10 / 776 sonuç gösteriliyor

Kanun 2954
1983-11-14

TÜRKİYE RADYO VE TELEVİZYON KANUNU

Bu kanun, radyo ve televizyon yayınlarının devlet tarafından düzenlenen kapsamlı bir çerçeve içinde yürütülmesini ve özerklik ile tarafsızlığı güvence altına almayı amaçlar; yayınlar devlet kontrolünde organize edilir ve kamu yararı gözetilir. Yayınlar ülke genelinde erişilebilir ve çok kanallı biçimde sunulur; frekans planlama ve tahsis işlemleri ilgili mevzuata tabidir. İfade ve haberler açısından temel ilkeler belirlenir; haberler tarafsızlık, doğruluk ve ayrıştırma ilkesine göre sunulur; yorumlar ile haberler açıkça ayırt edilir; kişisel haklara saygı ve kamusal değerler gözetilir; zararlı içeriklerin, şiddet veya umutsuzluk yaratacak yayınların önüne geçilmeye çalışılır. Kamuya ait temel içeriklerin kapsamı ve sunumu, kamu yararı ve demokratik değerlere uygun şekilde düzenli ve istikrarlı biçimde gerçekleştirilir; açık eğitim ve genel öğretim içerikleri belirli kanallarda sunulur ve bu süreç protokollerle düzenlenir; farklı dillerde yayın imkanı da değerlendirilebilir. Siyasi partilerin veya hükümet açıklamalarının yayınlanması, belirli kurallara ve haber değeri ilkesine bağlıdır; bu tür içerikler hemen dengeleyici karşı görüşlerle zenginleştirilmek zorunda değildir. Parlamento faaliyetlerinin dengeli ve tarafsız bir şekilde özetlenmesi sağlanır; TBMM faaliyetleri için özel bir yayın düzenlemesiyle belirli bir kanal üzerinden aktarım yapılır; bu yayınlar ücretlendirilmez. Seçimler döneminde siyasi parti yayınları ve propaganda, mevcut hükümler ve diğer kanunlar çerçevesinde düzenlenir; bu kanun, seçim kampanyası için ayrı kuralları bağlayıcı şekilde kapsamaz. Milli güvenlik nedeniyle yayınlar menedilebilir; karar yazılı olmalı; gerekli hallerde karar hızlı iletilebilir; itirazlar ve yargı süreçleri uygulanır; men kararları dışında kalan yayınlar için bildirim yükümlülükleri vardır. Reklamlar, gerçek ve güvenilir içerikle sınırlı olup siyasi propaganda içermez; reklamlar ve sponsorlu içeriklerle ilgili esaslar yönetmelikle belirlenir; çeşitli kurumlar reklam verebilir, bu süreçte yanıltıcı uygulamalara izin verilmez. Düzeltme ve cevap hakkı kapsamında, haysiyetini zedeleyen yayınlar için ilgili kişiler düzeltme ve cevap talep edebilir; talebin incelenmesi ve sonuçların uygulanması süreçlere bağlanır; reddedilirse itiraz ve yargı yolları bulunur; kararlar kesinleşince yayın zorunlu olarak gerçekleştirilir; haklar mirasçılara geçebilir. Yayın metinleri ve tespitler belirli süreler boyunca saklanır; yasal soruşturma ve incelemeler sonucunda ilgili kurumlar tarafından bildirilir ve belgeler saklı tutulur. Yayınlanmayan haberler ve içeriğin askıya alınması durumunda ilgili protokoller ve bildirimler uygulanır; kurum programları, yazılı izni olmadan tamamen veya kısmen yeniden kullanılmaz veya piyasaya sürülemez. İçerik üretiminde sorumluluk, metni yazan veya yöneten kişilerle sınırlı olup, kurumun genel sorumluluğu ve uygulamaları bu çerçevede yürütülür; yayınlar dışında kalan içerik ve haberler için kurumun ilgili taraflara rücu hakları bulunabilir.

Kanun 5355
2005-06-11

MAHALLİ İDARE BİRLİKLERİ KANUNU

- Bu kanun, mahalli idare birliklerinin amacına uygun olarak ortak hizmetleri birden fazla mahalli idarenin birlikte yürütmesi ve altyapı projelerini koordine etmesini sağlar; hedef, hizmetlerin daha verimli ve uyumlu bir şekilde sunulmasını mümkün kılmaktır. - Kapsama dahil olan mahalli idareler il özel idaresi, belediye ve köylerdir; bunlar kendi aralarında birlik kurabilir ve bu birlikler kamu tüzel kişisi olarak faaliyet gösterebilir. - Birlik tamamen kurulduğunda tüzel kişilik kazanır; üye olmak isteyen mahalli idarelerin meclis kararlarıyla birlik meclisinin kabulü gerekirse birlik katılımı sağlanır; ayrılmada ilgili mahalli idare meclisinin kararı yeterlidir. - Belli altyapı ve hizmetler için gerekli olduğunda bazı durumlarda Cumhurbaşkanı bu birliklere katılım konusunda karar verebilir; ayrılma da Cumhurbaşkanının iznine bağlı olabilir. - Birliğin tüzüğü gerekli bilgilerle hazırlanır; birlik tüzüğünde ad, amaç, üyeler, merkezi, görev ve süre, devredilen görevler, toplantı dönemleri, temsil usulleri ve mali dağılım gibi hususlar bulunur. - Birlikler, tüzükte belirtilen işleri kendi yetki ve haklarıyla yürütebilecek ve üye mahalli idarelerin hak ve yetkilerine sahip olacak şekilde çalışır. - Birliğin organları birlik meclisi, birlik encümeni ve birlik başkanından oluşur; birlik başkanı hem meclise hem encümene başkanlık eder. - Birlik meclisi, üye mahalli idarelerin temsilcilerinden oluşur; doğal üye olarak vali, belediye başkanı ve köy muhtarları bulunabilir; meclis toplantı ve karar süreçleri birlik tüzüğünde belirlenen esaslara göre yürütülür. - Meclisin görevleri arasında yatırım planı ve çalışma programını görüşüp kabul etmek, bütçe ve kesin hesabı onaylamak, hizmet ücret tarifelerini belirlemek, tamirat ve taşınmaz işlemlerine karar vermek, yatırım yapılmasına karar vermek, tüzük değişikliklerini kabul etmek ve gerekli diğer idari kararları almak yer alır. - Meclis başkanlığı ve encümen üyeliği seçimleri ve görev süreleri meclis içerisinde belirlenir; encümen, birlik başkanı ile meclis üyelerinden oluşan ve uygulama kararlarını alır; encümenin görevleri yatırım planını incelemek, kamulaştırma kararlarını almak, gerekli ödeneğin harcama yerlerini belirlemek ve taşınmaz işlemlerine ilişkin kararları uygulamaktır. - Birlik başkanı, birlik yönetimini yürütür, bütçeyi ve çalışma programını hazırlar ve uygular, birlik temsilcisini belirler, meclis ve encümene başkanlık eder; maliyetlerle ilgili kararları alır ve personeli atar; yetkilerini gerektiğinde genel sekreter veya müdüre devredebilir. - Birliklerin gelirleri üyelerin katılım payları, hizmet ücretleri, diğer kamu kurumlarından aktarılacak ödenekler, taşınır ve taşınmaz malların gelirleri, bağışlar ve diğer gelirleri kapsar; giderler ise hizmetlerin yürütülmesi, personel ve yönetim giderleri, kira, bakım, vergiler, avukatlık ve danışmanlık giderleri ile ortak projelere ilişkin giderleri içerir. - Köylere hizmet götürme birlikleri ilçe sınırları içinde köylerin katılımıyla köy altyapı ve hizmetlerini yürütmek üzere kurulabilir; başkan merkez ilçelerde vali veya görevlendireceği vali yardımcısı, diğer ilçelerde kaymakamdır; meclis köy muhtarları ile il genel meclisi üyelerinden oluşur; encümen meclisin kendi üyeleri arasından belirlenen üyelerden oluşur. - Köylere hizmet götürme birliklerinin bütçesi il genel meclisi kararıyla belirlenir; bu birlikler gerektiğinde diğer merkezi idareler ve illerle işbirliği yaparak yatırımları hayata geçirebilir ve bütçeleri kendi faaliyet alanlarına uygun olarak yönetir. - Köylere yönelik yatırımlar için merkezi idareler ve il özel idareleri aktarma yapabilir; bu ödenekler birliklerin hizmet kapsamına tabi olmaksızın kullanılabilir; belediyeler ve il özel idareleri bu birliklerle işbirliği halinde yatırımları koordine edebilir. - Köylere hizmet götürme birlikleri gerektiğinde personel istihdam edebilir; ancak personel giderleri belirli bir sınırla kısıtlanabilir ve vali ile kaymakamlar gereken durumlarda diğer kamu kurumlarından personel görevlendirebilir. - Ülke düzeyinde yalnızca bir birlik kurulabilir ve bu birlik il özel idareleri ile belediyelerin temsilciliğini yapar; ülke düzeyinde kurulan birlikler doğal üyeler aracılığıyla temsil edilir. - İvrik ve uygulanabilir yasal çerçeve, birliklerin ortak hizmetleri için planlama, bütçeleme, idari karar alma ve denetim süreçlerini merkezi bir koordinasyonla yürütmeyi amaçlar; bu sayede farklı mahalli idarelerin kaynakları bir araya getirilerek hizmet kalitesi ve verimlilik artırılır. - İlgili mevzuatta yer alan bazı hususlar yürürlükten kaldırılmış veya değişmiştir; bu değişiklikler, özellikle mevcut altyapı ve tarımsal hizmetlerle ilgili yapılandırmaları etkiler. - Bu düzenleme, mahalli idarelerin çıkarlarını savunmak, personeli eğitmek ve kanun yapım süreçlerinde görüş bildirmek amacıyla ülke düzeyinde kurulacak birliklerle birlikte yerel hizmetlerin planlanması ve uygulanmasına yön verir.

Kanun 2247
1979-06-22

UYUŞMAZLIK MAHKEMESİNİN KURULUŞ VE İŞLEYİŞİ HAKKINDA KANUN

Uyuşmazlık Mahkemesi adli ve idari yargı arasında çıkabilecek görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözen bağımsız bir yüksek mahkeme olarak görev yapar. Bu mahkeme, hangi merciin yetkili olduğuna ilişkin uyuşmazlıkları belirleyerek, taraflar arasındaki yetki çatışmasını sonlandırır ve bu karar, ilgili davaların seyrini doğrudan etkiler. Uyuşmazlık konusu olan durumlarda karar, davaların hangi yargı merciince görüleceğini netleştirir ve gerektiğinde yürütmenin durdurulması veya diğer geçici tedbirlerle ilgili uygulanabilirliği düzenler. Taraflar arasındaki tarafsızlık ve bağımsızlık güvence altına alınır; reddetme ve çekinme mekanizmaları, mahkemenin tarafsızlığını korumaya yöneliktir. Uyuşmazlık çıkarılması süreci, başvuru ve dosya akışının nasıl işleyeceğini ve hangi tarafların hangi yollarla başvurabileceğini belirler; dosyaların ilgili makamlara iletilmesi ve gerekli cevapların alınması süreçleri netleştirilir. Kararların uygulanması ve sonraki adımlar, mevcut davaların akışını etkileyecek biçimde belirlenir; gerekirse dosyaların geri gönderilmesi veya işlemlerin geri bırakılması gibi düzenlemeler uygulanır. Prosedür, mahkemeye sunulan başvuruların tek seferlik olması gibi temel kısıtlamaları içerir ve karar sonrası süreçte sürelerin nasıl işleyeceği konusunda rehberlik sağlar. Tedbirler ve geçici tedbirlerle ilgili uygulamalar, uyuşmazlık üzerine karar verilene dek süresince geçerli kalır ve karar verilirken gerekli görülen hallerde korunur. Sonuç olarak, bu düzenleme, yetki çatışmalarını hızlı ve güvenilir şekilde çözüp, tarafların haklarını koruyan net ve uygulanabilir bir çerçeve sağlar.

Kanun 6216
2011-04-03

ANAYASA MAHKEMESİNİN KURULUŞU VE YARGILAMA USULLERİ HAKKINDA KANUN

Bu kanunun uygulanmasıyla Anayasa Mahkemesi’nin yapısı, işleyişi ve yetkileri ile üyelerin seçimi ve sorumluluklarına ilişkin temel kurallar belirginleşir. - Mahkeme, anayasa değişikliklerinin şekil ve esas bakımından aykırı olup olmadığını inceleyebilir, itiraz yoluyla gelen işleri ve bireysel başvuruları karara bağlar; siyasi partilerin kapatılması, mal edinimleri ve gelir-gider denetimi ile dokunulmazlık kararlarına ilişkin başvuruları da karara bağlar. - Bireysel başvurular yoluyla vatandaşların Anayasa’da güvence altına alınan haklarının korunması amacıyla kararlar verilir; ayrıca siyasi partilerin faaliyetleriyle ilgili denetim ve karar süreçleri yürütülür. - İçtüzük ve çalışma usulleri, evrak akışı, kayıtlar, arşivleme, kütüphane ve idari teşkilat ile ilgili esaslar Genel Kurulca belirlenir ve yürütülür; bütçe ve harcamaların denetimi sağlanır. - Üyelerin seçimi ve atanması için çeşitli meslek gruplarından adaylar arasından seçim yapılır; aday gösterecek kurumlar belirli süreçlerle görevlendirilir; üyelikler için süre ve uygunluk şartları öngörülür ve görev süresi dolduğunda ya da emeklilik yaşına gelindiğinde üyelik sona erer; tekrar aday olmak mümkün değildir. - Başkan ve başkanvekillerinin seçimi ve görevleri, Genel Kurul ile Mahkeme’nin yönetimi ve temsilinin yürütülmesi açısından netleşir. - Üyelerin tarafsızlığı, gizliliği ve görevleriyle ilgili davranışlara ilişkin yükümlülükler getirilir; görevle ilgili iddia edilen suçlar ve disiplin işlemleri Genel Kurul kararına bağlı olarak yürütülür. - Görevden ayrılan üyelerin yeni görevlere atanması ve emeklilik sonrası haklar için özel hükümler öngörülür; bazı durumlarda atama sonrası kadro düzenlemeleri yapılabilir. - Üyelerin göreve başlamadan önce bir and içmeleri, bağımsızlık ve vicdanî bağlılık konusunda taahhütlerini güçlendirir.

Kanun 298
1961-05-02

SEÇİMLERİN TEMEL HÜKÜMLERİ VE SEÇMEN KÜTÜKLERİ HAKKINDA KANUN

Bu yasa, seçimlerin serbest, eşit ve gizli oy esaslarına göre yürütülmesini ve oy sayımının açık biçimde yapılmasını sağlar; vatandaşlar kendi oylarını kendisi kullanır. Her il için ayrı bir seçim çevresi kabul edilmesi ve muhtarlıkların da kendi seçim bölgelerini oluşturması pratik etki sağlar. Aynı binada yaşayan seçmenlerin hane bütünlüğünü korumak ve aynı seçim bölgesinde kalmak şartıyla farklı sandık bölgelerine kaydedilebileceği esnek bir düzenleme getirir. Seçme ve halk oylamasına katılma hakkı olan her Türk vatandaşı oy kullanabilir; bazı gruplar bu hakka sahip değildir. Seçimlere katılamayacak olanlar, kısıtlı olanlar veya kamu hizmetinden yasaklı olanlar gibi durumlar belirlenmiş olur. Seçim işlerinin yürütülmesi için kurumsal yapılar devreye girer ve itirazlar en kısa sürede incelenerek kesin karara bağlanır; adaylıkla ilgili kararlar da bu süreç içinde belirlenir. Siyasi partilerin temsilcileri kurullarda yer alabilir; temsilciler görüş bildirir, ancak oy kullanamazlar. Yurtdışında yaşayan vatandaşların oy kullanması için gerekli düzenlemeler yapılır ve bu süreç yönetilir. Oy zarfları ve oy pusulalarının güvenli, özel ve uygun şekilde üretilmesi, dağıtılması ve saklanması sağlanır. Seçim sonuçlarının bir araya getirilmesi ve tutanaklara bağlanmasıyla işlemler tamamlanır ve gerekli durumlarda itirazlar sonucu kesinleşir. Büyük nüfuslu ilçelerde geçici kurullar kurularak dağıtım, toplama ve sonuçların iletilmesi gibi işlemler yürütülebilir.

Kanun 7252
2020-07-28

DİJİTAL MECRALAR KOMİSYONU KURULMASI İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN

İnternet kullanımının temel haklara ve özel hayata saygılı, çocukların gelişimine zarar vermeyecek şekilde sürdürülmesini amaçlayan inceleme, görüş, raporlama, tavsiye ve bilgilendirme işlemlerini yürütmek üzere bir komisyon kurulur. Komisyon, kendisine havale edilen işleri değerlendirir ve bu doğrultuda görüş ve öneriler üretir. İnternet üzerinden işlenen suçlarla mücadele konusunda görüş ve öneriler geliştirilir. Uluslararası gelişmeleri izleme ve gerektiğinde yurt dışında incelemelerde bulunma imkânı sağlanır; bu konularda görüş ve öneriler sunulur. İnternetin hukuka uygun kullanımını kamuoyuna bilgilendirme amacıyla projeler ve etkinlikler yürütülür. Kamu kurumları, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve meslek kuruluşları ile işbirliği yapılarak gerektiğinde uzmanlardan görüş alınır. Çalışma usul ve esasları mevcut mevzuata göre belirlenir.

Kanun 4483
1999-12-04

MEMURLAR VE DİĞER KAMU GÖREVLİLERİNİN YARGILANMASI HAKKINDA KANUN

Pratik etki özeti: - Bu kanun, görevleri nedeniyle işlenen suçlar için soruşturma izni almayı zorunlu kılar ve izni kimin vereceği, kişinin görev yaptığı kurum ve makam seviyesine göre belirlenir. - Şikayet ve ihbarlar, somut bilgiler ve belgelerle yetkili mercilere iletilir; ihbarcı veya şikayetçinin kimliği gizli tutulabilir. - İhbar ya da şikayet alındığında ön inceleme başlatılır; ön incelemede olayla ilgili deliller toplanır, memurun ifadesi alınabilir ve görüşler içeren bir rapor düzenlenir. - Ön incelemeyi yapacaklar, yetkili merciin kendi birimlerinden veya ilgili kurumlardan seçilir ve inceleme sonucunda karar verilir. - Soruşturma izninin kapsamı, ihbar ve iddia konusu olayları kapsar; ileride ortaya çıkabilecek konular için yeniden izne ihtiyaç duyulabilir. - Kararlar gerekçeli olur ve itiraz yoluyla üst mercilere veya ilgili adli makamlara başvurulabilir; itirazlar en kısa sürede karara bağlanır ve kararlar kesinleşir. - İştirak halinde işlenen suçlarda, eylemi birlikte işleyenler aynı mahkemede yargılanır. - İzinin verilmesi veya reddi sonucunda dosya ilgili savcılığa iletilir; savcılık hazırlık soruşturmasını yürütür. - Hazırlık soruşturması, genel hükümlere göre yürütülür; bazı yüksek makamlar için özel yetkili merciler devreye girer ve gerektiğinde mahkeme kararları alınır. - Yargılamanın hangi mahkemede yapılacağı, genelde genel hükümlere göre belirlenir; bazı yüksek makamlar için özel mahkemeler söz konusudur. - Bu süreçte, işlemleri yürütenler için idare aleyhine tazminat davası açma ve idareye karşı rücu hakları doğabilir, ancak suç teşkil eden eylemlerle ilgili kararlar bu durumları etkiler. - Geçici hükümler ve yürürlükle ilgili düzenlemeler, mevcut davaların yeni usullerle yürütülmesini ve uygulanmasını sağlar.

Kanun 2911
1983-10-08

TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞLERİ KANUNU

Toplantı ve gösteri yürüyüşleri, şu temel biçimde uygulanır: insanlar silahsız ve saldırısız şekilde belirli amaçlarla topluluk oluşturabilir; bazı kişiler için izin veya bildirim şartı geçerlidir. Yabancı katılımcılar için izin gereklidir ve topluluğa katılım öncesinde ilgili makama bildirim yapılması gerekir; bu bildirimde amaç, yer, başlangıç ve bitiş süreleri ile organize edenlerin kimlikleri ve iletişim bilgileri yer alır; bildirimin karşılığında alınan bir belgede sürecin onaylandığına dair kayıt tutulur; kabul edilmezse tutanakla ve gerektiğinde ihbar yoluyla sonuçlandırılır. Toplantı ve gösteri yerleri il ve ilçe sınırları içinde belirli kurallar dikkate alınarak seçilir; kamu düzenini bozmayacak ve günlük yaşamı aşırı zorlaştırmayacak şekilde planlanır; yer ve güzergah, yetkili makamlar tarafından belirlenir ve halka duyurulur; değişiklikler yine aynı yöntemle duyurulur. Toplantılar için başlangıç saatiyle ilgili sınırlama vardır; toplantı alanı, süresi boyunca umuma açık bir yer olarak kabul edilir. Düzenleme kurulu, toplantının sükunetini sağlamakla yükümlüdür; amaç dışına çıkılması halinde gerekli görüldüğünde kurulu güvenlik kuvvetlerinden yardım isteyebilir ve gerektiğinde toplantıyı dağılma kararıyla sonlandırabilir; kararlar topluluğa bildirilir ve yetkili makama iletilir. Toplantı ve konuşmaların güvenliği amacıyla katılımcılar ile konuşmacıların ses ve görüntüleri kaydedilebilir; kaydedilen veriler ancak suç soruşturması veya delil tespiti gibi belirli amaçlar için kullanılabilir. Yasaklar ve sınırlamalar kapsamında silahlar, patlayıcılar, kesici-delici aletler, boğucu veya tehlikeli malzemeler, maske veya yüzü tamamen/ kısmen kapatan uygulamalar, amblem ve işaretleri taşıyanlar veya amblemi andırır biçimde giyinmek gibi hareketler yasaktır; ayrıca kanuna aykırı amaçlarla veya bildirimde belirtilen amaç dışına çıkılarak gerçekleştirilmiş toplantı ve gösteriler yasadışı sayılır. Toplantı veya gösteri kanuna aykırı duruma gelirse, düzenleme kurulu veya başkanı toplantının sona erdiğini topluluğa ilan eder ve derhal ilgili makama bildirir; gerektiğinde toplantı dağıtılır. Toplantı veya gösteri için güvenlik nedeniyle erteleme veya yasaklama kararları alınabilir; aynı bölgede birden fazla ilde veya bölgede planlanan toplantılar için güvenlik kaygıları uygun görüldüğünde ertelenme veya yasaklama yapılabilir; bu kararlar gerekçeli olarak açıklanır ve ilgili yerlere duyurulur. Kullanım amaçları dışında kalan biçim ve yöntemlerle yürütülen veya amaç dışına çıkılarak yürütülen toplantılar veya gösteriler kanuna aykırı sayılır ve buna göre sonuçlar doğurur. Toplantı veya gösteri başlangıçta uygun şekilde yürütülürken, sonradan ıslah edilemeyen yanlış uygulamalar nedeniyle kanuna aykırı duruma gelmesi halinde düzenleme kurulu topluluğa toplantının sona erdiğini bildirilir ve gerekli işlemler başlatılır.

Kanun 5193
2004-06-26

OPTİSYENLİK HAKKINDA KANUN

Optisyenlik mesleğinin kimlerce icra edilebileceği, bu mesleğin kapsamı ve mesleğin uygulanışına ilişkin esaslar net olarak belirlenir; mesleğe yalnızca gereken niteliklere sahip kişiler adaydır ve dış diplomaların denkliği onaylandığında da bu şartlar geçerlidir. Gözlük ve görme gereçlerinin satışı ve montajı yapan optisyenler yalnızca reçetelerde yazılı ürünleri ve ilgili malzemeleri satabilir; bunun dışında meslek kapsamında bulunmayan muayene, test veya teşhis işlemleri yapamaz; muayene ve tedavi amacıyla bir sağlık hizmeti sunamaz; kontak lens uygulaması yapılamaz; müessesede başka bir iş yürütülemez ve müessese muayenehane gibi kullanılamaz. Optisyenlik müessesesi açmak için ruhsat almak ve mesul müdür bulundurmak zorunludur; birden çok müessese açılacaksa her bir için ayrı ruhsat ve ayrı mesul müdür gerekir; mesul müdür sadece bir müessesede görev yapabilir. Göz hastalıkları uzmanı tabipler optisyenlik müessesesi açabilirler ancak optisyenlik yaparken tabiplik görevini sürdüremezler. Kayıt tutma, teftiş ve denetim gereklidir; teftişlerde gerekli belgelerin sunulması ve kayıtların regülasyonlara uygun olması gerekir. Şirketler ve gerçek kişiler tarafından kurulan optisyenlik odaları ve birlikler aracılığıyla meslek etiği, disiplin ve mesleki düzenlemeler uygulanır; meslek mensuplarının davranışlarına ilişkin disiplin cezaları ve kınama gibi yaptırımlar söz konusu olabilir; ayrıca reklam ve unvan kullanımı konusunda belirli sınırlar vardır ve yanıltıcı uygulamalar yasaktır.

Kanun 2941
1983-11-08

SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİ KANUNU

Bu Kanun, barıştan seferberlik ve savaş hâline geçişi sağlamak amacıyla devletin tüm güç ve kaynaklarını hızlı ve etkin biçimde seferber etmeyi ve bu süreçte uygulanacak yükümlülükleri belirlemeyi amaçlar; hak ve hürriyetlerin kanunlarla sınırlandırılabileceğini öngörür. Kapsam olarak, seferberlik ve savaş hâlini ve bununla ilişkili hazırlıkları, kamu ve özel kurumlar ile gerçek kişilerin görev, yetki ve sorumluluklarını ve bu kuruluşların sahip olduğu her türlü mal ve hizmet yükümlülüklerini kapsar. Bu Kanun, seferberlik ve savaş hâli hazırlıklarının mevcut örgütlenme dikkate alınarak planlanmasını ve uygulanmasını öngörür; gerekli görülen hallerde yeni teşkilatlar kurulur ve uygun görülen yükümlülükler belirlenir. Peşpeşe yürütülecek hazırlıklar ve tatbikatlar, yükümlülükler çerçevesinde ve kanunda gösterilen sınırlar içinde uygulanır; hazırlıkların denenmesi için gerekli çalışmalar yapılır. Ulusal düzeyde koordinasyon esas alınır; gerektiğinde seferberlik ve savaş hâli için taraf olunan yükümlülükler ülke çapında organize edilir ve uygulanır; yabancı ülkelerle ilgili kararlar da ilgili hallerde dikkate alınabilir. Seferberlik ilanı genel veya kısmi olarak yapılabilir; ilan edilen bölgelerin dışındaki yerlere de yükümlülükler uygulanabilir. Seferberlik ilanı sonrası komutanlar, kendi sorumluluk bölgelerinde belirlenen yetkileri kullanır; güvenlik, asayiş ve kamu düzeninin sağlanması için gerekli tedbirleri alır ve gerektiğinde kolluk kuvvetlerini kullanır; bu süreçte mülki makamlarla işbirliği yapılır. Savaş ilânı uygulanmaya başlandığında, uygulanacak tedbirler belirlenir; seferberlik halinde uygulanacak tedbirler sürdürülür ya da yeni tedbirler devreye alınabilir; savaş hâliyle ilgili kararlar yayımlanır ve Meclis bilgilendirilir. Savaş hâlinin kaldırılması Meclis tarafından karar verilir ve savaş hâli, belirtilen şekilde sona erer; savaş hâli uygulaması, kararda belirtilen anda son bulur. Seferberlik ve savaş hâliyle ilgili olarak, adli yetkiler ve uygulanabilir diğer hükümler bazı durumlarda düzenlenir; bu düzenlemelere aykırı hareket edenler için cezai yaptırımlar öngörülür; ihmal veya suiistimal halinde cezaların artırılabildiği belirtilir. Tatbikat ve eğitim amacıyla silah altında tutulan yedek personel için ödemelerle ilgili hususlar, ilgili mevzuata uygun olarak belirlenir ve uygulanır. Bu Kanun, mevcut diğer kanunlardaki seferberlik ve savaş hâline ilişkin hükümlerle çelişmeyen hükümleri saklı tutar; bu Kanuna aykırı olmayan hükümler uygulanır. Yürütme yönünden uygulama esasları ve gerekli düzenlemeler, kanunla belirlenen mekanizmalarla yürütülür.