10 / 785 sonuç gösteriliyor

Kanun 7179
2019-06-26

ASKERALMA KANUNU

Bu mevzuat erkek Türk vatandaşlarının askerlik yükümlülüğünü yerine getirmesi ve bunun farklı statülerde nasıl tamamlanabileceğini belirler. - Yükümlü, silahaltına alınarak hizmet görür ve yedek subay, yedek astsubay, erbaş ve er olarak farklı şekillerde görev yapabilir; ihtiyaçlar ve durumlar doğrultusunda bu sınıflar için uygulanacak esaslar düzenlenir. - Askerlik işlemleri ve atama süreçleri savunma bakanlığı ile ilgili makamlarca yürütülür; savaş veya benzeri bir durumda uygulanacak esaslar belirlenir. - Hizmet süresi ve şekilleri, yükümlülerin durumuna göre değişebilir; bazı durumlarda hizmetin devamına yönelik tercihler ve karşılamalar dikkate alınır. - Yedek subay ve yedek astsubay adaylarının seçimi ihtiyaçlar ve yükümlülerin istekleri doğrultusunda yapılır; ihtiyaç fazlası durumlarda adaylar farklı askerlik kademelerine yönlendirilebilir. - Bedelli askerlik uygulaması, istekli olanlar için belirlenen kurallar çerçevesinde bedel ödenmesi ve temel askerlik eğitiminin tamamlanmasıyla askerlik hizmetinin tamamlandığı sayılmasını sağlar. Talep yoğunluğuna göre kura hariç tüm istekli bedelli hizmetine kabul edilebilir; bedelliden yararlanma hakkı elde edip de vazgeçenlere yeni hak verilmez. Bedellilik kapsamında ek bedel uygulamaları ve bazı durumlarda bedelliden yararlanamama kuralları bulunur; savaş halinde bu uygulamalar geçerli değildir. - Öğretmenler açısından, Milli Eğitim Bakanlığı ihtiyaç ve uygunluklarına göre, öğretmenlik yapanlar arasından seçilerek bedeli karşılığı temel askerlik eğitiminin ardından Milli Eğitim Bakanlığı emrine verilirler; görev süresi boyunca emrine bağlı olarak hizmet ederler, belirlenen durumda asteğmen olarak terhis edilirler; bu yükümlüler öğretmenlik mesleğinden ayrıldığında kalan hizmetlerini er olarak tamamlarlar ve Milli Eğitim Bakanlığı ile ilişkileri kesilir; firar veya hava değişimi gibi disiplin cezaları söz konusu olduğunda ilgili mevzuata göre disiplin hükümleri uygulanır. - Emniyet Hizmetleri Sınıfı mensupları ile polis eğitim ve öğretim kurumlarında öğrenim görenler veya bu kurumların sınavlarını kazanmış olanlar, askerlik hizmetini yapmamış olanlar için tüm askerlik işlemleri ertelenir; bu kişiler sadece mevcut görevlerine bağlı olarak uygulanan disiplin ve usullere tabidir. - Savaş halinde uygulanacak özel kararlar alınabilir; bu süreçte bazı yükümlülükler erteleme veya değiştirme ihtiyacı doğabilir. - Yoklama, sevk, bakaya ve yoklama kaçağı durumları, yükümlülerin askerlik durumunu doğrudan etkiler; yoklama kaçağı veya bakaya kalanlar için ek yükümlülükler veya cezai sonuçlar uygulanabilir.

Kanun 205
1961-01-09

ORDU YARDIMLAŞMA KURUMU KANUNU

- Ordu Yardımlaşma Kurumu, askerler ve aileleri için sosyal yardımlar sağlamak amacıyla kurulmuş bir özel hukuk kurumu olarak işlev görür; merkezi birimlerle faaliyet gösterir. - Kurumun amacı, üyelerin ve mirasçıların ihtiyaç duyduğu mali destek, emeklilik, maluliyet ve ölüm yardımları ile konut yardımı gibi hizmetleri sunmaktır. - Üyelik yapısı iki ana kategoride olup, mevcut askerî personel ve onların ölüm halinde yakınları ile geçici üyelerden oluşur; geçiş ve haklar zaman içinde değerlendirilebilir. - Kurum, kendi iç yönetimini sağlayacak yapılarla çalışır ve bu yapıların kararları, üyelerin çıkarlarını gözeten bir denetim ve hesap verebilirlik mekanizması çerçevesinde alınır. - Üyelerden sağlanan kesintiler ve kurumun diğer gelirleri, yardımların ve hizmetlerin finansmanında kullanılır; ayrıca konut edinimi ve diğer sosyal yardımlar için fonlar oluşturulur. - Yıllık bütçe ve hesaplar ile yönetim raporları genel kurul tarafından değerlendirilir; denetçiler tarafından mali işlerin doğruluğu denetlenir. - Kurumun sağlayacağı yardımlar arasında daimî üyeler için emeklilik, maluliyet ve ölüm yardımları ile konut yardımı, geçici üyeler için maluliyet ve ölüm yardımları bulunur; emeklilik sistemi ile ilgili seçenekler de sunulur. - Fahrî veya mirasçı hakları söz konusu olduğunda, ödemelerin nasıl bölüştürüleceğine dair esaslar belirli esnekliklerle uygulanır. - Kurumun günlük işlemleri ve imza yetkileri net kurallara bağlanır; kararlar çoğunlukla mevcut olanların oy çoğunluğu ile alınır. - Kurum, üyelerinin sosyal ve mali güvenliğini güçlendirmeye yönelik kapsamlı bir destek ağı sunar; bu destekler üyelerin görev süreleri boyunca ve sonrasında da uygulanır.

Kanun 6304
1954-03-08

BAZI HALLERDE MEMLEKET İÇİNDE İZİNLİ GÖNDERİLECEK ERBAŞ VE ERLERİN YOL MASRAFLARININ DEVLETÇE ÖDENMESİ HAKKINDA KANUN

Uluslararası taahhütler nedeniyle yurt dışına gönderilecek birliklere bağlı olarak giriş ve dönüş için gerekli olan yurt içi nakil masrafları devletçe karşılanır. Ayrıca, doğal afetler nedeniyle geniş ölçüde zarar görmüş bölgelerden olan ve izin verilen personel için de bu masraflar ödenir.

Kanun 1416
1929-04-16

ECNEBİ MEMLEKETLERE GÖNDERİLECEK TALEBE HAKKINDA KANUN

Bu yasa devlet bütçesiyle yurt dışına gönderilecek öğrencilerin seçiminden eğitimine, denetimine ve dönüp görev yapmasına kadar olan süreçleri düzenler. Adaylar yazılı ve sözlü sınavla belirlenir; sınav süreçleri ve değerlendirme kriterleri belirli bir komisyon tarafından yürütülür; sınav öncesi sağlık muayeneleri de tamamlanır. Sınavlarda adayların genel bilgi düzeyi, kavrayış ve ifade gücü, iletişim becerileri ve bilimsel/teknolojik gelişmelere açıklık gibi faktörler değerlendirilir; her aday için belirli kriterler üzerinden notlar tutulur. Sınav ve seçim süreçleriyle ilgili diğer usul ve esaslar belirlenir ve ilan edilir; sınav sorularının hazırlanması veya dışarıdan destek alınması gibi hususlara esneklik verilmiştir. İmtihan ve seçilim için sağlık açısından uygunluk kontrolü yapılır; sağlık raporları sınav süreci için ön koşuldur. Eğitim için gerekli planlar hazırlanır; her öğrencinin bireysel eğitim şartları ve takip edilecek tahsilat planı belirlenir ve uygulamaya konulur. Öğrencilerin masrafları karşılanır; yıllık ödenekler ve gerekli giderler belirli bütçe kalemlerinde düzenlenir; öğrenciler için gerekli taahhütler alınır. Eğitim tamamlandığında mecburi hizmet yükümlülüğü başlar ve bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi durumunda borçlar faiziyle geri ödenir. Sağlık nedeniyle eğitime devam edilemeyenler için muafiyetler veya özel düzenlemeler uygulanabilir; bu durumda borçlar ve yükümlülükler yeniden değerlendirilir. Teftiş ve gözetim heyetleri kurulur; öğrencilerin eğitim durumları denetlenir; gerektiğinde görev yerinin değiştirilmesi veya geri çağırılmasına karar verilebilir; masraflar avans olarak ödenebilir. Geri dönüş sonrası atama ve kadro süreçleri işletilir; mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlayanlar için uygun görevler ve kariyer ilerlemesi sağlanır. Yurt dışı eğitim sürelerinin sigorta, emeklilik ve hizmet sürelerine etkileri belirlenir; bu sürelerin borçlanılması ve ödenmesiyle ilgili uygulamalar oluşturulur ve gerekli durumlarda taksitlendirme imkânı sunulur. Staj amacıyla yapılan yurt dışı gönderimler bu kanunun kapsamı dışında tutulur.

Kanun 6136
1953-07-15

ATEŞLİ SİLAHLAR VE BIÇAKLAR İLE DİĞER ALETLER HAKKINDA KANUN

Ateşli silahlar, mermiler ve bu silahlara ait parçalar ile özel olarak salt saldırı veya savunma amacıyla üretilen diğer aletlerin ülkeye sokulması, yapılması, satılması, satın alınması, taşınması veya bulundurulması bu yasa kapsamına alınmıştır ve mevzuya uygun olarak sınırlı amaçlar dışındaki işlemler yasaktır. Ülkede silah ve ilgili teçhizatların ithali ve üretimi, sadece kamu kurumlarının ve silah taşıma yetkisine sahip kişiler ile sınırlı gereksinimler için geçerli olan istisnalar dışındaki taleplere kapalıdır; gerektiğinde bu alımlar için başka kanunlarla çerçeve çizilir. Ülke içinde belirli silahlar ve benzeri aletlerin üretimi yapmak veya bulundurmak çoğu durumda yasaktır; bunun istisnaları ise belirli bir meslek veya sanat için gerekli olan durumlar için İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Kama, hançer, şiş, rastgele müdafaa amaçlı kullanıma uygun çeşitli aletler gibi bazı kesici ve saldırı nitelikli aletlerin üretilmesi ve bulundurulması genel olarak yasağa tabidir; yalnızca gerekli özel şartları sağlayanlar izin alabilir. Sporda kullanılan ateşsiz silahlar ve av tüfekleri gibi belirli ekipmanlar ile bunlara ait malzemelerin kullanıldığı bazı meslekler veya spor faaliyetleri için gerekli olanlar bu yasa kapsamı dışında değerlendirilebilir. Yurda girişte veya ülke içinde silah taşıma ve bulundurmanın lisansla mümkün olduğu kabul edilir; lisanslar belirli bir süre için geçerlidir ve durum değiştikçe bildirilmesi gerekir; uygun görülenlere lisanslar yenilenebilir; bazı kişilere ilişkin özel kolaylıklar ve istisnalar uygulanabilir. Silah taşıma hakkı sadece belirli kişiler tarafından kullanılabilir; bu kişiler üst düzey devlet görevlileri, bazı yargı ve güvenlik görevlileri ile belirli resmi görevlerde bulunanlar gibi sınırlı bir grubu oluşturur; disiplin soruşturması veya cezai hüküm bulunanlar için taşıma izni verilmez. Bazı durumlarda Cumhurbaşkanı kararıyla belirli yerlerde toplu silah taşıma iznine olanak tanınabilir. Silah taşıma izni olanlar başkalarına silah satamaz; silah vesikasının kullanımıyla ilgili ihmal veya başkalarının zarar görmesi durumunda vesikanın geri alınması ve yeni izin verilmemesi söz konusu olabilir. Bir silahın ele geçirilmesi veya zaptı halinde bu silah ve ilgili mermiler devletin ihtiyaçlarına yönelik olarak bir plan doğrultusunda kullanılmak üzere belirli makamlara devredilir; kalan ihtiyaçlar için gerekli bütçe ve talepler çerçevesinde dağıtım yapılır. Bazı durumlarda hediye veya miras yoluyla intikal eden silahlar için vergi, resim veya harç gibi yükümlülükler bakımından özel muafiyetler veya kolaylıklar uygulanabilir. Silah taşıma izni için gerekli kimlik kartları ve belgeler düzenli olarak güncellenebilir veya geri alınabilir; bu süreçler ilgili kurumlardan koordineli olarak yürütülür. Ağır suçlar nedeniyle hüküm giymiş olanlara veya belirli güvenlik ve kamu düzenini tehdit eden kişilere silah taşıma izni verilemez; aynı şekilde bazı durumlarda süreyle sınırlı kısıtlamalar uygulanabilir.

CB Yönetmeliği 20169431
2016-11-11

TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ, JANDARMA GENEL KOMUTANLIĞI VE SAHİL GÜVENLİK KOMUTANLIĞI SAĞLIK YETENEĞİ YÖNETMELİĞİ

Bu düzenlemenin pratik amacı, ilgili personel ve adayların sağlık durumunu tespit etmek ve barışta ile savaşta uygulanacak sağlık işlemlerini belirlemektir. Kapsamı, askerliğe ilişkin görevli ve aday olan kişileri kapsar. Sağlık muayenesi ve sınıflandırma - Muayene, varsa aile hekimi tarafından veya yoksa en yakın resmi sağlık kuruluşunda tek tabip tarafından yapılır. - Muayene sonucunda yükümlülerin durumuna göre üç ayrı sınıflandırma yapılır: askerlik için elverişli, askerlik için elverişli değildir ve geçici rahatsızlığı olanlar. - Sınıflandırma, hangi göreve veya sevke uygun olduğunun belirlenmesini ve gerekli işlemleri doğrudan etkiler. İşlemler ve sonuçlar - Askerlik için elverişli olmayanlar alınmaz; elverişli görülenler için raporlar düzenlenir ve onay süreci tamamlandığında kesinleşir. - Geçici hastalıklar tespit edildiğinde ertesi yıla bırakma veya sevke geciktirme kararları verilir ve bu raporlar ilgili birimlere iletilir. - Geçici hastalıklar tamamen iyileşinceye kadar sevk geciktirme, ertesi yıla bırakma veya hava değişimi gibi işlemler uygulanabilir. Yurtdışında yaşayan yükümlüler - Yurtdışında yaşayanlar için muayene, bulunduğu ülkedeki mevzuata uygun olarak yapılır ve sonuçlar yükümlünün kayıtlı olduğu yerdeki askeri makama iletilir. - Yurtdışında belirli durumlarda işlemler konsolosluklarca yürütülebilir. Ücretler - Muayene ve raporlar için herhangi bir ücret veya katkı payı alınmaz. İtirazlar ve sağlayacağınız süreçler - Sağlık raporlarına itirazlar önce sağlık kurulu kararına götürülür; gerekirse daha ileri inceleme için uygun kurula sevk edilir. - İlk rapor ile kontrol muayenesi arasındaki uyumsuzluk durumunda, daha ileri inceleme için başka bir kurula yönlendirilebilirsiniz ve karar yeniden gözden geçirilir. Hastalıkların birleşimi ve sonuçlar - Birden çok hastalık birlikte değerlendirildiğinde, bu durum askerlik yapmayı engelliyorsa elverişsiz karar verilir. - Belirli bir süre içinde tedaviyle veya stabilleşmeyle birlikte durum değişirse, yeniden değerlendirilebilir. Hava değişimi ve istirahat - Sevk sonrası geçici hastalıklar için hava değişimi veya istirahat işlemleri uygulanabilir. Genel etki - Bu süreçler, hizmete alma, sevk, ertesi yıla bırakma ve geçici bakım kararlarını etkileyerek askerlik sürecinin sağlık açısından nasıl işleyeceğini belirler.

CB Kararı 8786
2024-08-02

SÜREKLİ GÖREVLE YURT DIŞINDA BULUNAN MEMURLARA ÖDENECEK AYLIKLARA İLİŞKİN KARARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KARAR (KARAR SAYISI: 8786)

Bu karar yurt dışında sürekli görev yapan memurlara ödenecek aylıkların belirlenmesinde kullanılan ülke gruplarını güncellemektedir. Nicaragua ve Maldivler mevcut gruba eklenmiştir. Ayrıca Kazakistan Cumhuriyeti’nden sonra gelmek üzere grubun içindeki ülkelerin sırası yeniden düzenlenmiştir. Bu değişiklik, yurt dışı görevlere ilişkin aylık ödemelerin hangi gruba dahil olduğuna bağlı olarak ödemelerde değişikliklere yol açabilir ve bazı görevlilerin aylık tutarları yeni gruplama yapısına göre yeniden belirlenir.

CB Yönetmeliği 837467
1983-12-15

YABANCI SİLAHLI KUVVETLERE BAĞLI GEMİLERİN TÜRK İÇSULARINA VE LİMANLARINA GELİŞLERİ VE BU SULARDAKİ HAREKET VE FAALİYETLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK

Bu yönetmelik, barış zamanında yabancı silahlı kuvvetlere bağlı gemilerin Türkiye içsuları ve limanlarındaki hareket ve faaliyetlerini Türk mevzuatı ve uluslararası hukuk ilkeleri çerçevesinde düzenler ve bu kapsamdaki tüm gemileri kapsar. Giriş ve kalış süresince uymak zorunda oldukları temel esaslar: - Türk içsuları ve limanlarında bulunduğu süre boyunca milli bayraklarını görünür şekilde taşımak zorundadırlar. - Türkiye’nin toprak bütünlüğünü, siyasal bağımsızlığını ve güvenliğini tehdit eden davranışlarda bulunamazlar; araştırma, gözetleme veya bilgi toplama amacıyla hareket edemezler; Türkiye’nin savunmasına zarar verecek propaganda faaliyetinde bulunamazlar. - Zarar veren geminin bayrağını taşıyan devlet, zararları tazmin etmekle sorumludur; kazalarda gerekli yardımlar sağlanır ve masraflar ilgili devlet tarafından karşılanır. - Liman ve kıyı tesislerinde belirlenen alanlarda demirleyebilirler; liman içinde onların ihtiyaçlarına uygun altyapı ve hizmetler bulunur. - Uçak, helikopter veya insansız hava araçları Türk hava sahası içinde izinsiz uçurulamaz; mevcut iznin olmaması halinde bu hava araçları kullanılamaz. - Uluslararası çevre koruma esaslarına uygun olarak MARPOL çerçevesindeki atıklar doğaya salınamaz; yük artıklarının çevreye zarar verecek şekilde atılması yasaktır. - Denizyolu güvenliği ve liman güvenliği açısından gerekli güvenlik ve iletişim protokollerine uyarlar; güvenlik açısından uygun olanlar uygulanır. Faaliyetler açısından belirli kısıtlar: - Dalış, hidro-ografik ve oşinografik çalışmalar, deniz işaretleri değişiklikleri gibi bilimsel veya teknik faaliyetler için izin gereklidir; bu tür çalışmalar izinsiz yapılamaz. - Denizaltı dinleme, tespit ve teşhis cihazlarının kullanımı özel izinlere tabidir. - ManEvra ve tatbikatlar, özel anlaşmalarla kabul edilmedikçe yürütülemez; top atışıyla selam verme gibi uygulamalar da karşılıklı olarak kararlaştırılan çerçeve kapsamındadır. - Nükleer gemiler veya nükleer yakıt taşıyan gemiler için ek güvenlik ve çevre kuralları uygulanır. Acil durumlar ve kolluk-yardım: - Çarpışma, karaya oturma veya geminin batması gibi durumlarda derhal uygun mercilere bildirim yapılır ve olayın gerektirdiği uluslararası yardımlar sağlanır; tehlikenin giderilmesi için gerekli güvenlik tedbirleri alınır ve masraflar ilgili devlet tarafından karşılanır. Ziyaret çeşitleri: - Resmi, gayriresmi, olağan, acil durum ve makam ziyaretleri olmak üzere çeşitli ziyaret biçimleri uygulanır; her ziyaret türü için uygun haberleşme ve onay süreçleri işletilir; ziyaretler önceden koordine edilerek gerektiğinde ilgili makamlara bildirilir.

Kanun 6172
2011-03-22

SULAMA BİRLİKLERİ KANUNU

Bu Kanun, sulama birliklerinin su varlıklarını rasyonel biçimde kullanmayı hedefleyerek kurulmasını, işletilmesini ve yönetilmesini sağlar. Birlikler, devraldıkları tesislerin işletme, bakım, onarım ve yönetim sorumluluğunu üstlenir; sulama hizmet bedelleri ve katılım paylarını toplar, yatırımları geri öder ve gerektiğinde tesisleri geliştirmek veya yenilemek amacıyla projeler yapabilir; yenilenebilir enerji girişimleri kurup işletilebilir. Görev alanlarındaki tarım desenlerini ve üretim hedeflerini, paydaşlarla iş birliği halinde planlar. Ortak tesisler için yapılan işletme ve bakım masraflarını kendi paylarına düşen miktar üzerinden karşılar ve enerji üretiminden elde edilen geliri bu giderleri karşılamakta kullanabilir. Gelir ve gider dengesi gözetilir, bütçe esasları uygulanır ve borçlanma yetkisiyle finansman sağlanabilir. Denetim ve mali yönlerden bağımsız denetçilerce denetlenebilir; zarar verme halinde gerekli işlemler uygulanır. Üyeler, kendi bölgesindeki su kullanıcıları arasındaki hizmetlerden yararlanmak için üyelik zorunluluğuna ve buna bağlı yükümlülüklere tabidir; üyelik, suya erişimden yararlanmak için gereklidir. Mevcut birliklerin yeni sisteme uyum sağlaması için geçiş ve düzenlemeler uygulanır.

CB Yönetmeliği 359
2018-11-23

YURTDIŞINDA DAİMÎ GÖREVLERE ATANACAK PERSONEL HAKKINDA YÖNETMELİK

Yurtdışında daimi görevlere atanacak personelin seçiminden atamaya, çalışma usullerine ve disiplin ile diğer özlük işlerine ilişkin esaslar netleşir ve uygulanır hale gelir. Atama için gerekli genel koşullar, eğitim düzeyi, gerekli mesleki bilgi ve yabancı dil gerekliliği açık biçimde belirtilir; temsil yeteneği ve kamu hizmetinde gereken hizmet geçmişi gibi nitelikler de dikkate alınır. Yabancı dil konusunda, görevlendirilecek ülkenin resmi dili veya belirli yabancı dillerden birini bilme ve buna uygun bir dil yeterlilik belgesi sunma zorunluluğu doğar; bazı durumlarda bu belge aranmazsa dille ilgili istisnalar uygulanabilir. Atama süreleri belirli sınırlara tabi olup uzatma ve tekrarlı atama olanakları bulunabilir; yurtdışında daimi görevden dönüş sonrası yeniden görevlendirme için gerekli hizmet süresi benzer şekilde hesaplanır; niteliklerini sonradan kaybeden veya uygun bulunmayanlar göreve devam ettirilmez. Eğitim açısından görevlendirilen personele görevin gerektirdiği hizmet içi eğitim ve istihbarata karşı koyma ile ilgili eğitimler uygulanır; kapsam ve uygulama ayrıntıları Dışişleri Bakanlığı tarafından belirlenir. Koordinasyon ve iletişim konularında, misyon şefi başlıca amir olarak hareket eder; personel, misyon şefinin talimatlarına göre davranır, bilgi toplanması ve gerekli tedbirlerin uygulanması misyon şefinin yönlendirmesiyle yürütülür; dönüşte uyum sağlanması için gerekli süreçler uygulanır. Görevli bulunduğu ülkede davranış kuralları net biçimde belirlenir; devletin çıkarlarını ve itibarını korumak, devletin temsilcisi olarak hareket etmek, resmî ve özel yaşamda dikkatli ve saygılı olmak, yerel makamlar ve halkla ilişkilerde tarafsızlık ve eşit muameleyi sürdürmek gereklidir. Raporlama yönünden üç aylık raporlar hazırlanır ve misyon şefinin onayıyla Dışişleri Bakanlığına sunulur; acil ve zorunlu durumlar için ek raporlar da talep edilebilir; görev tamamlandığında özet bir rapor sunulur. Disiplin işlemleri ilgili mevzuata göre yürütülür; disiplin amirleri misyon şefi ve bağlı bulunan üst yöneticiler tarafından belirlenir. İzinler ve görev devir teslimi planlı ve koordine biçimde gerçekleştirilir; görev devri için gerektiğinde birlikte çalışılarak uyum sağlanır. Eski hükümler yürürlükten kaldırılır ve bazı kurumlar için özel ek hükümler getirilir; bazı yabancı diller için ek düzenlemeler veya istisnalar uygulanabilir. İçişleri Müşavirleriyle ilgili geçiş süresi gibi uygulamalarda özel değişiklikler öngörülebilir.