CUMHURBAŞKANI KARARI
Kanununun 19 uncu maddesi geregince karar verilmistir.
Karar Sayısı: 9308
24 Aralık 2024
Sayı : 32763
Recep Tayyip ERDOĞAN CUMHURBAŞKANI
TARIM SIGORTALARI HAVUZU TARAFINDAN 2025 YILINDA KAPSAMA ALINACAK RISKLER, ÜRÜNLER VE BÖLGELER iLE PRIM DESTEGI ORANLARINA ILISKIN KARAR
Teminat altina alnacak ürünler ve riskler
MADDE 1- (1) Bu Karar kapsaminda bitkisel ürünler ve mantar ürünü üretimi için dolu ana riski ile birlikte firtina, hortum, yangin, heyelan, deprem, sel ve su baskini ve kara, hava, deniz tasitinin çarpma riskleri ile tarla ürünlerinde, sebzelerde ve çilek ürününde yaban domuzu ve geyik zarari, pamuk ürününde hasat döneminde miktar kaybina yol açan yagmur zarari, ayçiçegi ürününde kus zarari ek riskleri dolu paketi halinde verilir. Bu sayilan risklere ilave olarak, istege bagli olmak üzere;
- a) Açik alanda yetistirilen meyveler, yaggülü ve enginar için don riski,
- b) Dolu agi ve örtü ile destek (telli terbiye) sistemlerinde ve bu sistemlerin altinda bulunan ürünlerde; dolu, dolu agirligi, kar agirligi, firtina, hortum, yangin, deprem, heyelan, sel ve su baskini, kara, hava, deniz tasitinin çarpmasi riskleri,
- c) Kiraz, incir ve üzüm ürünlerinde yagmur riski,
- d) Altintop, limon, mandalina, portakal ve üzüm ürünlerinde sicak hava zarari riski,
5. §) Sekerpancari, çerezlik kabak, domates, biber, patlican, karpuz, kavun, patates ürünlerinde yeniden ekim dikim masrafi olarak ödenecek don zarari,
ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda, Tarim ve Orman Bakanhiginca belirlenen kayit sistemlerine kayith çiftçilerin, özlük, ürün ve arazi bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalar1 Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
- (2) Meyve agaçlars, çay, asmalar ile bu ürünlerin fidanlarinda ve süs bitkisi fidanlarinda paket halinde; dolu, firtina, hortum, yangin, heyelan, deprem, kara, hava, deniz tasitinin çarpmasi, kar agurligi, sel ve su baskuni riskleri, sadece fidanlarda yaban domuzu ve geyik zarari riski ile meyve ve bag fidanlarinda don riski ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli çiftçilerin, özlük, ürün ve arazi bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalan Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
- (3) Köy bazli verim sigortasiyla, kuru tarim alanlarinda yetistirilen bugday, arpa, çavdar, yulaf, tritikale, nohut, kirmizi mercimek, yesil mercimek ve yaglik ayçiçegi ürünlerinden, dolu paketi disindaki; kuraklik, don, sicak rüzgar, sicak hava dalgasi, asiri nem, agii yagis risklerinden kaynakli verim azalislari, ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli çiftçilerin, özlük, ürün ve arazi bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
- (4) Seralar için dolu ana riski ile birlikte; firtina, hortum, yangin, heyelan, deprem, sel ve su baskini ile kara, hava, deniz tasitinin çarpmasi, kar agirhigi ek riskleri, seranin örtü malzemesi, konstrüksiyon (iskelet) kiymetlerinin dogrudan bir zarara ugramasi sonucu enkazin sökülmesi, kaldirilmas1, temizlenmesi, taginmasi masraflari paket halinde; ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayith çiftçilerin, özlük, sera ve ürün bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalar1 Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
- (5) Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli büyükbas hayvanlar için ölüm riski ve ek olarak istege bagli olmak üzere hirsizlik, terör, grev, lokavt, kargasa ve halk hareketleri riskleri; ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(6) Tarm ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli küçükbas hayvanlar için ölüm riski ve ek olarak istege bagli olmak üzere hirsizlik, terör, grev, lokavt, kargasa ve halk hareketleri riskleri; ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda;
mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(7) Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli, kapal sistemde üretim yapilan, biyogüvenlik ve hijyen tedbirleri alinmis tesislerde yetistirilen kümes hayvanlari ile açik ve yar açik sistemde yetistirilen kümes hayvanlari için ölüm riski ve ek olarak istege bagli olmak üzere terör, grev, lokavt, kargasa ve halk hareketleri riskleri; ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalan Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(8) Denizlerde ve iç sularda yetistirilen su ürünleri için hastalik, yetistiricinin kontrolü disindaki kirlenme ve zehirlenmeler, firtina, hortum, deprem, sel ve su baskini, kazalar, predatörler, alg patlamasi nedeniyle meydana gelen ölüm riski ile istege bagli olmak üzere;
a) Kafes ve aglar için kazalar, predatör saldirisi, firtina, hortum, deprem, sel ve su bask1n1,
- b) Su ürünleri ile kafes ve aglar için hirsizlik,
c) Terör, grev, lokavt, kargasa ve halk hareketleri, riskleri ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli olan isletmelerin; mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalar Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(9) Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayith, plakali kovanlar için; firtina, hortum, yangin, heyelan, deprem, sel ve su baskuni, kara, hava, deniz tagitinin çarpmasi, nakliye ile vahsi hayvan saldinsi riskleri; ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(10) Tarim ve Orman Bakanliginca belirlenen kayit sistemlerine kayitli, ipek böcegi yetistiriciligi (tohum, larva, ipek böcekleri ve kozalarz) için; firtina, hortum, yangin, heyelan, deprem, sel ve su baskini, kara, hava, deniz tasitinin çarpmasi, ilgili genel sartlar ile tarife ve talimatlar kapsaminda; mevcut tesis, isletme ve yetistiricilik bilgileri dikkate alinarak, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan teminat altina alinir.
(11) Risk incelemesi sonucunda, Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan sigortalanmas1 uygun görülmeyen tesisler, isletmeler, ürünler ve riskler sigorta edilmez.
(12) Tarim Sigortalari Havuzu tarafindan sigorta edilmeyen tesisler, isletmeler, ürünler ve riskler ile ilgili genel sartlar, tarife ve talimatlarla kapsam dis1 birakilmis haller ve kayplar, 14/6/2005 tarihli ve 5363 sayili Tarim Sigortalari Kanununun 17 nci maddesindeki uygulama yilinda yer alan riskler arasinda sayilmaz.
Prim destegi
MADDE 2- (1) Bu Karar kapsaminda belirlenen riskler için 2025 yilinda, sigorta priminin %50'si oraninda prim destegi Tarim Sigortalar Havuzuna Tarim ve Orman Bakanligt bütçesinin ilgili tertibinden aktarilarak karsilanir.
(2) Açik alanda yetistirilen meyveler, yaggülü, enginar, sekerpancari, çerezlik kabak, domates, biber, patlican, karpuz, kavun, patates ürünleri ile meyve ve bag fidanlarinda, birinci fikrada belirtilen orana ilave olarak, sadece don riski primine bu destegin 1/3'ü oraninda ek prim destegi Tarim Sigortalari Havuzuna Tarim ve Orman Bakanlig bütçesinin ilgili tertibinden aktarilarak karsilanir.
(3) Sigorta priminin; köy bazli verim sigortasinda %70'i, büyükbas dar kapsaml1-2 (20 ay ve üzeri disi süt sigirlarnin) sigorta tarifesinde ise; %60'1 oraninda prim destegi, Tarim Sigortalar1 Havuzuna Tanm ve Orman Bakanligi bütçesinin ilgili tertibinden aktarilarak karsilanir.
Meteorolojik veri paylasimi
MADDE 3- (1) 5363 sayili Kanunun 4 üncü maddesi çerçevesinde, tarim sigortalarinda teminatlann gelistirilmesi, risklerin degerlendirilmesi, aktüerya ve hasar tespit çalismalarinin etkin bir sekilde yürütülmesi için Meteoroloji Genel Müdürlügü günlük ve/veya aylk meteorolojik verileri; radar tek saha kapsama alanli görüntüleri, arsiv verileri ve radar extranet erisimi; yildirim tespit ve takip sistemi erisimi ve arsiv verileri; MeteoUyari web servis verileri; köy/ilçe bazh kurakhk indisleri verileri ve kuraklik haritalari; meteorolojik uyar/alarm web servis verileri, erken uyari sistemi web servis verileri gibi verileri/hizmetleri Tarim Sigortalar1 Havuzu ile dijital ortamda ücretsiz olarak paylasir.
Cezai hükümler
MADDE 4- (1) Haksiz yere yapilan destekleme ödemeleri, ödeme tarihinden itibaren, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayili Amme Alacaklarinin Tahsil Usulü Hakkinda Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen gecikme zammi oranlari dikkate alinarak, hesaplanan kanuni faizi ile birlikte anilan Kanun hükümlerine göre geri alnir. Haksiz ödemenin yapilmasinda, ödemeyi saglayan belgeleri düzenleyen gerçek ve tüzel kisiler, geri alinacak tutarlarin tahsilinde müstereken sorumlu tutulurlar.
(2) 5363 sayili Kanun ile belirlenen sigorta primi destekleme ödemelerinden, idari hata sonucu düzenlenen belgelerle yapilan ödemeler hariç, haksiz yere yararlandigi tespit edilen üreticiler, bes yil süreyle hiçbir destekleme programindan yararlandirilmaz.
Yürürlük
MADDE 5- (1) Bu Karar 1/1/2025 tarihinde yürürlüge girer.
Yürütme
MADDE 6- (1) Bu Karar hükümlerini Tarim ve Orman Bakan yürütür.