TÜRK BOĞAZLARI DENİZ TRAFİK DÜZENİ YÖNETMELİĞİ
Bu yönetmelik, Türk Boğazları’nda seyrin güvenliğini, can, mal ve çevre güvenliğini sağlamak amacıyla trafik ayırımı düzenini kurar ve tüm gemileri kapsar; boğazlar ve çevresinde güvenli ve öngörülebilir bir geçiş akışı oluşturmayı hedefler. Gemi geçişlerinde uygulanacak trafik düzeni ve kılavuz kuralları belirlenir; gemilerin hareket yönleri, konumları ve birbirlerine olan güvenli mesafeleri için hatlar ve düzenler öngörülür; ayrıca geçiş sırasında hızlı ve güvenli manevra için gerekli önlemler alınır. Gemi Trafik Hizmetleri Sistemiyle (TBGTH) seyir güvenliğiyle ilgili iletişim, koordinasyon ve raporlama sağlanır; iki merkez bu hizmeti yürütür. Gemiler, boğazlara girmeden önce ve geçiş sırasında belirlenen rapor formatlarına uygun bildirimler vermek zorundadır; bu bildirimler yol gösterici ve trafik akışını yönlendirme amacı taşır. Gemi tekniki durumu ve personelin uygunluğuna dair koşullar, denizde güvenli seyrin sürdürülmesi için kontrol edilir; kaptanlar gerekli bakım ve ekipman durumunu belgelendirir, iletişim ve haberleşme sistemleri ile güvenlik donanımlarının sürekli çalışır durumda olmasını sağlar. Güvenli geçiş için pilotaj uygulaması ve kaptanlık uygulamaları düzenlenir; autopilot kullanımıyla ilgili sınırlamalar getirilir; köprüüstü ve güverte arasındaki haberleşme ile gözetim görevleri netleştirilir. Ayrıca güvenlik amacıyla dümen ve manevra ile ilgili standartlar uygulanır; gerekli durumlarda yedekleme ve kurtarma donanımlarının hazır bulundurulması zorunludur. Geceleri ve gündüzleri için işaretleme, görsel sinyaller ve uygun ışıklandırma kuralları belirlenir; derin su çeken gemilere özel işaretler ve manevra kısıtlamaları uygulanır; bu gemilerin diğer gemilerin yolunu güvenli biçimde kapatmasını engelleyecek önlemler alınır. Gemi durumu nedeniyle geçişin engellenmesi veya kısmen durdurulması gerektiğinde, bu kararlar hızlıca duyurulur ve geçişin yeniden başlaması için uygun sıra ve süreçler işletilir; tüm bekleyen gemilere adil ve güvenli bir geçiş süreci sağlanır. Demirleme yerleriyle ilgili kurallar belirlenir; geçişte gerekli olmadıkça demirlemeye başvurulmaması gerekir; ancak zorunlu durumlarda belirlenen alanlarda, gözetim altında belirli sürelerle demirlenebilir. Boğazlardan geçiş sırasındaki kazalar, arızalar veya acil durumlarda yönergeler uygulanır; ilgili merkezi bilgilendirme, güvenlik takibi ve talimat alımı sağlanır; olay sonrası güvenli geçiş için gerekli tedbirler alınır. Gemi geçişlerinde; kendi nizam ve düzenine uygun hareket etmek, sürat ve manevra konusunda diğer gemilere yol vermek, önceden haber vermek ve trafik akışını bozacak hareketlerden kaçınmak temel ilkelerdir. Kumtalı ve acil hallerde, geçici olarak trafik durdurulması mümkün olabilir; bu durumda geçiş sırası ve eksik kalan gemilerin önceliklendirilmesiyle normale dönüş sağlanır. İstanbul ve Çanakkale Boğazları’ndan geçişte, belirlenen genel güvenlik ve koordinasyon kuralları uygulanır; boğazlar boyunca güvenli ve düzenli bir geçiş için tüm taraflar bu kurallara uymak ve gerektiğinde talimat almakla yükümlüdür.