya sürülme süreçlerini belirler; bu kayıtlar kamuya açıklık ve güven sağlar. - Uluslararası ölçekte, UPOV çerçevesinde Türkiye ile karşılıklılık esasına dayalı olarak koruma imkanı bulunmaktadır; bu, uygun şartları sağlayan yabancı gerçek veya tüzel kişilerin de haklardan yararlanmasını mümkün kılar. - Yasa, hak sahipliği, sınırlandırmalar ve uygulama için gerekli usul ve esasları yönetmelikler ve resmi düzenlemelerle belirler; bu nedenle uygulamalar değişebilir ve uygulamalara dair ayrıntılar yönetmeliklerde yer alır.

Kanun 4762
1945-06-28

"İSTANBUL HAVAGAZI VE ELEKTRİK VE TEŞEBBÜSATI SINAİYE TÜRK ANONİM ŞİRKETİ"Nİ SATIN ALMA SÖZLEŞMESİNİN ONANMASINA VE "İSTANBUL ELEKTRİK, TRAMVAY VE TÜNEL İŞLETMELERİ İDARESİ"NE DEVRİNE DAİR KANUN

İlgili işlemin pratik etkileri şu şekildedir: - Satın alma sözleşmesinin onaylanması ile imtiyaz kaldırılır ve tesisler ile haklar idareye devredilir. - Devralınan haklar ve yükümlülükler idareye geçer. - Tesisler ve ilgili haklar, mevzuat çerçevesinde işletilir ve idare tarafından yönetilir. - Satın alma bedeli ve buna bağlı faizler idare tarafından ödenir ve ödemeler için gerekli hesaplara yatırılır. - Sözleşme damga vergisinden muaf tutulur. - Devri yapılan memur ve çalışanların hakları korunur; mevcut derece ve ücret farkları ilerleyen yükselişlerle dengeleninceye kadar ödenir. - Ortaklığa ait mal ve gereçler devralan idareye devredilir; devralma sırasında vergi ve resim talep edilmez. - Bu karar yürürlüğe girer ve uygulanır.

CB Yönetmeliği 20146282
2014-05-09

SAĞLIK BAKANLIĞINCA KAMU ÖZEL İŞ BİRLİĞİ MODELİ İLE TESİS YAPTIRILMASI, YENİLENMESİ VE HİZMET ALINMASINA DAİR UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

- Sağlık tesislerinin yapımı, yenilenmesi ve hizmet alımına ilişkin olarak özel sektörle kamu işbirliğine dayalı bir model uygulanır; devletin özel mülkiyetindeki taşınmazlar üzerinde özel sektör lehine üst hakkı tesis edilerek tesisler yaptırılır ve belirlenen süre sonunda devlete devri hedeflenir. - Özel sektör tasarım, inşaat, donanım temini, bakım-onarım ve işletme hizmetlerini tek sözleşme kapsamında sunabilir; ayrıca ihale dokümanında belirtilen ticari hizmet alanları ve ihtiyari hizmetler de yükleniciye verilebilir. - Tesisin kullanımından doğan bedeller ve hizmet bedelleri karşılığında ödeme yapılır; bedeller, belirli esaslar ve güncellemeler çerçevesinde hesaplanır. - Proje hazırlığında ön fizibilite, temel standartlar ve ihale dokümanı hazırlıkları yapılarak gerekli onay süreçleri işletilir, ihale süreçleri planlı ve saydam bir çerçevede yürütülür. - İhalelerde saydamlık, rekabet ve eşit muamele esas alınır; açık veya sınırlı usullerle rekabet sağlanır ve en ekonomik olarak fayda sağlayan teklif tercih edilir. - İhaleye katılım için şirketlerin mali ve teknik yeterliliklerini gösteren belgeler istenir; deneyim ve finansal kapasite gibi kriterler belirlenir. - Proje kapsamına ihtiyari hizmetler ve ticari hizmet alanları dahil edilebilir; bu hizmetler için bedeller belirlenir ve piyasa koşulları dikkate alınarak ayarlanır. - Birden çok yapım veya yenileme projesi tek bir ihaleyle yaptırılabilir; böyle bir yaklaşım maliyet açısından esneklik ve verimlilik sağlar. - Maliyet değişiklikleri, enflasyon ve ilgili göstergeler doğrultusunda bedellerin güncellenmesiyle yönetilir. - Üst hakları ve kullanım hakları ile tesisler ve ticari hizmet alanları, özel yatırım süresi boyunca yüklenici lehine düzenlenir ve idare tarafından denetim ve yönetimle takip edilir. - Karar süreçlerinde ilgili planlama ve yetkilendirme mekanizmaları devreye girer ve işletme süreci boyunca harcama yetkileri belirlenen çerçeveye göre kullanılır.

CB Yönetmeliği 979853
1997-08-29

YAP-İŞLET MODELİ İLE ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİM TESİSLERİNİN KURULMASI VE İŞLETİLMESİ İLE ENERJİ SATIŞININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Bu düzenleme, Yap-İşlet modeliyle termik santral kurup işletmeyi ve üretilen elektriği belirlenen esaslar çerçevesinde satmayı sağlayan uygulanabilir bir çerçeve getirir. Kapsam açısından hidroelektrik, jeotermal, nükleer ve diğer yenilenebilir enerji santralleri bu düzenlemenin kapsamı dışındadır. Üretim şirketleri tesisleri kendilerine ait olarak kurar ve işletir; ürettikleri elektriği sözleşmede belirlenen kurallara göre belirli bir alıcıya satar. İhale ve sözleşme süreçleri rekabetçi, şeffaf ve önceden belirlenen şartnameye uygun olarak yürütülür. Projelerin finansmanı tamamen üretim şirketinin sorumluluğundadır; vergi ve diğer mali yükümlülükler de bu şirkete aittir. Çevre izinleri ve ÇED gibi ilgili mevzuata uyum üretim şirketinin sorumluluğundadır; mevzuat değişiklikleri maliyetleri etkileyebilir ve buna uygun düzenlemeler gerekebilir. Üretim tesisinin bağlantı hattı ve entegrasyonu güvenilir enerji iletimine uygun şekilde sağlanır; kamulaştırma ve taşınmaz bedelleriyle ilgili giderler üretim şirketinin sorumluluğundadır ve sözleşme kapsamındadır. Enerji üretim ve satışına ilişkin esaslar sözleşmede netleşir; fiyat yapısı, eskalasyon ve maliyet değişiklikleri için uygulanacak mekanizmalar öngörülür. Faturalandırma, ödemeler ve gecikme durumlarında uygulanacak güvence mekanizmaları sözleşmede belirlenir. Yer seçimi, arazi temini, inşaat ve devreye alma süreçleri üretim şirketinin sorumluluğundadır; test ve kabul süreçleri de bu kapsama dahildir. Sözleşme süresi, izinler ve tesisin işletme süresi dikkate alınarak belirlenir; gerekli görüldüğünde yeniden değerlendirme ve uzatma imkanına ilişki öngörülebilir. Taraflar arasındaki ilişkilerde üçüncü taraf devri ve temlikine ilişkin kurallar netleştirilir ve bu işlemler için yazılı onay gerekir. Şartname ve sözleşmede yer alması gereken hükümler arasında ödenecek ücretler, vergi ve mali yükümlülükler ile geçici teminat ve diğer ilgili belgeler için kurallar bulunur. Bu çerçeve, enerji arz-talep dengesinin korunması ve ulusal enerji sistemi güvenliğinin sağlanması hedefleriyle uyumlu olarak uygulanır.

Kanun 2634
1982-03-16

TURİZMİ TEŞVİK KANUNU

Bu yasa turizm alanını düzenlemek, geliştirmek ve teşvik etmek amacıyla koruma ve gelişim bölgeleri ile turizm merkezlerini belirler, bu alanlarda yatırım ve işletmeleri planlı, kontrollü ve kamu-özel iş birliğiyle yürütmeyi öngörür. İşletmeler için belgelendirme zorunluluğu getirilir; turizm yatırımı belgesi veya turizm işletmesi belgesi alanlar teşviklerden yararlanabilir ve işletme faaliyetine geçebilir; belgenin iptali halinde yeniden belgelendirme gerekebilir. Konaklama ve plaj işletmeleri için belge almak zorunludur; bazı kamu hizmetleri için belge zorunluluğu istisnaları uygulanabilir; belirli plaj işletmeleri için denetim ve belgelendirme süreçleri işletilir. Planlama ve altyapı açısından, koruma ve gelişim bölgeleri ile turizm merkezlerinde bütüncül planlar yapılır ve uygulanır; bu süreçte ilgili resmi kurumlardan görüş ve bilgi alınır ve gerekli hallerde süreçler ilerletilebilir. Taşınmaz malların turizm amaçlı kullanımı için kamuya ait veya devlete ait alanlar turizm kullanımına tahsis edilebilir; haklar tescil edilerek işletmeye açılır; yatırım veya işletme belgesine sahip hurdaki taraflar için belirli yükümlülükler ve süreçler uygulanır. Doğal ve kültürel değerlerin korunması esas alınır; imar planlarına uygun biçimde yapı ve tesisler kurulup işletilir; çevre kirliliğinin önlenmesi ve doğal değerlerin bozulmaması için gerekli önlemler alınır; kıyı, deniz ve su kaynaklarının kullanımıyla ilgili özel kurallar uygulanır. Deniz, göl ve kıyılar üzerinde zarar verici uygulamalara sınırlama getirilir; belirli durumlarda bedelsiz kullanım veya özel istisnalar olabilir; kıyı kullanımları için ilgili düzenlemeler uygulanır. Altyapı ve planlama işlemlerinde yatırımcılardan sosyal ve teknik altyapı katkıları talep edilebilir; kamu yararı gözetilerek altyapı projeleri gerçekleştirilir. Alt ölçekli planlar ve kapasite belirlenmesiyle ilgili esaslar belirlenir; yatırımların planlı ve kontrollü büyümesi önceliklidir; altyapı ve çevresel etkilerin yönetimi gözetilir. Geçici konaklama tesisleri gibi bazı alternatif yapıların kurulması belirli kriterlere bağlanır; uygunluk durumunda ruhsat işlemleri hızla tamamlanabilir; sözleşme ihlallerinde kira veya tahliye işlemleri uygulanabilir. Belgelendirilmiş yatırım veya işletmelere yönelik güven ve denetim mekanizmaları işletilir; uygun olmayan uygulamalarda ilgili yönetmeliklere göre adım atılır. Genel olarak, bölgelerin özel statüsü çevresel ve kültürel değerlerin korunmasıyla uyumlu bir turizm gelişimini, yatırım çekimini ve sektörde kalite standartlarını hedefler; planlama, belgelendirme, kullanım hakları ve altyapı yükümlülükleri merkezî bir koordinasyon çerçevesinde yürütülür.

Kanun 5147
2004-04-30

ENTEGRE DEVRE TOPOĞRAFYALARININ KORUNMASI HAKKINDA KANUN

Bu düzenleme, orijinal entegre devre topoğrafyalarının korunmasını sağlayarak bu alanda rekabetin korunmasına ve sanayinin gelişimine katkıda bulunur. Koruma yalnızca topoğrafyanın kendisine uygulanır; içeriğe, işlem süreçlerine veya topoğrafyanın dayandığı tekniklere olan etkisi kapsama dahil değildir. Korumadan yararlanma, topoğrafyanın ilk ticari sürümü yapılmış olması veya tescil başvurusunun yapılması halinde başlar ve belirli bir süre boyunca sürer; kullanım yoksa veya başvuru süreci tamamlanmamışsa koruma talebi reddedilebilir. Korumanın süresi dolduğunda topoğrafya kamu malı olur ve ilan edilir. Koruma, tasarımcının fikri emeğiyle oluşan ve bütün halinde özgünlük gösteren topoğrafyalar için geçerlidir; bilinen elemanların düzenlenmesinden oluşanlar da kapsama alınabilir. Hak sahibi, topoğrafyayı tasarlayan kişi veya onların mirasçılarına aittir; hizmet sözleşmesi kapsamında tasarlananlar ise hakları işverene aittir. Üniversite mensuplarının tasarladığı topoğrafyaların hakları öğretim elemanlarına aittir; kurum bu konumda pay talep ederse talep edilecek tutarı belirli koşullarda alabilir. Hizmet sözleşmesi dışında kalan iş görme sözleşmeleriyle tasarlanan topoğrafyalar için hak, aksine bir anlaşma olmadıkça işi veren kişiye aittir. Hak sahibi, izni olmadan topoğrafyanın tamamını veya bir kısmını çoğaltma, bir entegre devreye dahil etme veya bununla ilişkili ürünleri ithal etme, satma veya ticarî amaçla dağıtma fiillerine karşı tekelleştirilmiş yetkilerini kullanır. Koruma kapsamı dışında kalan fiiller arasında ticari olmayan kişisel kullanım, analiz ve değerlendirme amacıyla yapılan çoğaltmalar ile bu tür çalışmalar sonucu ortaya çıkan özgün topoğrafyaya uygulanması sayılabilir; bunun dışında kalan durumlarda ilgili fiiller yasağa tabidir. Başka birinin bağımsız olarak aynı topoğrafyayı tasarlaması halinde bazı istisnalar uygulanabilir. Haklar devredilebilir, miras yoluyla intikal eder ve rehin ile haciz gibi işlemler için sicile kayıt ve ilan gerekir. Lisans sözleşmeleri yapılabilir; lisans sicilde kaydedilmediği sürece üçüncü taraflara karşı ileri sürülemez; münhasır lisans halinde lisans veren başka bir tarafla lisans veremez ve kendisi de kullanamaz. Hükümsüzlük talepleriyle hak geçerliliğini yitirebilir; hükümsüzlük kararının etkileri belirli koşullarda geriye dönük olarak uygulanabilir. Hak sona erdiğinde konu kamu malı olur ve ilgili ilan yapılır. Hak sahipleri haklarından vazgeçebilir; vazgeçme yazılı olarak bildirilir ve sicile kaydedildiği anda hüküm doğurur; üçüncü kişilerden izin alınmazsa vazgeçilemez. Yetkili işlemler, başvuru yapanlar ve sicile kayıtlı vekiller tarafından yürütülür.