Bu düzenleme nüfus hizmetleriyle ilgili bazı hükümlerin mevcut mevzuatla uyumlu hâle getirilmesini sağlar. Eyüpsultan adının resmî olarak kullanılmasını sağlar.
Bu yasa nüfus olaylarının belirlenmesini, kayda geçirilmesini ve bu kayıtların merkezi ile yerel düzeyde tutulmasını sağlar; adres bilgilerinin ilişkilendirilmesi ve elektronik ortamda yürütülmesini hedefler. Nüfus kütükleri ve ilgili özel kütükler aracılığıyla kişinin kimlikleri, yerleşim yeri, aile bağları, vatandaşlık durumu ve medeni hâli gibi bilgiler düzenli olarak kaydedilir ve saklanır; bu kayıtlar elektronik ortamla da tutulabilir. Kayıtlar gizli tutulur; yalnızca yetkili görevliler ve denetim kapsamında bulunanlar görebilir; gereken durumlarda veri paylaşımı yapılabilir. Kişiler ve uygun durumlarda yabancılar, nüfus kütüğüne yazdırılır ve kimlik kartı alma işlemiyle yükümlü tutulur; bazı özel durumlarda yabancı kimlik numarası düzenlemeleri uygulanır. Doğum, evlilik, boşanma, ölüm gibi nüfus olaylarının kayda alınması için istenen belgelerle dayanak sağlanır ve bu kayıtlar uygun şekilde arşivlenir; gerekli güncellemeler kayıt üzerinde yapılır. Kamu hizmetlerini sunan kurumlar, nüfus kayıtlarını esas alarak işlemleri yürütür; kayıtlar arasında farklılık olması halinde nüfus kayıtları temel referans olarak kullanılır. Veri paylaşımı ve elektronik kimlik doğrulama amacıyla merkezi bir sistem ile işlemler desteklenir; kurumlar bu sistem üzerinden gerekli veriyi talep edebilir. Yabancı vatandaşlar için yabancı kimlik numarası ve yabancılar kütüğü oluşur; bu kayıtlar üzerinden karşılıklı işlemler yürütülür. Okul yönetimleri, bakım kuruluşları, işverenler gibi bazı kurumlar, beyan ve doğrulama işlemlerini kolaylaştırmak için nüfus müdürlüklerine bilgi vermekle görevlendirilir. Biyometrik verilerin toplanması ve elektronik kimlik doğrulama sisteminin kullanılması, kimlik tespitinin güvenli ve etkili yapılmasını sağlar.
Bu yönetmelik nüfus hizmetlerinin nasıl yürütüleceğini ve kişilerin medeni durum bilgilerinin kaydedilmesini merkezi bir veritabanına iletilebilmesini sağlayacak şekilde düzenler; hizmetlerin birliğini ve tutarlılığını hedefler. Nüfus kütüklerinin kâğıt ve elektronik ortamda tutulmasına, dış temsilcilikler ve yetkili kurumlarca dayanak belgelerinin merkezi veritabanına gönderilmesine veya tesciline ilişkin usul ve esasları belirler. Aile kütüğü, özel kütük ve diğer kayıt türlerini, bu kayıtların hangi belgelerle ve nasıl tutulacağını standartlaştırır; kayıtların arşivlenmesi ve muhafazasıyla ilgili esasları ortaya koyar. Genel Müdürlük’e nüfus hizmetlerini düzenlemek, yürütmek, izlemek ve denetlemek gibi yetkiler ve sorumluluklar verir; hatalı veya eksik kayıtların dayanak belgelere uygun şekilde düzeltilmesini sağlar. Kayıtların doğruluğunu ve tutarlılığını korumak amacıyla düzeltme, birleştirme, silme ve taşıma işlemlerinin usul ve esaslarını belirler; saklı nüfus ve tescil işlemlerine ilişkin kuralları düzenler. Doğum, evlenme, boşanma, ölüm gibi nüfus olaylarının kaydedilmesi ve tescil edilmesi ile ilgili genel kuralları ve gerekli belgeleri belirler; kayıtların hangi makamlarca hangi yollarla yapılacağını tanımlar. Doğum bildirimlerinin hangi kişi veya kurumlar tarafından nasıl yapılacağını ve kayıtların nasıl tescil edileceğini düzenler; yurt dışı doğumlarda bildirim ve tescil süreçlerini açıklar. Soybağının kurulması ve bunun tescil işlemlerine ilişkin esasları belirler. Kapatılmış kayıtlar ve denetim açısından erişim, muhafaza ve yetkili makamların denetimine ilişkin kuralları düzenler; mahkeme taleplerine ilişkin istisnaları belirtir. Saklı nüfus kavramını ve bu nüfusun aile kütüklerine tesciline ilişkin esasları ortaya koyar; vatandaşlık farklılıklarını gözeterek kayıtlama süreçlerini düzenler. Kayıt dışı kalmış kişilerin başvurusunda hangi belgelerin gerektiğini ve başvuru sahiplerinin işlemler için hangi yerlere başvuracağını belirtir; başvuru sürecinin nasıl işleyeceğini özetler. Çok vatandaşlığa sahip olan kişilerin nüfus olaylarının aile kütüklerine tesciline ilişkin başvuru şartlarını ve hangi durumlarda tescilin mümkün olacağını açıklar; başvuruların nasıl değerlendirileceğini özetler. Uluslararası belge düzenleme, tescil ve arşivleme işlemlerinin nasıl yürütüleceğini ve bu belgelerin ilgili kütüklere nasıl dahil edileceğini belirtir. Genel olarak, nüfus olaylarının kaydı, tescili ve doğrulaması için gerekli süreçleri, yetkili kurumlar arasında koordinasyonu ve arşivleme düzenini getirir; kimlik, vatandaşlık ve yerleşim ile ilgili kayıtların tutarlı ve izlenebilir şekilde yönetilmesini amaçlar.
Bu kanun nüfus planlaması konusunda devletin politika ve uygulama çerçevesini belirler. Amaç, bireylerin istedikleri zamanda ve istedikleri sayıda çocuk sahibi olmalarını sağlamak ve gebeliği önleyici tedbirlerin temin ve uygulanmasını güvence altına almaktır. Gebeliğin sona erdirilmesi ve sterilizasyon, devletin gözetim ve denetimi altında yapılır; öngörülen haller dışında bu işlemler yapılamaz. Gebeliğin sona erdirilmesi, anne sağlığı açısından sakınca yoksa istek üzerine gerçekleşir; süreyi aşırı ve ağır durumlarda objektif sağlık raporlarıyla karar verilir; acil hallerde hemen müdahale gerekir ve müdahaleden sonra kimlik ve gerekçeler bildirilir. İzinler; gebe kadının rızası gerekir; küçüklükteki kişiler için velinin rızası ve vesayet altındakiler için ilgili rızalar gerekir; acil müdahale durumunda izin şartı aranmaz. Sterilizasyon ve bazı hallerde kastrasyon, rıza temel olup tıbbi sakınca veya acil durumlarda özel durumlar da uygulanabilir; evlilik halinde eşin rızası gerekir. İlaç ve araçların imal, reklam ve propagandası hükümleriyle bu alanda uyarı ve cezai yaptırımlar öngörülür; saptanmamış ilaç ve araçların kullanımı da cezai yaptırımlara tabidir. Yönetmelikler ve uygulama esaslarıyla denetim ve gözetim sağlanır; eğitim ve hizmetler yoluyla halka nüfus planlaması konusunda bilgi ve olanaklar sunulur; muhtaç olanlara maliyetine uygun temin olanakları sağlanabilir. Kanun değişiklikleri ve uygulama geçişleri yönetmeliklerle netleştirilir.
- Bu düzenlemenin amacı Türk vatandaşlığının kazanılması, kaybı, ispatı ve çok vatandaşlığa ilişkin işlemlerde uygulanacak usul ve esasları belirleyerek uygulamada birlik sağlamaktır. - Vatandaşlık başvuruları yurt içinde ilgili makamlarca, yurt dışında ise dış temsilcilikler tarafından yürütülür. - Türk vatandaşlığını kazanmanın yolları ikiye ayrılır: doğumla kazanılan ve sonradan kazanılan. - Doğumla kazanılan vatandaşlık, anne veya baba ile soy bağına dayanılarak veya doğum yerine göre kendiliğinden kazanılır; bazı durumlarda doğumdan itibaren vatandaşlık gerçekleşir. - Doğumla kazanılan vatandaşlık çocuk için, evlilik birliği içindeki çocuklar için ve baba tarafından vatandaşlık durumuna bağlı olarak uygulanır. - Sonradan vatandaşlık, yetkili makam kararıyla veya evlat edinme ya da seçme hakkının kullanılmasıyla mümkün olur. - Genel olarak vatandaşlık kazanımı için adayların, uzun süreli ikamet, yasal ikamet ve toplumsal uyum göstergeleri, sağlık durumu, iyi ahlak ve kamu güvenliği açısından engel olmama, Türkiye’de geçimini sağlayacak gelir veya mesleğe sahip olma ile Türkçe dil becerisi gibi şartları karşılaması gerekir. - Başvurular ön inceleme, gerekli belgelerin incelenmesi, güvenlik ve adli soruşturma süreçleriyle değerlendirilir; mülakat yapılabilir ve son karar bu değerlendirme sonucunda verilir; şartları taşımayanların başvurusu reddedilebilir. - İstisnai olarak vatandaşlık kazanımı, devletin kararına bağlı olarak belirli yatırım veya katkı türleriyle sağlanabilir; bu kapsamda yatırım, konut edinimi, istihdam yaratma ve benzeri alanlarda şartlar bulunur. - Çocuklar için doğumla vatandaşlık kazanımı veya sonradan kazanım süreçleri ayrıca belirlenen prosedürler çerçevesinde uygulanır; ispat ve kayıt işlemleri buna göre gerçekleştirilir.
Nüfus politikalarının eşgüdümlü ve bütüncül bir şekilde geliştirilmesi ve uygulanması amacıyla bir kurul kurulmuştur. Kurul, kamu kurumları ve ilgili paydaşlar arasında işbirliğini güçlendirmeyi ve planlı bir yaklaşımla çalışmaları koordine etmeyi hedefler. Demografik yapıdaki değişiklikleri izlemek, etkilerini değerlendirmek ve gerektiğinde politika tedbirleri önermek için izleme ve değerlendirme süreçleri oluşturulur. Doğurganlık hızının yenilenme seviyesini koruması ve aile kurumunun güçlendirilmesi amacıyla kısa, orta ve uzun vadeli politikalar geliştirilir ve uygulanır. Kurul kararları ile eylem planının uygulanması sonuçları izlenir ve değerlendirilir. Sekretarya, eylem planını hazırlama, uygulama ve izleme süreçlerini koordine eder; toplantı hazırlıkları ve gündem çalışmalarını yürütür. Kurul çalışmalarına ve eylem planının uygulanmasına ilişkin ilerleme raporları hazırlanır ve gerektiğinde paydaşlarla paylaşılır. Komiteler ve çalışma grupları oluşturarak farklı kurumların görev alanlarına giren konularda iş programları belirlenir ve uygulanır.
- Derneklerin Türkiye’deki faaliyetlerinin çerçevesini belirler; amaçları, yapıları, denetimleri ve uygulanacak yaptırımları kapsar. - Dernek kurma hakkını güvence altına alır ve tüzükte bulunması gereken asgari konuları tanımlar. - Genel kurul, yönetim ve denetim kurulları ile diğer organların görevlerini, yetkilerini ve üyelik süreçlerini düzenler. - Şubeler, temsilcilikler, platformlar, federasyonlar ve konfederasyonlar gibi tüzel kişilikleri ve organları arasındaki ilişkiyi ve yönetimini kurallandırır. - Uluslararası faaliyetlere ilişkin esasları getirir; yurt dışında temsilcilik veya şube açma, yabancı kuruluşlarla işbirliği ve Türkiye’de faaliyet için gerekli izin/görüş süreçlerini belirler. - Tüzel kişilerin oy kullanmasını ve temsil yetkilerini düzenler. - İç denetim zorunluluğu getirir ve bağımsız denetim kuruluşlarıyla denetim yapılmasına olanak tanır; denetim sonuçlarının ilgili kişiler ve kurul tarafından sunulmasını sağlar. - Gelir ve giderlerin belgelenmesini, saklama sürelerini ve mali süreçlerin yürütülmesini standardize eder; bankacılık işlemleri için gereken belgeleri belirtir. - Derneklerin maddi yardım alabileceği ve verebileceği tarafları, kamu kurumlarıyla ortak projeler için mali paylaşımına ilişkin esasları ve ilgili sınırlamaları kurallaştırır. - Sandık kurulumu ile üyelerin zaruri ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin esasları düzenler. - Üyelik kabulü, çıkışı, değişiklikler ve organ üyelerinin bildirilmesi gibi işlemlerde uygulanacak usulleri belirler. - Taşınmaz mal edinme ve tasfiye süreçlerini, mal varlığının korunması ve devriyle ilgili esasları düzenler. - Kolluk kuvvetlerinin müdahale yetkileri ve el koyma hallerinde hakim kararının gerekliliğini ve bildirim yükümlülüğünü belirtir. - Yurtdışından yardımların alınması ve yurtdışına yapılacak yardımların bildirilmesi ile kayıt altına alınmasına ilişkin esasları getirir. - Faaliyetlerin ve hesapların şeffaflığı için beyanname verilmesi ve yıl sonunda denetimlerin yapılmasına ilişkin uygulamaları özetler.
Bu düzenleme, vatandaşların ve Türkiye’de uzun süreli yabancı olarak ikamet eden kişilerin adres bilgilerinin merkezi olarak tutulması, güncellenmesi ve paylaşılması amacını taşır; bu sayede kamu hizmetlerinin adres verilerine dayanarak sunulması hedeflenir. Yerleşim yeri ve diğer adres bilgilerinin tutulması, güncellenmesi ve kullanılması için merkezi bir sistem kurulmasını öngörür; yerleşim yeri sadece bir konut olarak kaydedilir ve geçici adresler gerektiğinde diğer adres olarak tutulabilir. Adres bilgileri, MERNIS ile ulusal adres veri tabanı aracılığıyla ilişkilendirilir ve elektronik ortamda saklanır; bu bilgiler kamu hizmetlerinin sunumunda esas alınır. Adres bildirim formları elektronik olarak veya mümkün olmadığında posta yoluyla iletilebilir; beyanlar doğru ve eksiksiz olarak kurumlara iletilir ve gerektiğinde ilgili nüfus müdürlüklerine aktarılır. Adres değişikliklerinin gerekli kurumlar ve kişiler tarafından bildirilmesi için belirli yükümlülükler getirilir; bildirimler süresince takip ve koordinasyon sağlanır, ilgili kişiler ve konut sahipleri bu süreci birlikte yürütür. Disiplin ve güvenlik konuları dikkate alınarak adres bilgileri yalnızca yetkili kurumlarca hizmet amacıyla kullanılır ve erişim sınırlı tutulur; verilerin gizliliği korunur. Eski adres kayıtları saklanır ve son yerleşim yeri adresi kayıt altında tutulur; gerektiğinde doğruluk ve güncellik için düzeltmeler yapılır, hatalı kayıtlar sistemden kaldırılır. Kurumsal işleyişin uyum içinde yürütülmesi amacıyla uygulama ve entegrasyon süreçleri belirli bir koordinasyon içinde yürütülür; belediyeler ve ilgili yerel idareler güncel bilgileri sisteme işler ve güncel datayı destekler.
- Kamu hizmetlerinin ilk temas noktasında sonuçlandırılması ve mümkün olan en kısa sürede tamamlanması amaçlanır; başvurunun doğrudan hizmeti sunan birime iletilmesi ve ilk aşamada sonuçlandırılması öngörülür. - Hizmetler vatandaşın en yakın yerde sunulur; gerekirse geçici ya da sürekli büroların açılması imkanı bulunur. - Sunulan her hizmet için sorumlu birimler ve görevliler belirlenir; taşra teşkilatı bu birimleri ve görevlileri ilgili makama bildirir. - Basılı belgelerin elektronik ortama aktarılması ve veritabanlarının paylaşılması esas alınır; başvurular elektronik ortamda yapılabilir, sürecin izlenmesi ve sonucun iletilmesi elektronik olarak sağlanır. - Kamu hizmetleri ve mevzuata ilişkin bilgiler duyurulur; hizmet envanteri kurumsal internet sayfasında ve e-Devlet Kapısında güncel olarak yayımlanır. - Hizmet standartları oluşturulur; tablolarda hizmet adı, başvuruda istenen belgeler, tamamlanma süresi ve itiraz bilgilerinin yer alması sağlanır; bu bilgiler vatandaşlar tarafından görülebilecek panolarda, internet sayfasında ve e-Devlet’te duyurulur. - Özürlüler için erişilebilirlik tedbirleri alınır. - Başvuru sırasında istenecek bilgi ve belgeler beyan esasına dayalı olarak düzenlenir; zorunlu olmadıkça belgeler talep edilmez; daha önce kurum kayıtlarında bulunan bilgiler yenilenmeden talep edilmez; diğer idarelerin elektronik olarak paylaştığı bilgiler talep edilmez ancak erişimi kolaylaştıracak bilgiler istenebilir; adli sicil beyanı yerine beyan istenir; formlar internet üzerinden yayımlanır. - Gerçeğe aykırı belge veya beyanda bulunulması konusunda gerekli bilgilendirme ve işlemler yapılır; ödemelere ilişkin mali yükümlülükler başvuru sahiplerine net olarak bildirilir. - Kurum içi ve kurum dışı yazışmalar yazılı olarak yürütülür; talepler belirlenen süreler içinde karşılanır ve bu süreçler elektronik ortamda da gerçekleştirilebilir. - Başvurular incelenir, eksiklikler giderilirse hemen tamamlanabilir; alındı belgesi verilebilir; sonuçlar belirtilen gerekçelerle ve varsa itiraz yolları ile birlikte bildirilir. - Kamu hizmet envanteri tablosunun doldurulması için gerekli alanlar belirlenir ve bu bilgiler doğru biçimde kayıt altına alınır; tablo, hizmetin adı, gerekli belgeler, mevzuat dayanağı, başvuru yeri, sorumlu birimler, paraf listesi ve süreler gibi unsurları kapsar. - İç ve dış yazışmalarda hangi birimlerin ne amaçla yazışma yapacağı, mevzuat dayanağı ve ilgili madde numaralarıyla belirtilir; süreçte koordinasyon ve bilgi akışı netleşir. - Hizmetlerin elektronik olarak sunulup sunulmadığı bilgisi ile birlikte internet adresi ya da sunulmuyor ifadesi belirtilir; hizmetlerin şeffaflığı ve hesap verebilirliği artırılır.
Kültür varlıkları ve tabiat varlıkları ile bunların korunmasına ilişkin kapsam ve koruma alanları belirlenir; hangi varlıkların korunması gerektiği ve korunma alanı olarak adlandırılan yerler tanımlanır. Korunması gerekli varlıklar bulunduğunda bunları bilenler veya öğrenenler en kısa sürede ilgili kuruma ya da yerel yönetimlere bildirmek zorundadır; gerekli görüldüğünde haberler yetkili makamlara iletilir. Korunması gerekli taşınmaz ve taşınır varlıklar devletin malı olarak kabul edilir; bazı vakıf malvarlıkları ise kapsam dışı olabilir. Korunma alanlarının tesbiti ve bu alanlarda yapılabilecek inşaat ve tesisatla ilgili kararlar yetkili koruma organları tarafından alınır; kararlar maliklere tebliğ edilir ve sahipleri belirlenemeyen durumlarda kamuya duyurulur. İzinsiz müdahale ve kullanma yasağı uygulanır; önemli onarım, inşaat, kazı ve benzeri işlemler sadece koruma kararlarına uygun biçimde yapılabilir. Taşınmaz ve tabiat varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi için yetkili kurumlar sorumludur; kamu kurumları, belediyeler ve valilikler bu süreçte gerekli planlama, denetim ve hizmetleri sağlar. Koruma amacıyla koruma, uygulama ve denetim büroları kurulur; belediyeler ve illere bağlı idareler bu işlerle ilgili uzmanlık kapasitesi geliştirilir. Yönetim alanı, sit alanları ve etkileşim sahalarının korunması, yaşatılması ve toplumun ihtiyaçlarıyla buluşturulması amacıyla planlama ve koruma kararları koordineli biçimde uygulanır; paydaşlar arasında eşgüdüm ve katılım sağlanır. Doğal sitler, taşınır tabiat varlıkları ve tek yapı ölçeğindeki taşınmazlar da dâhil olmak üzere çeşitli varlıklar korunması gereken varlıklar olarak tanımlanır ve tespit edilip tescil edilir. Sokak sağlıklaştırma projeleri ve uygulamaları, koruma kapsamındaki varlıklar ile özgün sokak dokusunun korunması amacıyla yürütülür.
E-posta ile Devam Et