CB Kararı 9903

2025-05-30

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 9903)

Bu karar yatırımcıları üretim ve istihdamı artırmaya, ülkenin kritik ihtiyaçlarını karşılamaya, arz güvenliğini güçlendirmeye ve dış bağımlılığı azaltmaya yönelik katma değeri yüksek yatırımların desteklenmesine yöneliktir. Yatırımlar üç ana program ve bölgesel ile sektörel teşviklerle desteklenir; bu programlar kapsamında teknoloji, yerel kalkınma ve stratejik odaklı yatırımlar önceliklidir. Destek unsurları arasında gümrük vergisi muafiyeti, KDV istisnası, vergi indirimi, faiz veya kar payı desteği, makine destegi, yatırım yeri tahsisi gibi olanaklar bulunur. Yatırımcıların bu desteklerden yararlanabilmesi için belirlenen konulara uygunluk, uygunluk kriterlerinin karşılanması, makroekonomik ve sektörel değerlendirmelerle uygun bulunma ve tesvik belgesi düzenlenmesi gibi şartlar vardır. Tesvik belgelerinin elektronik ortamda düzenlenmesi ve uygulamaların elektronik olarak yürütülmesi sağlanır; yurt içi alımlar için belgelerin dijital işlemlerle paylaşılması zorunludur. Stratejik hedefler doğrultusunda yatırım projelerinin teknik ve mali analizlerle incelenmesi, fizibilite çalışmaları sonucunda karar verilmesi öngörülür. Ayrıca bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması, yerel potansiyellerin değerlendirilmesi, üretimde ilgili bağlantıların güçlendirilmesi ve istihdam ile kümelenme etkisinin artırılması amacı gözetilir. Bazı alanlarda özel kriterler veya ek yükümlülükler uygulanabilir ve yürütülen programlar içinde yeşil ve dijital dönüşüm ile savunma, enerji, madencilik, veri merkezi ve diğer stratejik alanlara yönelik özel odaklar yer alabilir. Yatırımların sürdürülebilirliği ve yıllık güncellemeler yoluyla mevcut koşullara uyumu izlenecektir.

katma değeri yüksek yatırımlar teknoloji yatırımları yerel kalkınma yatırımları stratejik odaklı yatırımlar arz güvenliği güçlendirme gümrük vergisi muafiyeti Buna benzer

CB Yönetmeliği 200813347

2008-03-19

NÜKLEER GÜÇ SANTRALLARININ KURULMASI VE İŞLETİLMESİ İLE ENERJİ SATIŞINA İLİŞKİN KANUN KAPSAMINDA YAPILACAK YARIŞMA VE SÖZLEŞMEYE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR İLE TEŞVİKLER HAKKINDA YÖNETMELİK

Bu yönetmelik, nükleer güç santrallerinin kurulması ve işletilmesi ile enerji satışına ilişkin ihale sürecinin temel kurallarını ve tarafların sorumluluklarını belirler ve uygulanacak yöntemi netleştirir. Katılımcılar için gerekli deneyim ve ortaklık şartlarını ortaya koyar; tekliflerin hangi aşamalarda inceleneceğini ve hangi kriterlere göre değerlendirileceğini belirtir; en uygun teklifi belirleyerek lisans ve sözleşme süreçlerini başlatır. Yer tahsisi ve altyapı teşvikleri ile ilgili esasları düzenler; yerin hangi kurumlarca belirleneceğini ve kamuya yükümlülükler karşılığında kullanım haklarının nasıl verileceğini kapsar. İdari yardımlar ve çevresel/güvenlik gerekliliklerinin uygulanmasına ilişkin yükümlülükleri ifade eder; çevresel etki değerlendirmesi süreçlerinin nasıl destekleneceğini belirtir. Yarışmaya katılım için gereken nükleer işletmecilik deneyimi ve ilişki ağı şartlarını ortaya koyar; teklif sahibinin yatırımcı ve müteahhit ilişkilerini gösteren niyet mektupları ve anlaşma gerekliliklerini kapsar. Üretim kapasitesi ve üretim programının ihale kapsamına nasıl dâhil edileceğini ve hangi dönem için üretim miktarı ile güvence sağlanacağını açıklar; sözleşme hükümlerinin planlanan üretim hedeflerine uygun olarak şekillendirilmesini sağlar. Birim enerji satış fiyatının nasıl hesaplanacağını ve bu fiyatı etkileyen yatırım giderleri, işletme giderleri ve yakıt giderleri ile URAH ve IÇH katkılarının hangi bileşenlerle değerlendirileceğini belirtir. Yarışma sürecinin kapalı zarf yöntemiyle yürütülmesini ve sürecin nasıl organize edildiğini; hangi belgelerin hangi zarflarda toplandığını ve hangi aşamalarda açılışların yapılacağını özetler; tekliflerin gizliliğini ve değerlendirme süreçlerini düzenler. Değerlendirme, uyum ve uygunluk kriterlerinin nasıl uygulanacağını; teknik ve mali uygunluk için hangi bilgiler ve belgelerin gerektiğini açıklar; uygun bulunan tekliflerin onay süreçlerini ve sonuçların kamuya açıklanması sürecini belirler. Lisans bedelleri ve lisanslama süreçlerinin nasıl yürütüleceğini ve bu bedellerin hangi kurumlarca belirleneceğini belirtir; yakıt temini konusundaki sorumlulukların yükleniciye ait olduğunun altını çizer. Sözleşmede yer alacak başlıca konulara ilişkin çerçeveyi sağlar; sözleşme süresi, ödeme koşulları, teslim ve geçiş, cezai hükümler, devri ve temliki, risk paylaşımı ve sigorta konularını özetler; uzlaşmazlık durumlarında çözüm yollarını ve uygulanacak hukuk ile ihtilaf çözüm mekanizmalarını belirtir. Santralin enerji iletim sistemiyle entegrasyonu ve bağlantı süreçlerini düzenler; iletim hatlarının nasıl inşa edileceğini ve hangi taraflar arasında bağlantı ve kullanım anlaşmalarının yapılacağını ifade eder; şebekeye uyum ve frekans kontrolü yükümlülüklerini açıklar. Yer tahsisinin süresi ve santralin devri veya sökümü gibi süreçlerin nasıl işleyeceğini belirler; gerektiğinde uluslararası tahkim yolunun uygulanabileceğini ve esasların Türk hukuk kurallarına tabi olduğunu ifade eder. Bu düzenleme, ihale ve sözleşme belgelerinin içeriğini (örn. şartname ve sözleşme taslağı) ve bunların hangi hükümlere öncelik vereceğini özetler; proje kapsamındaki riskler, sorumluluklar ve tarafların yükümlülükleriyle ilgili temel çerçeveyi ortaya koyar.

nükleer güç santrali ihalesi ve lisanslama yer tahsisi altyapı teşvikleri çevresel etki değerlendirme süreçleri nükleer işletmecilik deneyimi ve ortaklık şartları üretim kapasitesi ve üretim programı güvence birim enerji satış fiyatı hesaplaması ve URAH IÇH katkıları Buna benzer

Kanun 6446

2013-03-30

ELEKTRİK PİYASASI KANUNU

Bu mevzuat, elektrik piyasasında rekabetçi, istikrarlı ve şeffaf bir yapı oluşturmayı hedefler ve bağımsız bir denetim ve düzenlemenin uygulanmasını sağlar. Faaliyet gösterebilmek için üretim, iletim, dağıtım, toptan ve perakende satış, piyasa işletimi, ithalat, ihracat ve toplu aracılık gibi alanlarda lisans almak gerektiğini düzenler. Her tesis için ayrı lisans verilmesi kuralı getirilerek lisans yapısında tesis odaklı bir yaklaşım sağlanır. Lisans sahipleri finansal defter ve kayıtlarını tutmak, denetime açık olmak ve gerekli bilgi ve belgeleri sunmakla yükümlü tutulur; ayrıca tarifelerle ilgili mevzuata uymak durumundadır. İletim ve dağıtım sistemine eşit erişim ve kullanım imkanı sağlanır; bağlantı ve kullanım şartları belirlenir. Tarife ve maliyet yapısının belirlenmesi için usul ve esaslar oluşturulur ve hizmetlere ilişkin fiyat, hüküm ve şartlar belirli kurallara bağlanır. Piyasa yapısına toplu aracılık ve elektrikli araç şarj altyapısı gibi yeni faaliyetler dahil edilir; bu alanlarda lisanslar, sertifikasyon ve veri paylaşım mekanizmaları öngörülür. Şarj ağlarının halka açık olması, gerçek zamanlı verilerin paylaşılması ve şarj hizmetinin sunulması hedeflenir. Tesis sahipliğinin değişmesi veya kullanım haklarının devri gibi durumlarda denetleyici onay süreçleri bulunur. Uluslararası entegrasyon ve ticaret kapsamında ithalat ve ihracat faaliyetleri için uyum ve düzenleme mekanizmaları kurulabilir.

elektrik piyasasında lisanslama tesis odaklı lisans yapısı iletim-dağıtım eşit erişim tarife ve maliyet yapılandırma usulleri veri paylaşımı ve şeffaflık elektrikli araç şarj altyapısı ve toplu aracılık Buna benzer

CB Kararı 8691

2024-06-30

İTHALAT REJİMİ KARARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KARAR (KARAR SAYISI: 8691)

Bu karar ithalatta uygulanacak rejimi güncelliyor ve bazı ürünler için liste dışına çıkarılarak mevcut kısıtlamaların kaldırılabildiğini gösteriyor. Bu durum, ilgili ürünlerin ithalatında önceki sınırlamaların uygulanmayabileceğini veya azaltılabileceğini ifade eder. Bazı kimyasal hammaddeler ve ileri teknoloji bileşenleri için lisans veya onay süreçlerinin devam ettiği, kalite ve güvenlik açısından belgelendirme gerekliliklerinin uygulanabilir olduğu anlaşılıyor. İthalat için belirli teknik özellikler ve muayene/inceleme gereklilikleri bulunan ürünler kapsamında kalabilir; bu da tedarik zincirinde uyum ve uygunluk belgelerinin düzenli olarak kontrol edilmesini zorunlu kılar. Üretim ve teknoloji açısından kritik olan bazı malzemelerle ilgili regülasyonlar devam ettiği için tedarikçi güvenilirliği ve maliyetler üzerinde etkiler söz konusu olabilir. Genel olarak, magnetik malzemeler, elektronik ve batarya teknolojisiyle ilgili bileşenler ile diğer yüksek teknoloji ürünlerinin ithalatında uyum ve belgelendirme gereklilikleri önemli bir yere sahip olmaya devam ediyor.

ithalat rejimi güncellemesi liste dışına çıkarılan ürünler lisans ve onay süreçleri kimyasal hammaddeler ileri teknoloji bileşenleri kalite belgelendirme gerekliliği Buna benzer

CB Kararı 4685

2021-10-29

BAZI ANLAŞMALARIN YÜRÜRLÜĞE GİRDİĞİ TARİHLERİN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 4685)

Türkiye ile Nijerya, Malezya, Senegal ve Zambiya arasında çeşitli alanlarda iş birliğini güçlendiren anlaşmalar hayata geçirilecek. Bu çerçevede bilim ve teknolojide iş birliği, kültür, eğitim, iletişim, gençlik ve spor ile kadınların güçlendirilmesi gibi konularda karşılıklı çalışmalar yürütülecek. Taraflar arasında ortak projeler geliştirme, teknik destek sağlama, bilgi ve personel değişimi, karşılıklı ziyaretler ve kapasite geliştirme faaliyetleri gerçekleştirme hedefleniyor. Bu adımlar, taraflar arasındaki bilgi paylaşımını ve yetkinlik geliştirmeyi artırarak karşılıklı fayda sağlamayı amaçlıyor.

bilim ve teknoloji iş birliği kültür iş birliği eğitim iş birliği iletişim iş birliği gençlik ve spor güçlendirme kadınların güçlendirilmesi Buna benzer

Kanun 5627

2007-05-02

ENERJİ VERİMLİLİĞİ KANUNU

Bu kanun enerji verimliliğini artırmaya ve enerjinin daha etkin kullanılmasına yönelik bir çerçeve getirir. - Enerji verimliliği hizmetlerini yürütmek için yetkilendirme sistemi kurulur ve bu belgelerin belirli periyotlarda yenilenmesi sağlanır. - Endüstriyel işletmeler ve binalar için enerji yöneticisi atanır; bazı büyük yapılar için enerji yönetim birimi kurulması öngörülür; enerji yöneticilerinin görevleri enerji etütleri yapmak, izlemek, raporlamak ve önlemlerin uygulanmasını organize etmektir. - Enerji tasarrufu sağlayan uygulama ve yatırım projeleri hazırlanır, tasarruflar garanti edilir; taahhütlerin yerine getirilmemesi halinde ilgili sonuçlar ve ileriki süreçler uygulanabilir. - Yetkilendirilmiş kurumlar ve şirketler için eğitim, denetim ve sertifikalandırma süreçleri belirlenir; bu süreçler için gerekli başvurular ve raporlama yapılır. - Eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri yürütülür; enerji yöneticileri için eğitim programları, kamuoyuna yönelik farkındalık çalışmaları ve enerji verimliliği konularında bilgilendirme programları gerçekleştirilir; enerji yöneticiliği ve enerji verimliliği haftaları düzenlenir. - Ülke genelinde enerji envanteri, bölge ve sektör bazında analizler ile yıllık raporlar hazırlanır ve yayımlanır; endüstriyel işletmeler ve binalar gerektiği bilgileri sunar. - Binalarda enerji performansını artırmaya yönelik normlar ve standartlar belirlenir; merkezi veya yerel ısı paylaşımına ilişkin uygulamalar öngörülür ve yapı projeleri bu kriterlere uygun olarak hazırlanır. - Kamu kesiminin enerji verimliliğiyle ilgili uygulamalara öncelik verilmesi amacıyla uygun finansman ve izleme süreçleri organize edilir; tasarruf bilgilerinin ölçülmesi ve raporlanması esas olur. - Gizlilik ve ticari sırlarının korunması güvence altına alınır; hizmet veren kurum ve kişiler müşteri bilgilerinin gizliliğini sağlar. - Enerji verimliliğiyle ilgili ölçüm ve raporlama süreçleriyle, uygulama takibi ve sonuçların şeffaf olarak paylaşılması hedeflenir.

Enerji verimliliği çerçevesi Enerji verimliliği hizmetleri yetkilendirme sistemi Endüstriyel işletmeler için enerji yöneticisi Büyük yapılar için enerji yönetim birimi Enerji tasarrufu projeleri ve taahhütler Eğitim ve sertifikalandırma süreçleri Buna benzer

CB Yönetmeliği 36

2018-08-16

SANAYİ İŞBİRLİĞİ PROJELERİNİN UYGULANMASINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Bu usul ve esaslar, sanayi işbirliği projelerinin yenilikçilik, yerlileşme ve teknoloji transferi hedefleriyle mal alımı, hizmet alımı ve yapım işlerinde uygulanacak ilke ve süreçleri belirler. İdare içinde bir tedarik grubu ve Bakanlık içinde STK grubu kurularak, proje kapsamında gerekli dokümanlar hazırlanır, sanayi ve teknoloji katılımı yükümlülükleri belirlenir ve uygulanması denetlenir. İhalenin hangi usulle yürütüleceği tedarik grubunun belirlemesi ve onayıyla uygulanır. İhale dokümanı proje kapsamını, aday ve istekli yapılarını, idari ve teknik şartnameleri, sözleşme taslağını ve STK esaslarını içerir; ayrıca tekliflerin geçerlilik süresi, geçersiz ve değerlendirme dışı sayılma hallerini, maliyet etkinlik formülü, para birimi, teminatlar ve şikâyet süreçlerini kapsar. İhaleye ilişkin teklifler idari, teknik ve STK olmak üzere bölümlü olarak hazırlanır ve ayrı şekilde sunulur; tekliflerin açık bir zamanda idareye iletilması sağlanır. İhale işlem dosyası açılmadan önce tekliflerin planlı şekilde değerlendirilmesi için değerlendirme planları hazırlanır; teknik ve idari kriter ağacı ile STK kriter ağacı onaylara sunulur ve bu kriterlere göre puanlama yapılır. Zorunlu kriterlerin karşılandığı teyit edilmeden fiyat teklifi açılmaz; eksik belgelerin tamamlanması için isteklilerden yazılı olarak düzeltmeler istenir ve bu süreler belirlenir. Açıklama talebi halinde verilen cevaplar dokümanın bağlayıcı bir parçası kabul edilir ve isteklilere bildirilir. STK esaslarında talep edilen yükümlülükler belirli farklar gözetilerek uygulamaya alınır; yurtiçinde gerçekleştirilecek faaliyetler ve yerli üretim hedefleri gibi unsurlar STK esaslarıyla düzenlenir. Denetim ve doğrulama amacıyla gerekli görülen durumlarda ilgili mercilerden teyit alınabilir ve yerinde inceleme yapılabilir. İhale değerlendirme süreçleri şeffaf, rekabetçi ve güvenilir bir şekilde yürütülür; değişiklikler olduğunda adaylara bildirilir ve bu değişiklikler uygun şekilde uygulanır. Sözleşme aşamasında yüklenicinin sanayi ve teknoloji katılımı yükümlülüklerini yerine getirmesi için düzenlenen STK sözleşmesi hükmüyle yükümlülükler belirlenir ve bu yükümlülüklerin yerine getirilmesi takip edilir; gerektiğinde farklı kurumlarla işbirliği yapılabilir. Süreç, standardizasyon ve maliyet etkinliğini hedefleyen bir yaklaşım içinde ilerletilir ve dokümanlar ile süreçler bu hedefler doğrultusunda koordine edilir.

sanayi işbirliği projeleri yenilikçilik hedefleri yerli üretim hedefleri teknoloji transferi ihale süreci değerlendirme planı Buna benzer

Kanun 5746

2008-03-12

ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN

- Araştırma ve geliştirme ile tasarım faaliyetlerini desteklemek amacıyla maliyetleri düşürücü vergi ve diğer teşvikler sağlanır; Ar-Ge ve tasarım harcamaları için gider kaydı ve amortisman olanakları tanınır. - Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde çalışanların ücretleri üzerinden yürütülen vergi avantajları ve sigorta primiyle ilgili destekler uygulanır; bu, çalışan maliyetlerini azaltır. - Rekabet öncesi işbirliği projeleri ve tasarım projeleri gibi işbirliği modellerinin yürütülmesi teşvik edilir; bu sayede ortak geliştirme ve yenilikçilik kolaylaşır. - Teknoloji merkezi işletmeleri, Ar-Ge merkezleri ve tasarım merkezleri gibi yapıların kurulması ve işletilmesi için uygun koşullar sağlanır ve bu merkezlerin verimliliği artırılır. - Uygun bulunan projelere yönelik mali destek ve vergi avantajları, mevcut durumda kullanılmayan teşviklerin ileriki dönemlere aktarılabilmesini sağlar ve gerektiğinde yeniden değerleme esaslarıyla değerlendirilir. - Tasarım ve Ar-Ge alanında faaliyet gösteren personel için özel teşvikler, kariyer gelişimini ve nitelikli istihdamı destekler; tasarımcı ve teknisyen gibi ilgili unvanlar bu kapsamda ele alınır. - Teknoloji girişimi ve tasarım alanında faaliyet gösteren girişimlerin desteklenmesi yoluyla yenilikçilik ve istihdam potansiyeli güçlendirilir; böylece yeni iş modelleri ve pazarlar yaratılmasına katkı sağlanır. - Tasarım ve Ar-Ge projelerinin genel kapsamı içinde belirlenen kriterler ve uygunluk esasları uyumunda, teşvikler Cumhurbaşkanı veya ilgili makamlarca belirlenen ilkelere göre uygulanır.

Ar-Ge tasarım harcamaları gider kaydı Ar-Ge ve tasarım için amortisman olanakları Çalışan ücretleri üzerinden vergi avantajları Sigorta primi destekleri Rekabet öncesi işbirliği ve tasarım projeleri teşvikleri Teknoloji merkezi kurulum ve işletme koşulları Buna benzer

CB Yönetmeliği 979853

1997-08-29

YAP-İŞLET MODELİ İLE ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİM TESİSLERİNİN KURULMASI VE İŞLETİLMESİ İLE ENERJİ SATIŞININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA YÖNETMELİK

Bu düzenleme, Yap-İşlet modeliyle termik santral kurup işletmeyi ve üretilen elektriği belirlenen esaslar çerçevesinde satmayı sağlayan uygulanabilir bir çerçeve getirir. Kapsam açısından hidroelektrik, jeotermal, nükleer ve diğer yenilenebilir enerji santralleri bu düzenlemenin kapsamı dışındadır. Üretim şirketleri tesisleri kendilerine ait olarak kurar ve işletir; ürettikleri elektriği sözleşmede belirlenen kurallara göre belirli bir alıcıya satar. İhale ve sözleşme süreçleri rekabetçi, şeffaf ve önceden belirlenen şartnameye uygun olarak yürütülür. Projelerin finansmanı tamamen üretim şirketinin sorumluluğundadır; vergi ve diğer mali yükümlülükler de bu şirkete aittir. Çevre izinleri ve ÇED gibi ilgili mevzuata uyum üretim şirketinin sorumluluğundadır; mevzuat değişiklikleri maliyetleri etkileyebilir ve buna uygun düzenlemeler gerekebilir. Üretim tesisinin bağlantı hattı ve entegrasyonu güvenilir enerji iletimine uygun şekilde sağlanır; kamulaştırma ve taşınmaz bedelleriyle ilgili giderler üretim şirketinin sorumluluğundadır ve sözleşme kapsamındadır. Enerji üretim ve satışına ilişkin esaslar sözleşmede netleşir; fiyat yapısı, eskalasyon ve maliyet değişiklikleri için uygulanacak mekanizmalar öngörülür. Faturalandırma, ödemeler ve gecikme durumlarında uygulanacak güvence mekanizmaları sözleşmede belirlenir. Yer seçimi, arazi temini, inşaat ve devreye alma süreçleri üretim şirketinin sorumluluğundadır; test ve kabul süreçleri de bu kapsama dahildir. Sözleşme süresi, izinler ve tesisin işletme süresi dikkate alınarak belirlenir; gerekli görüldüğünde yeniden değerlendirme ve uzatma imkanına ilişki öngörülebilir. Taraflar arasındaki ilişkilerde üçüncü taraf devri ve temlikine ilişkin kurallar netleştirilir ve bu işlemler için yazılı onay gerekir. Şartname ve sözleşmede yer alması gereken hükümler arasında ödenecek ücretler, vergi ve mali yükümlülükler ile geçici teminat ve diğer ilgili belgeler için kurallar bulunur. Bu çerçeve, enerji arz-talep dengesinin korunması ve ulusal enerji sistemi güvenliğinin sağlanması hedefleriyle uyumlu olarak uygulanır.

Yap-İşlet modeli çerçevesi termik santral kurulum işletme satışı üretim şirketi sorumlulukları finansman vergi ihale ve şartname süreçleri çevre izinleri ve mevzuat uyumu bağlantı hattı kamulaştırma giderleri Buna benzer

CB Kararı 2473

2020-04-22

BAZI ANLAŞMALARIN YÜRÜRLÜĞE GİRDİĞİ TARİHLERİN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA KARAR (KARAR SAYISI: 2473)

Taraflar arasında gümrük ve ticaret alanında ortak mekanizmaların kurulması, ticaret süreçlerinde sadeleşme ve şeffaflığın artması sonucunu doğurabilir. Gümrük, kabul ve kontrol gibi konularda bilgi paylaşımı ve uyum süreçlerinin güçlendirilmesi, uygulamaların daha koordineli ve verimli yürümesini sağlayabilir. Bölgesel kalkınma programlarına destek veren ve çevre odaklı projelerin uygulanmasına katkı sağlayan mali ve teknik işbirliği imkanları, kalkınma hedeflerinin ilerlemesine katkıda bulunabilir. Savunma sanayi ve ekonomik işbirliği alanlarındaki ortaklıklar, teknoloji transferi ve kapasite geliştirme olanaklarını artırabilir; güvenlik ve üretim kapasitesinin güçlenmesini destekleyebilir. Kültür, iletişim ve eğitim alanlarında yapılan işbirlikleri, karşılıklı öğrenme ve kapasite geliştirme fırsatlarını çoğaltabilir; kültürel etkileşim ve bilgi paylaşımı artabilir. Uluslararası kurumlar ve ülkelerle kurulan işbirliği çerçeveleri, projelerin planlanması, uygulanması ve izlenmesi süreçlerini daha koordine hale getirebilir.

gümrük ve ticaret ortak mekanizmaları bilgi paylaşımı ve uyum süreçleri bölgesel kalkınma programları ile mali ve teknik işbirliği çevre odaklı projeler savunma sanayi ortaklığı ve teknoloji transferi savunma sanayi kapasite geliştirme ve üretim kapasitesi güçlendirme Buna benzer