10 / 566 sonuç gösteriliyor

Kanun 2820
1983-04-24

SİYASİ PARTİLER KANUNU

Bu Kanun siyasi partilerin kurulması, teşkilatlanması, faaliyetleri, mali durumu, denetlenmesi ve kapanmasıyla ilgili uygulanabilir kurallar getirir; siyasi partiler Anayasa ve kanunlara uygun olarak faaliyette bulunur ve gerektiğinde kapatılabilir. - Siyasi partilerin kurulması ve tüzel kişilik kazanması için gerekli olan belgelerle başvuru süreci, partinin merkezinin konumu ve tüzel kişiliğin kazanması için izlenecek temel adımlar netleşir; bu süreç sonunda resmi bir sicil ve kayıt sistemi devreye girer. - Üyelik sistemi belirgin kurallara bağlanır; vatandaşlar belirli koşulları taşıdıkları sürece bir partiye üye olabilir ve üyelikten çekilebilir; aynı anda birden çok partiye üye olamazlar; üyelik kaydı ve reddi süreçlerinde itiraz hakkı tanımlanır. - Siyasi partilerin örgütlenmesi merkez organları ile il, ilçe ve belde düzeyinde teşkilatlanmayı kapsar; belde teşkilatları belirli yerleşimlerde kurulabilir ve ilçe başkanlığına bağlıdır. - Kuruluş ve sicil süreçleri yoluyla partilerin tüzel kişilik kazanması, içişleri bakanlığına bildirilmesi ve gerektiğinde ilgili makamlarca sicil kayıtlarına alınması sağlanır; partilerin faaliyetlerine ilişkin bazı belgeler ve listeler kamuya açık sicillerde tutulur. - Üyelerin ve örgüt yapısının denetlenmesi, parti iç yönetimlerinin ve kurullarının oluşturulması, seçimler yoluyla genel başkan ile merkez karar ve yönetim kurulu gibi organların belirlenmesi ve bunların yetkileri tanımlanır; tüzük ve program değişiklikleri ile kamuya ilişkin konulara dair karar alma süreçleri belirli kurallara bağlanır. - Genel başkanın yetkileri ve partiyi temsil etme görevi; eş genel başkanlık gibi esneklikler de öngörülebilir; merkez organlarının karar alma süreçleri ve toplantı usulleri düzenlenir. - Büyük kongre ve diğer merkez organları, partinin en üst karar merkezleri olarak çalışır; tüzük ve program değişiklikleri, parti politikaları ve mali hesapların onaylanması gibi konular bu organların Yetkileri arasındadır. - Bütçe ve hesap denetimi için gerekli mekanizmalar kurulur; parti gelir ve giderlerinin şeffaf ve hesap verebilir biçimde yürütülmesi hedeflenir; gerektiğinde mali denetim ve hesap incelemeleri yapılır. - İl ve ilçe teşkilatlarının yapısı ve seçimleri tanımlanır; il kongreleri ve il yönetim kurulları ile ilçe kongreleri aracılığıyla temsil mekanizmaları kurulur; yerel birimlerin disiplini ve örgütlenmesi için kurallar belirlenir. - Delege seçimleri ve yerel düzeyde temsilci atama süreçleri düzenlenir; köy ve mahalle düzeyindeki yapılar ile bağlı bölgelerin delege kontenjanı ve seçim yöntemi belirlenir. - Şeffaflık ve kamuya açık siciller sayesinde parti faaliyetleri ile ilgili bilgiler herkes tarafından erişilebilir hâle getirilir; üyeler ve faaliyetler üzerindeki denetim, yasal çerçeve içinde yürütülür. - Yasal kısıtlamalar gereği belirli kamu görevlileri veya suç kaydı olan kişiler için üyelik sınırlamaları öngörülür; yükseköğretim elemanları için bu kısıtlamaların uygulanması konusunda belirli istisnalar bulunabilir.

CB Yönetmeliği 3933
2021-04-30

BORU HATLARI İLE PETROL TAŞIMA A.Ş. (BOTAŞ) GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (F) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK HİZMET ALIMLARINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Bu usul ve esaslar BOTAŞ Genel Müdürlüğü tarafından AR-GE hizmet alımlarında uygulanmak üzere belirlenmiştir. - Amaç ve kapsam: AR-GE odaklı hizmet alımlarını düzenler; projelerin BOTAŞ tarafından finanse edilmesi halinde elde edilen sonuçların kendisinin faaliyetlerinde kullanılmasına yönelik olarak uygulanır; bu kapsamda araştırma ve geliştirme faaliyetleri, yeni süreçler ve uygulamaların tasarımı için yapılan hizmet alımlarını kapsar. - Temel ilkeler: Şeffaflık, rekabet, eşit muamele, güvenilirlik, gizlilik, kamu denetimi ve ihtiyaçların uygun şartlarda, zamanında karşılanması ile kaynakların verimli kullanılması hedeflenir; hizmet alımları bütünlükleri bozulmadan tek bir bütçe ve kapsam altında yürütülür; ödeneğin bulunmaması halinde ihaleye çıkılmaz. - İhale işlemleri ve dosya yönetimi: İhaleye ilişkin bir işlem dosyası tutulur; ihale kararları ve tutanaklar kayda geçirilir; işlemler şeffaf bir süreç içinde yürütülür. - Eşik değer ve maliyet: Hak ediş sınırları belirlenir ve yaklaşık maliyet hesapları yapılır; maliyet değerlendirme süreçleri dokümante edilir ve gerektiğinde güncel maliyetler üzerinden reevaluasyon yapılabilir. - Yeterlik ve katılım koşulları: Ekonomik, mali, mesleki ve teknik yeterlilikler için belgelendirme gereklidir; adaylar ilgili meslek odalarına kayıtlı olma ve teknik kapasite gibi kriterleri karşılamak zorundadır; belirli bir geçmişteki proje deneyimi ve kalite güvence belgeleri istenebilir. - Katılım dışı bırakılma kriterleri: İflas, tasfiye, vergi veya sosyal güvenlik prim borçları gibi mali mevzuata aykırılık, meslek ahlakına aykırı davranışlar gibi hallerde ihaleye katılım engellenebilir. - Ortak girişimler: İş ortaklığı veya konsorsiyum kurulabilir; ortaklar arasında sorumluluklar birlikte veya koordinatör üzerinden yürütülür; ihalenin kazanması halinde noter tasdikli ortak girişim sözleşmesi istenebilir. - Alt yükleniciler: Teklifi veren muhtemel alt yükleniciler önceden belirtilir ve onaylanabilir; ancak yüklenicinin sorumlulukları devre dışı bırakılmaz. - İhaleyi iptal etme: Gerekli hallerde ihalenin iptali yapılabilir ve katılımcılara bildirimde bulunulur; iptal nedeniyle teklifler reddedilir ve iade edilmezler. - İhale usulleri: Doğrudan temin veya ihale yoluyla alımlar gerçekleştirilebilir; belli istekliler arasında ihale veya pazarlık gibi yöntemler kullanılabilir; hangi yöntemin uygulanacağı ihalenin niteliğine göre belirlenir. - Belli istekliler arasında ihale: Ön yeterlik değerlendirmesi sonucunda davet edilen istekliler teklif verebilir; adaylara teklif hazırlama süresi tanınır ve ön yeterlik kriterleri karşılaştırılır. - Gerekli belgeler ve süreç: Değerlendirme aşamasında hangi belgelerin kullanılacağı ihale dokümanında belirtilir; değerlendirme sonuçlarına itiraz süreçleri ve kararlar kaydedilir. - İhale dokümanı ve teknik şartname: İşin teknik ve idari şartları ile proje tanımı, sözleşme taslağı ve diğer ilgili belgeler ihale dokümanında yer alır. - Proje ve proje yönetimi: Proje koordinatörü ve proje yürütme komitesi gibi yapıların görev ve sorumlulukları tanımlanır; proje doğrulaması ve sözleşme uyum kontrolleri yapılır. - Projelendirme ve kalite güvence: Üretim/imalat kapasitesi ile AR-GE faaliyetleri ve kalite güvence süreçleri için gerekli belgeler talep edilebilir; uygunluk için akredite kalite kontrol kuruluşlarının sertifikaları istenebilir. - Yasal ve etik uyum: İhaleye katılım ve yürütüm sırasında yasalara ve etik kurallara uyum gereklidir; yasa dışı fiil veya davranışlar tespit edildiğinde işlemler ayrıca hükümlere tabidir. - Direkt temin veya ihale uygulanabilirliği: İhtiyaca göre doğrudan temin veya ihale yöntemiyle alım yapılabilir; ihalenin tipo ve süreçleri uygun şekilde belirlenir.

Kanun 6216
2011-04-03

ANAYASA MAHKEMESİNİN KURULUŞU VE YARGILAMA USULLERİ HAKKINDA KANUN

Bu kanunun uygulanmasıyla Anayasa Mahkemesi’nin yapısı, işleyişi ve yetkileri ile üyelerin seçimi ve sorumluluklarına ilişkin temel kurallar belirginleşir. - Mahkeme, anayasa değişikliklerinin şekil ve esas bakımından aykırı olup olmadığını inceleyebilir, itiraz yoluyla gelen işleri ve bireysel başvuruları karara bağlar; siyasi partilerin kapatılması, mal edinimleri ve gelir-gider denetimi ile dokunulmazlık kararlarına ilişkin başvuruları da karara bağlar. - Bireysel başvurular yoluyla vatandaşların Anayasa’da güvence altına alınan haklarının korunması amacıyla kararlar verilir; ayrıca siyasi partilerin faaliyetleriyle ilgili denetim ve karar süreçleri yürütülür. - İçtüzük ve çalışma usulleri, evrak akışı, kayıtlar, arşivleme, kütüphane ve idari teşkilat ile ilgili esaslar Genel Kurulca belirlenir ve yürütülür; bütçe ve harcamaların denetimi sağlanır. - Üyelerin seçimi ve atanması için çeşitli meslek gruplarından adaylar arasından seçim yapılır; aday gösterecek kurumlar belirli süreçlerle görevlendirilir; üyelikler için süre ve uygunluk şartları öngörülür ve görev süresi dolduğunda ya da emeklilik yaşına gelindiğinde üyelik sona erer; tekrar aday olmak mümkün değildir. - Başkan ve başkanvekillerinin seçimi ve görevleri, Genel Kurul ile Mahkeme’nin yönetimi ve temsilinin yürütülmesi açısından netleşir. - Üyelerin tarafsızlığı, gizliliği ve görevleriyle ilgili davranışlara ilişkin yükümlülükler getirilir; görevle ilgili iddia edilen suçlar ve disiplin işlemleri Genel Kurul kararına bağlı olarak yürütülür. - Görevden ayrılan üyelerin yeni görevlere atanması ve emeklilik sonrası haklar için özel hükümler öngörülür; bazı durumlarda atama sonrası kadro düzenlemeleri yapılabilir. - Üyelerin göreve başlamadan önce bir and içmeleri, bağımsızlık ve vicdanî bağlılık konusunda taahhütlerini güçlendirir.

Kanun 5682
1950-07-24

PASAPORT KANUNU

Bu yasa, Türk vatandaşları ile yabancıların Türkiye’ye giriş ve çıkışını düzenler ve bunun için kullanılacak geçerli belgeler ile işlemlerin nasıl yürütüleceğini belirler. - Türkiye’ye giriş-çıkış işlemleri, belirli geçiş noktalarından yapılır ve giriş-çıkış sırasında usulüne uygun ve geçerli bir pasaport veya pasaport yerine geçer belge ibrazı zorunludur; hangi belgelerin pasaport yerine geçerli sayılacağına ilişkin kararlar ortak kararla belirlenir. - Pasaport veya pasaport yerine geçerli vesikalar, yolcuların giriş-çıkış işlemlerinin tamamlanmasıyla işlemin sonuçlandırılması için sunulur; belgelerin geçerliliği ve kabul edilmesi konusundaki esaslar bu belgelerin kıymetinin tespit edilmesiyle belirlenir. - Pasaportsuz veya vesikasız gelenler konusunda, kimlik ve vatandaşlık durumunun tespit edilmesi ve belgelerin uygunluğu durumunda Türkiye’ye kabul veya reddedilme süreçleri uygulanır; vatandaşlık saptanamazsa durum yerel yönetimlere intikal eder ve bazı durumlarda Türkiye’ye kabul edilmeyebilir. - Pasaport türleri ve bunların kullanım kapsamı belirlidir; diplomatik, hususi (özel), hizmet ve umuma mahsus olmak üzere çeşitleri vardır. Ayrıca pasaport yerine geçerli vesikalar da tanımlanmıştır. - Diplomatlar ve belirli kamu görevlileri için özel amaçlı pasaportlar (diplomatik) tahsis edilir; eşlerine ve refakatçilerine de bazı durumlarda hak tanınır; ayrıca sağlık nedeniyle bakıma muhtaç durumda olan çocuklar için belirli kapsamlar dahilinde hak sahibi kişinin pasaportu ile benzer süreler geçerli olacak şekilde ek düzenlemeler bulunur. - Hususi pasaportlar, kamu görevlileri veya devlet adına resmi görev yapan kişiler ile belirli durumlarda meslek sahipleri için düzenlenir; eşlere ve uygun bulunan çocuklara da vurgu yapan düzenlemeler vardır. Ayrıca bazı meslek grupları için özel şartlar ve süreler belirtilmiştir. - Hizmet damgalı pasaportlar, resmi görev kapsamında yurtdışında bulunanlar ile belirli kurumlar tarafından verilen pasaportlardır; eşler ve çocuklar için de benzer haklar ve süreçler öngörülebilir. - Umuma mahsus pasaportlar, Türk vatandaşlarına verilen ve refakatçi durumundaki çocuklar gibi kişilerin pasaporta kaydedilmesiyle ilgili hükümler içerir; pasaportun geçerliliği ve seyahatin refakatçiyle sınırlı olması gibi esaslar bu kapsama dahildir. - Umuma mahsus müşterek pasaportlar, gruplu ve toplu yolculuk yapan Türk vatandaşları için düzenlenir; bu tür yolculuklar için özel hükümler bulunabilir. Bu özet üzerinde, bazı hükümlerinin yürürlükten kaldırıldığı veya değiştiği, mevcut uygulamanın buna göre şekillendiği dikkate alınmalıdır.

Kanun 2972
1984-01-18

MAHALLİ İDARELER İLE MAHALLE MUHTARLIKLARI VE İHTİYAR HEYETLERİ SEÇİMİ HAKKINDA KANUN

Bu yasa mahali idareler seçimlerini düzenleyen temel kuralları belirler ve adaylık, seçim çevreleri, oy veriş ve sayım süreçleri ile sonuçların tespiti ve ilanını kapsar. Belediyeler, il genel meclisleri ve mahalle muhtarları/ihtiyar heyetleri gibi yerel yönetim organlarına yönelik seçimlere ilişkin esaslar bu yasa çerçevesinde uygulanır. Seçim sistemi açısından il genel meclisi ve belediye meclisi için nispi temsil esasına dayalı aday listeleriyle çalışılırken belediye başkanlığı için çoğunluk sistemi uygulanır. Her ilçe veya belde, kendi seçim çevresi olarak kabul edilir; büyük şehirler için özel düzenlemeler söz konusudur. Üyelikler, nüfus ve bölgenin özelliklerine göre belirlenen şekilde hesaplanır ve asıl ile yedek üyelikler birlikte öngörülür. Adaylık süreci, aday tespiti ve önseçim mekanizmaları ile siyasi parti örgütlerinin yetkileri ve bağımsız adayların katılımı hususlarını kapsar; eksik adaylıklar için tamamlanma süreçleri ve itiraz yolları da düzenlenir. Adaylar, belirlenen şartları taşıdıkları sürece siyasi parti listelerinden veya bağımsız olarak yarışabilir; parti merkezlerinin ve ilçe/il yönetim kurullarının kararları bu süreçleri etkiler. Aday listeleri ve itirazlar için belirlenen zaman ve prosedürler, adayların ilanı ve kesinleşmesiyle sonuçlanır; bağımsız adaylar için belirli mali teminat gibi ek şartlar uygulanabilir. Görevleri nedeniyle birden çok yer için aday olma konusu ve seçim sonuçlarının tebliğinden itibaren tercih hakkı kullanma/tercih edilmemesi gibi kurallar, görevlerin birbiriyle ilişkisini düzenler. Oy verme sürecinde birleşik isimli oy pusulası kullanılır; pusulaların hazırlanması, parti işaretleri, aday ad ve soyadlarının gösterimi ve oyların zarfa konulması gibi uygulamalar belirlenir; geçerli ve geçersiz oyların sayılması ve tutanağa geçirilmesi süreci sağlıklı bir şekilde yürütülür. Seçim sonrası işlemler, sandık kurullarının tutanaklarının birleştirilmesiyle başkanlık ve meclis üyeliklerinin kazanana göre belirlenmesini kapsar; sonuçlar ilçe ve il düzeyinde, büyük şehirlerde ise ilgili birimlerin birleştirilmesiyle kesinleşir. Partilerin ve bağımsız adayların elde ettikleri il genel meclisi ve belediye meclisi asıl üye sayılarının hesaplanması, geçerli oylar üzerinden oranlı dağıtım ve gerekli hesaplama yöntemleriyle tamamlanır. Sonuç olarak bu yasa, adaylık süreçlerinden oy kullanmaya, sayım ve sonuçlandırmaya kadar yerel seçimlerin bütün aşamalarında uygulanacak usul ve esasları, katılımı ve temsil yapısını belirler.

CB Yönetmeliği 2419
2020-04-18

HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI DARPHANE VE DAMGA MATBAASI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (B) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK İHALELERE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Bu Usul ve Esaslar, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünün mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri için özel olarak belirlenen ihale süreçlerini kapsar ve güvenlik ile gizlilik gerekliliklerini ön planda tutar. - İhale usulleri olarak pazarlık yöntemi esas alınır; ilan yapılmaksızın davet edilen istekliler teklif verebilir; tekliflerin alınması ve değerlendirilmesi sonucunda en avantajlı teklif üzerinden sonuçlandırma yapılabilir ve gerektiğinde fiyat görüşmesi uygulanır. - Doğrudan temin, ilan yapılmadan yalnızca belirli hallerde ve yazılı gerekçeyle uygulanabilir; sadece tek kişiye özgü ihtiyaçlar, mevcut ürün veya hizmetlerle uyumun zorunlu olduğu durumlar ve taşınmaz alımı/kiralanması gibi haller buna dahildir; acil ihtiyaçlar için de yazılı gerekçeyle doğrudan temin yoluna başvurulabilir. - Alt yüklenici çalıştırılmasına ihtiyaç duyulduğunda izin verilebilir; yüklenici, onay için genel müdürlüğe başvurur ve alt yüklenicilerin yaptığı işlerden yüklenicinin sorumluluğu kalkmaz. - Ortak girişimler ihale süreçlerine katılım sağlayabilir; iş ortaklığı ya da konsorsiyum olarak teklif verilebilir; ihale süreci öncesinde noter tasdikli ilgili sözleşmeler istenebilir ve ortaklar arasındaki sorumluluklar belirlenir. - Tekliflerin hazırlanması ve sunulması için gerekli belgeler kapalı zarfla teslim edilir; teklifler imzalı ve yetkili kişilerce onaylı olarak sunulur; mal alımlarında alternatif teklifler de mümkün olabilir. - Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir; gerektiğinde uzatılabilir. - Geçici teminat alınır; teminat olarak kabul edilen mektuplar ve belgeler belirli kurallara göre uygulanır; ihalenin sonucunda kalan teminatlar iade edilir. - İhale dokümanı değişiklikleri davet sonrası genel olarak zorunlu olmadıkça yapılmaz; yapılması gerektiğinde tutanakla gerekçelendirilir ve zeyilname ile taraflara bildirilir; ek süre gerektiğinde teklife müdahale edilmeden bu süre verilir. - Ortak girişimlerin ihalede kalması durumunda noter tasdikli ortaklık veya konsorsiyum sözleşmeleri sunulur; ortaklar müştereken ve müteselsilen sorumlu olabilir; koordinatör ortak aracılığıyla iş bölümü ve iletişim sağlanır. - İhaleyle ilgili kararlar öncesi ve sırasında, komisyon gerekli incelemeleri yapar, kararlar çoğunlukla alınır ve kararlar belgelerle kayda geçirilir. - İhalenin iptali, gerekçeli olarak ilan edilir; iptal halinde teklif verenlere bilgi verilir ve ihalenin iptal nedeni gözden geçirilip yeniden ihale açılabilir. Bu kapsamda güvenlik ve gizlilik temel ilke olarak korunur; süreçler, güvenli ve uyumlu tedarik sağlanmasına yöneliktir.

Kanun 5738
2008-02-27

SPOR MÜSABAKALARINA DAYALI SABİT İHTİMALLİ VE MÜŞTEREK BAHİS OYUNLARININ ÖZEL HUKUK TÜZEL KİŞİLERİNE YAPTIRILMASI HAKKINDA KANUN

- Bu yasa, spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli ve müşterek bahis oyunlarının özel hukuk tüzel kişilerince merkezi bir sistem üzerinden yürütülmesini ve hasılat paylaşımına dayalı finansman modeliyle yaptırılmasını amaçlar. - Merkezî bahis sistemi ile risk yönetim merkezi kurulur ve işletilir; oranların belirlenmesi ve ikramiye riskinin izlenmesi gibi işlevler bu yapı üzerinden yapılır. - Başbayilik işi yükleniciye verilir; idareye hasılat payı karşılığında sözleşme yoluyla yürütülen bu iş ve hizmetler, ülke çapında belirlenen ölçütlerle gerçekleştirilir. - Yüklenici, merkezî sistemle uyumlu çalışacak bahis terminalleri ile bağlantıları kurar, bu bağlantılarla gerçek zamanlı iletişimi sağlar ve iletişim giderlerini üstlenir; ayrıca terminallerin bakımı ve onarımını yapar. - İdare tarafından oyunun pazarlaması, reklamı ve duyuruları yürütülür; kupon gibi sarfiyat malzemeleri temin edilerek bayilere dağıtılır ve müsabaka sonuçları duyurulur. - Süreçte şeffaflık, rekabetçilik, eşit muamele ve kamu denetimine uygunluk esas alınır; ihale usulleri kapalı teklif şeklinde belirlenir ve hasılattan verilecek pay oranı üzerinden değerlendirme yapılır; iş bütün olarak yurt çapında yürütülür. - İhaleye katılım için gerekli ekonomik, mali, mesleki ve teknik yeterlilikler belirtilir; başvuru için finansal taahhütler, altyapı ve personel yeterliliği gibi belgeler istenir; ortak girişimler için ortakları tarafından yerine getirilecek yükümlülükler belirtilir. - Yeterlilik için gerekli asgari kriterler, belirli yükümlülükler ve bunların karşılanmaması halinde uygulanacak sonuçlar tanımlanır; pilot ortak ve ortak girişimler için özel düzenlemeler bulunur. - İhaleye katılamayacak kişiler ve ilişkileri sıkı kurallarla belirlenir; yasa dışı fiillerle ilişkilendirilmiş kişiler ya da bağlı tüzel kişiler ihaleden hariç tutulabilir; ihale sürecinde hile, rekabeti bozma ve sahte belge gibi fiiller yasaktır. - Ortak girişimler ve alt yükleniciler kurallarına göre kurulabilir ve birlikte sorumluluk üstlenirler; alt yüklenicilerin yaptığı işlerden yüklenici sorumlu değildir, ancak yüklenici sorumluğunu sürdürür. - İhale ilanı, doküman temini ve değişiklikler gibi süreçler düzenli ve şeffaf şekilde yürütülür; dokümanın bedelsiz görülebilmesi fakat satın alınması zorunlu olur; dokümanda değişiklik gerektiğinde, gerekçeler tutanakla belirtilir ve yeniden ilan yapılır. - Sözleşme ve uygulama süreci, denetim, kabul, ödeme şartları, ihtilaf çözüm yolları ve diğer giderlerin kimin tarafından karşılanacağı gibi hususlar net olarak belirlenir; tüm süreç kamu denetimine açık ve hesap verebilir şekilde uygulanır.

Kanun 2839
1983-06-13

MİLLETVEKİLİ SEÇİMİ KANUNU

- Bu kanun, milletvekili seçimlerinin tek dereceli nispi temsil sistemiyle, genel, gizli ve serbest oyla yürütülmesini ve oy sayımının şeffaf biçimde yapılmasını öngörür; vatandaş oyunu özgürce kullanır. - Milletvekili sayısı ve dağılımı, illerin nüfusu ve seçim çevrelerinin yapısı dikkate alınarak adil ve yakın sayıda milletvekili çıkaracak şekilde belirlenir; seçim çevreleri ilin mülki sınırlarını ve coğrafi yakınlıkları göz önünde bulundurarak oluşturulur. - Seçim çevreleri ve her çevrenin çıkaracağı milletvekili sayısı, belirlenen esaslar uyarınca ilan edilerek uygulanır. - Seçim dönemi, başlangıç ve seçim günüyle ilgili esaslar, seçimlerle ilgili genel uygulamaların nasıl başlayıp yürütüleceğini belirler; olağanüstü hallerde erteleme ve değişiklik durumları için düzenlemeler içerir. - Ara seçimler, boşalma halinde yapılır; ancak genel seçimlerin zamanlayışına bağlı olarak bazı koşullara bağlanır ve bu koşullar yerine getirildiğinde uygulanır. - Seçimlerin yenilenmesi halinde, karar ve uygulanma süreçleri belirli usullere bağlı olarak işler; yenileme kararının ilanı ve oy verme gününün belirlenmesiyle ilgili esaslar bulunur. - Seçilme yeterliği ve milletvekili olabilme koşulları, vatandaşlığa sahip ve kanuni olarak belirlenen uygunluk kriterlerini karşılayan kişiler için uygulanır. - Milletvekili seçilemeyecek kişiler için çeşitli engeller ve kısıtlamalar söz konusudur; bu kapsamdaki kişiler aday olamaz veya aday gösterilemez. - Adaylık için siyasi partiye mensup olma şartı aranmaksızın her Türk vatandaşı aday olabilir; siyasi parti listeleri ve bağımsız adaylık için ayrıntılı kurallar uygulanır; ittifak kurma ve ittifak protokolüyle aday listelerini sunma imkanları tanınır. - Siyasi partiler, seçimlere kendi listelerini sunabilirler; ittifak kurabilirler ve ittifak protokolünü belirlenen yollarla yüksek yetkili mercilere teslim ederler; ittifak içinde değişiklik yapma veya fiilen ayrılma süreçleri de düzenlenir. - İllerin toplamında aday gösterme yükümlülüğü bulunan partilerin, eksik adaylıkları tamamlaması gerektiği veya bu durumun seçimlere katılım haklarını etkileyebileceği belirtilir. - Partilerin aday gösteriminde yarıdan fazlasını sağlamaları durumunda, bazı çevrelerde eksik adaylar bulunursa gerekli tamamlamalar yapılır; aksi halde, belirli sonuçlar doğurabilir. - Aday listelerinde itirazlar üzerine doğan eksiklikler, kısa süre içinde giderilmezse, ilgili düzenlemeler uygulanır. - Partilere ve bağımsız adaylara ilişkin kurallar, aynı anda birden fazla seçim çevresinden aday gösterilmesini yasaklar; Cumhurbaşkanlığı ve milletvekilliği için aynı anda adaylık mümkün değildir. - Seçim kurullarında görevli hâkimler ve ilişkili personel, aday oldukları veya aday gösterildikleri çevrelerdeki görevlerinden çekilemeyebilir; eşler ve yakın akrabalarla ilgili çatışmayı önlemek amacıyla bazı sınırlamalar getirilir. - Aday olmak isteyen bazı kamu görevlileri, istifa ve ayrılma süreçlerini yerine getirerek adaylık başvurusu yapabilir; bu süreçler, belirli süreler içinde yürütülür ve bilgilendirme yapılır. - Adaylık için başvurular, siyasi parti merkezlerinin aday listesini belirli süreler içinde sunması, il seçim kurulları aracılığıyla çevrelere duyurulması ve gerekli bildirimlerin yapılması esasına dayanır; bağımsız adaylık için başvuru belirli bir merciye yapılır ve sonuçlar ilan edilir. - Bağımsız adaylar, yalnızca kendi çevrelerinde adaylık başvurusunda bulunabilir; aynı anda birden fazla çevrede aday olamazlar ve aday gösterilemezler. - Kamu görevlileri, kamuyla ilişkili kuruluşlar ve belirli meslek gruplarından olanlar adaylık için istifa etmek zorundadır; istifa süreçlerinde, başvuru sahiplerine yönelik bildirimler ve işlemler belirli esaslar içinde yürütülür; ayrılma süreci, adaylık süresince propaganda yasağı gibi kısıtlamaları içerir. - Adaylık süreciyle ilgili dilekçe, başvuru ve onay süreçlerinde uygulanacak yöntemler ve kurallar, adayların ve ilgili mercilerin uymasına bağlı olarak işler.

Kanun 6172
2011-03-22

SULAMA BİRLİKLERİ KANUNU

Bu Kanun, sulama birliklerinin su varlıklarını rasyonel biçimde kullanmayı hedefleyerek kurulmasını, işletilmesini ve yönetilmesini sağlar. Birlikler, devraldıkları tesislerin işletme, bakım, onarım ve yönetim sorumluluğunu üstlenir; sulama hizmet bedelleri ve katılım paylarını toplar, yatırımları geri öder ve gerektiğinde tesisleri geliştirmek veya yenilemek amacıyla projeler yapabilir; yenilenebilir enerji girişimleri kurup işletilebilir. Görev alanlarındaki tarım desenlerini ve üretim hedeflerini, paydaşlarla iş birliği halinde planlar. Ortak tesisler için yapılan işletme ve bakım masraflarını kendi paylarına düşen miktar üzerinden karşılar ve enerji üretiminden elde edilen geliri bu giderleri karşılamakta kullanabilir. Gelir ve gider dengesi gözetilir, bütçe esasları uygulanır ve borçlanma yetkisiyle finansman sağlanabilir. Denetim ve mali yönlerden bağımsız denetçilerce denetlenebilir; zarar verme halinde gerekli işlemler uygulanır. Üyeler, kendi bölgesindeki su kullanıcıları arasındaki hizmetlerden yararlanmak için üyelik zorunluluğuna ve buna bağlı yükümlülüklere tabidir; üyelik, suya erişimden yararlanmak için gereklidir. Mevcut birliklerin yeni sisteme uyum sağlaması için geçiş ve düzenlemeler uygulanır.

Kanun 5174
2004-06-01

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ İLE ODALAR VE BORSALAR KANUNU

- Bu düzenlemenin amacı, odalar ve birliklerin kurulumu, işleyişi ve görevlerini belirleyerek meslekî örgütlenmeyi düzenlemektir. - Odalar, üyelerinin ortak ihtiyaçlarını karşılamak, meslekî faaliyeti kolaylaştırmak ve mesleğin genel menfaatlere uygun gelişimini sağlamak amacıyla kurulurlar; üyeler ile halk arasındaki güven ve dürüstlük üzerinde durulur. - Hangi tüzel veya gerçek kişilerin odalara kayıt olabileceği, kayıt için gereken temel nitelikler ve üyeliğin sürdürülmesine ilişkin esaslar belirlenir; üyelik ve organlık durumuna ilişkin bilgiler merkezi bir veri tabanında tutulur. - Odaların kurulabileceği alanlar ve bu alanların genişletilip daraltılması mümkün olup, bazı durumlarda bölgesel odalar veya şubeler kurulabilir; bu yapılar kendi meclis ve yönetim kurullarını oluşturur ve bütçelerini yönetir. - Odaların temsil ve yürütme yetkileri, odanın yönetim kurulu başkanı ve en az bir yönetim kurulu üyesi ile ortak imza ile kullanılır. - Odaların başlıca görevleri arasında meslek ahlakını ve dayanışmayı korumak, üyeler için bilgi ve hizmet sağlamak, piyasa verilerini ve istatistikleri toplamak ve paylaşmak, resmi makamlarca istenecek bilgileri vermek, üyelerinin meslekî ihtiyaçlarına uygun destekler sunmak, ülkedeki ve uluslararası fuar katılımını teşvik etmek, deniz ticaretiyle ilgili çalışmalar yürütmek, ihtilaflarda arabuluculuk ve tahkim imkanları kurmak yer alır. - Odalar ayrıca laboratuvarlar, eğitim kursları ve meslekî eğitim çalışmaları gibi faaliyetler yürütme ve eğitim konusunda diğer kurumlarla işbirliği yapma yetkisine sahiptir. - Kayıt zorunluluğu bulunan gerçek ve tüzel kişiler, bulundukları yerdeki odaya kaydolmakla yükümlüdür; kayıtla ilgili değişiklikler belirlenen süreler içinde bildirilir; bazı durumlarda kayıtsızlık nedeniyle resen kayda alınabilir. - Üye kaydı, ödemeler ve kayıt durumuyla ilgili disiplin hükümleri uygulanır; aidat ve kayıt durumuna ilişkin yönetmeliklere uygun olarak işlemler yürütülür ve bazı durumlarda kayıtlardan silinme ya da durumun bildirilmesi gibi sonuçlar doğabilir. - Şubeler ve temsilcilikler kurulur ve bu birimler kendi meclis ve yönetim kurullarını oluşturur; bölge odaları, kapsadıkları illerde şube açabilir ve bazı kararları uygulayabilir. - Deniz ticaretiyle ilgili özel alanlarda bilgi toplama, navlun ve ücretler gibi konularda bilgi sağlama ve paylaşma imkanı bulunur; uluslararası işbirlikleri ve üyelikler için gerekli çalışmalar yürütülebilir. - Mevzuatla birlik ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde odaların görev ve yetkileri uygulanır; uygulamaya ilişkin usul ve esaslar yönetmeliklerle belirlenir.