10 / 1.132 sonuç gösteriliyor

CB Yönetmeliği 20047189
2004-04-27

BİLGİ EDİNME HAKKI KANUNUNUN UYGULANMASINA İLİŞKİN ESAS VE USULLER HAKKINDA YÖNETMELİK

Uygulamanın pratik etkileri şunlardır: - Gerçek ve tüzel kişiler bilgi edinme hakkını kullanabilir; yabancı vatandaşlar ve yabancı tüzel kişiler karşılıklılık ilkesine göre başvuru yapabilir. - Kurumlar, bilgi edinme başvurularını karşılamakla yükümlüdür; mevcut bilgiyi kolayca bulunabilir hale getirmek için tasnif ve arşiv düzeni oluşturarak iş yükünü etkin şekilde yönetir. - Kamuoyuna yönelik bilgi paylaşımı yoluyla, kurumsal temel kararlar, hizmetler, süreçler ve istatistiki veriler gibi bilgiler internet sayfalarında yayımlanabilir. - Kurumlar içinde bilgi edinme birimleri kurulur veya mevcut birimlere bu görevler devredilir; yeterli personel ve uygun çalışma koşulları sağlanır. - Başvuruların hangi birim tarafından cevaplanacağı ve cevaplanma süresinin ne olduğu başvuru anında belirlenir; başvurular ilgili birimlere yönlendirilir. - Başvurular, gerçek veya tüzel kişinin kimliğini doğrulama ve başvurunun geçerliliğini kontrol etme süreçleriyle alınır; eksik veya hatalı başvurular reddedilebilir ve başvuru sahibine bildirilir. - Başvurular elektronik ortamda, posta, faks veya yazılı olarak iletilebilir; kurumlar bu kanallara uygun cevaplar verebilir ve gerektiğinde yerinde inceleme imkanı sağlar. - Özürlü başvuranlar için kimlik tespitinde kullanılan özel işaretler veya imza yerine geçme imkanı sunulur. - Yayımlanmış olan bilgi veya belgeler başvuru konusu değildir; ancak yayımlanan içeriğin nasıl ve nerede yayımlandığı bildirilir. - Bilgi edinme başvurularının kolaylaştırılması amacıyla kurumlar, başvuruyu hızlı ve doğru işlemek için gerekli rehberlik ve bilgi sağlar; başvurunun uygun birimlere iletilmesi için prosedürler uygulanır.

CB Kararı 7804
2023-11-18

MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (N) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK MAL VE HİZMET ALIMLARINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR (KARAR SAYISI: 7804)

Bu karar savunma ve güvenlik alanında acil ihtiyaçlar için mal ve hizmet alımları ile hava yoluyla taşıma hizmetlerini kapsayan bir uygulama çerçevesi koyar ve uygulanacak esasları belirler. Acil ihtiyaçların hızlı ve etkili teminini sağlamak için uygun alım yöntemleri ve bu yöntemlerin hangi hallerde uygulanacağı açıklanır. Şeffaflık, rekabetçilik, eşit muamele, güvenilirlik, gizlilik ve kaynakların verimli kullanımı temel ilkeler olarak öne çıkar; ihtiyaç hâlinde güvenlik ve milli çıkarlar öncelikli olarak değerlendirilir. Garanti edilmis yararlanma hakki ve uyuyan sözleşme gibi mekanizmalar mevcut olabilir; bu tür sözleşmeler yükümlülük doğurmazken, ihtiyaca göre esneklik ve hazırlıklı olma imkanı sunar. Ulusal ve uluslararası güvenlik ve gizlilik gereklilikleri nedeniyle bazı aktörlerin ihalelere katılamayacağı durumlar kabul edilebilir. İhale süreçleri bir alım komisyonu tarafından yürütülür; kararlar çoğunlukla alınır, çekimser oy kullanılmaz ve kararlar gerekçelendirilir. Yaklaşık maliyet belirlenmesi gereken hâllerde fiyat araştırması yapılarak bir maliyet tahmini oluşturulur; bazı özel durumlarda maliyet belirsiz olabilir ve bu durum açıklanır. İhaleye katılım için gerekli belgeler ve yeterlilikler belirlenir; hangi belgelerin hangi amaçla kullanılacağı ve hangi belgelerin taahhütname olarak sunulabileceği önceden bildirilir; yanlış bilgiler katılımın reddedilmesine yol açabilir. Birçok kâğıt işinin uygun şekilde hazırlanması ve belgelendirilmesi gerekir; bazı durumlarda mevcut belgelerle yeterlilik sağlanabilir veya belgelerin eksikliği nedeniyle değerlendirmeye alınmayabilir. Kapsama giren dokümanlar, teknik şartnameler ve stok/standart kullanımı yoluyla alım gerçekleştirilebilir; gerektiğinde dokümanda değişiklik yapılması için gerekli kurallar öngörülür. Davete bağlı olarak yapılan çalışmaların dışında, bazı durumlarda ek onaylar ile dokümanlarda değişiklik yapılabilir. Teklifler belirlenen usullere uygun olarak zarflara konulur ve kapalı olarak sunulur; açılış, eksiklerin tespiti ve değerlendirme süreçleri bu çerçevede yürütülür. Tekliflerin geçerlilik süresi ve gerektiğinde uzatma imkanları ortaya konur; değerlendirme süreci belirlenen kriterlere göre gerçekleştirilir.

CB Yönetmeliği 200915169
2009-07-31

KAMU HİZMETLERİNİN SUNUMUNDA UYULACAK USUL VE ESASLARA İLİŞKİN YÖNETMELİK

- Kamu hizmetlerinin ilk temas noktasında sonuçlandırılması ve mümkün olan en kısa sürede tamamlanması amaçlanır; başvurunun doğrudan hizmeti sunan birime iletilmesi ve ilk aşamada sonuçlandırılması öngörülür. - Hizmetler vatandaşın en yakın yerde sunulur; gerekirse geçici ya da sürekli büroların açılması imkanı bulunur. - Sunulan her hizmet için sorumlu birimler ve görevliler belirlenir; taşra teşkilatı bu birimleri ve görevlileri ilgili makama bildirir. - Basılı belgelerin elektronik ortama aktarılması ve veritabanlarının paylaşılması esas alınır; başvurular elektronik ortamda yapılabilir, sürecin izlenmesi ve sonucun iletilmesi elektronik olarak sağlanır. - Kamu hizmetleri ve mevzuata ilişkin bilgiler duyurulur; hizmet envanteri kurumsal internet sayfasında ve e-Devlet Kapısında güncel olarak yayımlanır. - Hizmet standartları oluşturulur; tablolarda hizmet adı, başvuruda istenen belgeler, tamamlanma süresi ve itiraz bilgilerinin yer alması sağlanır; bu bilgiler vatandaşlar tarafından görülebilecek panolarda, internet sayfasında ve e-Devlet’te duyurulur. - Özürlüler için erişilebilirlik tedbirleri alınır. - Başvuru sırasında istenecek bilgi ve belgeler beyan esasına dayalı olarak düzenlenir; zorunlu olmadıkça belgeler talep edilmez; daha önce kurum kayıtlarında bulunan bilgiler yenilenmeden talep edilmez; diğer idarelerin elektronik olarak paylaştığı bilgiler talep edilmez ancak erişimi kolaylaştıracak bilgiler istenebilir; adli sicil beyanı yerine beyan istenir; formlar internet üzerinden yayımlanır. - Gerçeğe aykırı belge veya beyanda bulunulması konusunda gerekli bilgilendirme ve işlemler yapılır; ödemelere ilişkin mali yükümlülükler başvuru sahiplerine net olarak bildirilir. - Kurum içi ve kurum dışı yazışmalar yazılı olarak yürütülür; talepler belirlenen süreler içinde karşılanır ve bu süreçler elektronik ortamda da gerçekleştirilebilir. - Başvurular incelenir, eksiklikler giderilirse hemen tamamlanabilir; alındı belgesi verilebilir; sonuçlar belirtilen gerekçelerle ve varsa itiraz yolları ile birlikte bildirilir. - Kamu hizmet envanteri tablosunun doldurulması için gerekli alanlar belirlenir ve bu bilgiler doğru biçimde kayıt altına alınır; tablo, hizmetin adı, gerekli belgeler, mevzuat dayanağı, başvuru yeri, sorumlu birimler, paraf listesi ve süreler gibi unsurları kapsar. - İç ve dış yazışmalarda hangi birimlerin ne amaçla yazışma yapacağı, mevzuat dayanağı ve ilgili madde numaralarıyla belirtilir; süreçte koordinasyon ve bilgi akışı netleşir. - Hizmetlerin elektronik olarak sunulup sunulmadığı bilgisi ile birlikte internet adresi ya da sunulmuyor ifadesi belirtilir; hizmetlerin şeffaflığı ve hesap verebilirliği artırılır.

CB Yönetmeliği 6807
2023-02-16

HAZİNE VE MALİYE BAKANLIĞI TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (b) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK İHALELERE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Bu usul ve esaslar kapsamında yapılacak mal ve hizmet alımlarında güvenlik ve gizliliğin korunması, ulusal menfaatlerin gözetilmesi ve standardizasyon ile modernizasyon hedeflerinin süratli hareketle sağlanması amaçlanır; alımlar gerektiğinde bireysel veya bölümler halinde yürütülebilir. İşlemler genelde rekabetçi yolla yürütülür; bazı hallerde ilan yapılmadan davet edilen adaylar üzerinden pazarlık usulüyle veya doğrudan temin yoluyla karşılanabilir; doğrudan temin belirli şartlar altında ve piyasa fiyat araştırmasıyla yapılabilir. İhale işlemi için bir ihale komisyonu kurulur; kararlar çoğunlukla alınır ve yazılı olarak imzalanır; komisyon toplantı ve karar süreçleri tam nitelikte yürütülür; belgelerin eksik olduğu durumlar üzerinde kararlar buna göre verilir. Yaklaşık maliyet hesaplanır; ihale ilanlarında açıklanmaz ve süreç dışına çıkacak biçimde kamuya sunulmaz. İhale dokümanı hazırlanır; idare, gerekli şartname ve sözleşme tasarılarını hazırlama yetkisine sahiptir; bazı durumlarda dokümanlar bedelli veya bedelsiz olarak isteklilere verilebilir; dokümanlarda değişiklik gerekiyorsa zeyilnameyle bildirilir; teklife ilişkin açıklama talepleri karşılanabilir. Alt yüklenici çalıştırılmasına ihtiyaç duyulması halinde uygun görülen koşullarda bunu kullanmak mümkün olur; alt yüklenicilerin onayı idareye aittir ve alt yüklenicilerin sorumluluğu ana yüklenicinin sorumluluğunu etkilemez. İhalenin belirtilen saatte başlamaması veya işlemin iptali durumunda süreç gerektiği şekilde yürütülür; iptal halinde teklifler reddedilir ve iade edilir; iptal gerekçeleri isteklilere bildirilir, yeni ihalenın açılabilirliği göz önünde bulundurulur. Tekliflerin hazırlanması ve sunulması kurallara uygun olarak gerçekleştirilir; teklifler zarflandırılır, Türk Lirası üzerinden sunulur ve süresi içinde teslim edilmelidir; geç teslimler reddedilir, iade edilir. Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir; ihtiyaç halinde bu süre uzatılabilir; değişiklikler zeyilname ile yapılabilir ve teklif verenler ek süre talep edebilir. Geçici ve kesin teminat uygulamaları olabilir; teminat bankalarca veya teminat mektuplarıyla sağlanır; ihale sonucunda teminatlar iade edilir ve haciz uygulanamaz; belirli koşullarda teminat süresi uzatılabilir. Dokümanlar ve başvurularla ilgili işlemler, ihale dokümanı ve diğer resmi belgeler üzerinden yürütülür; dokümanlar gerektiğinde bedelli/bedelsiz olarak dağıtılabilir; değişiklikler sınırlı hallerde ve bildirimle yapılır.

CB Yönetmeliği 10280
2025-08-28

DENİZ VE İÇSULAR SEYİR DUYURULARI YÖNETMELİĞİ (KARAR SAYISI: 10280)

Bu Yönetmelik, denizlerde ve iç sularlarda seyir güvenliğini artırmak amacıyla seyir duyurularının hazırlanması, sınıflandırılması ve yayımlanmasına ilişkin esasları belirler. Pratik olarak şu etkileri sağlar: - Seyir duyuruları, tehlikenin ne olduğu, bulunduğu yer ve süresi gibi temel bilgilerle net biçimde hazırlanır; planlı çalışmalar için süreler ve kapsama dair bilgiler de eklenir. - Tehlike türleri kapsamlı şekilde belirlenir ve bu durumlarda hangi tür duyurunun yapılacağı açıkça ortaya konulur. - Duyurular, uluslararası standartlara uyumlu formatta hazırlanır ve bölgesel, kıyı ve yerel düzeyde sınıflandırılarak yayımlanır. - Yayımlama, NAVAREA ve NAVTEX gibi uydu ve radar/karasal iletişim kanalları ile birlikte diğer iletişim hatları üzerinden yapılır; gerektiğinde radyo ve internet üzerinden de iletilir. - Duyurular ve ilgili bilgiler, kaydedilir ve arşivlenir; haritalar ve notik yayınlar güncellenerek denizcilere duyurulur. - Duyuru süreçleri, ilgili kurumlar arasında koordinasyon ve bilgi akışı sağlanacak şekilde yürütülür. - Seyir güvenliğini tehlikeye atan tesisler ve inşa/işletim işlemleri, arızalar ve değişiklikler hakkında hızlı bildirimde bulunur ve güvenlik tedbirlerini alır. - Gemi kaptanları ve denizciler, güvenliği etkileyebilecek durumları bildirir ve duyuruları dikkate alır. - Duyurular ücretsiz olarak yayımlanır.

CB Yönetmeliği 2031
2020-01-08

AİLE, ÇALIŞMA VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (F) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK İHALELERE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

- Bu usul ve esaslar, Bakanlık tarafından finanse edilen ve çeşitli tarafların faydalanacağı araştırma ve geliştirme hizmet alımlarında uygulanır; amaç, saydamlık ve rekabetçi bir süreçle ihtiyaçların uygun şartlarda karşılanmasını sağlamaktır. - Uygulama, tüm alımlarda hedeflenen çıktının bilimsel ve uygulanabilir olması için proje değerlendirme grubunun kararlarına dayanır; grup, proje teklif formatını hazırlar, bütçeyi ve teknik şartnameleri inceler ve en uygun teklifi önermekle sorumludur. - Proje teklif formatı, işin kapsamı, amacı, süresi, bütçesi ve ekip gibi konuları içerir; teklifler bu formata uygun olarak hazırlanır ve sözleşme bu forma uygun olarak düzenlenir. - Yaklaşık maliyet, değerlendirme grubunca belirlenir ve kamuya ilan edilmez; maliyet, farklı kaynaklar ve fiyatlar dikkate alınarak hesaplanır. - Doğrudan temin ve pazarlık usulü gibi alım yöntemleri kullanılır; doğrudan temin, belirli şartlar oluştuğunda ve belirli durumlarda uygulanabilir; pazarlık usulüyle alımlarda ise rekabet ve ilan gibi hususlar gözetilir. - Teklifler yazılı, şartları kabul edildiğini belirten beyanlar içeren ve yetkili kişilerce imzalanmış olmalıdır; ortak girişimler için gerekli imza yetkileri belirlenir. - Sözleşme, işin adı ve kapsamı, taraflar, ödeme koşulları ve bedeli, süresi, teminat ve garanti gibi temel husulleri kapsar; ayrıca ulaşım, sigorta ve vergiler gibi giderlerin kime ait olduğu ile sözleşme eki belgeler belirtilir. - Sözleşmede değişiklik yapılması ve sözleşmenin devri, yazılı onayla mümkün olabilir; devrin şartları ve sınırlamaları açıkça belirlenir. - Sözleşme imzalanana kadar alım iptal edilebilir; iptal durumunda istekli hak iddia edemez. - Teknik şartnameler, gerektiğinde idarece hazırlanır; teknik kriterler verimlilik, rekabetçilik ve eşit muafiyet ilkelerini destekleyecek şekilde belirlenir; ulusal/uluslararası standartlara uyum hedeflenir. - İdari şartnameler, mevzuata uygunluk ve adil uygulanabilirlik gözetilerek düzenlenir; gerekli hallerde teknik şartnamelerle birlikte sözleşme ekleri olarak yer alır. - Denetim, muayene ve kabul süreçleri, sözleşme hükümleriyle uyumlu biçimde belirlenir; yüklenicinin personeli ve denetim aşamaları bu süreçler kapsamında yönetilir.

CB Yönetmeliği 10896
2026-01-22

ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ VE DIŞ İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN TERTİPLENECEK ULUSLARARASI ORGANİZASYONLAR VE TOPLANTILARDAN CUMHURBAŞKANI TARAFINDAN BELİRLENENLERİN YÜRÜTÜLMESİNE YÖNELİK 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (z) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK ALIMLARA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

- Bu düzenleme, uluslararası organizasyonlar ve toplantılar için yapılacak mal ve hizmet alımlarının nasıl planlanacağını, hangi yollarla temin edileceğini ve hangi kontrollerle yürütüleceğini belirler. - Alımlar ilan yoluyla yapılabileceği gibi doğrudan temin yoluyla da gerçekleştirilebilir; bu sayede ihtiyaca uygun ve hızlı çözümler üretme esnekliği sağlar. - İhtiyaçlar belirlenir, maliyet yaklaşık olarak hesaplanabilir ve gerektiğinde piyasa araştırması yapılabilir; yapılan değerlendirme ve hesaplama süreci belgelenir. - Alım işlemlerinde gerekli görüldüğünde alım komisyonu kurulur; kararlar çoğunlukla oy çokluğu ile alınır ve yazılı tutanakla kaydedilir. - Yeterlilik kriterleri belirlenir; ekonomik, mali, mesleki ve teknik yeterlilikler değerlendirilir, eksik beyan durumunda teklif değerlendirme dışı bırakılır. - Teklifler, idari ve teknik şartlara uygunluk açısından değerlendirilir; gerekli görüldüğünde açıklama istenir ve en uygun teklif belirlenerek onay süreçleri başlatılır. - İhtiyaçlar tek bir tedarikçiden veya birden çok tedarikçiden temin edilebilir; yurt içi veya yurt dışındaki kaynaklar kullanılabilir; süreçler elektronik ortamda da yürütülebilir.

CB Yönetmeliği 2536
2020-05-13

BORU HATLARI İLE PETROL TAŞIMA A.Ş. (BOTAŞ) GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARAFINDAN 4734 SAYILI KAMU İHALE KANUNUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNİN (B) BENDİ KAPSAMINDA YAPILACAK İHALELERE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Bu düzenlemenin pratik etkileri şunlardır: - İdare, güvenlik ve gizlilik gerektiren veya devlet güvenliğiyle ilgili konularda mal, hizmet alımları ile yapım işlerini pazarlık usulüyle yürütür; ilan olmadan davet edilen veya belirlenen istekliler arasından seçim yapılır; süreç, teklif sayısı ne olursa olsun ilerler. - Belirli şartlar altında doğrudan temin yoluyla ihtiyaç karşılanabilir; tek gerçek veya tüzel kişinin sağlayabildiği mal ya da hizmetler, uygun uyum ve standardizasyon gerektiren durumlar, taşınmaz alımı veya kiralanması gibi haller bu kapsama girer; acil durumlar için de hızla hareket edebilir. - Her alım için ayrı bir işlem dosyası oluşturulur; onaylar, maliyet hesapları, dokümanlar, teklifler ve kararlar dosyada belgelenir; süreç izlenebilir ve denetlenebilir hâle getirilir. - Yaklaşık maliyet belirlenir ve teklif sahiplerine açıklanmaz; maliyetin belirlenemediği durumlarda gerekçelerle sürece devam edilebilir. - İhale dokümanları talep eden isteklilere sunulur; idare gerekli şartnameleri hazırlar; bazı durumlarda teknik şartnameler hizmet alımlarıyla da hazırlanabilir. - Dokümanda değişiklik yapılması genelde sınırlıdır; zorunlu hâllerde tutanakla gerekçelendirilip davetlilere bildirilir; ek süre uygulanabilir; değişiklikler nedeniyle teklifini önceden vermiş olanlar için yeniden teklif imkanı sağlanabilir. - İhalelere katılım için gerekli nitelik ve belgeler belirlenir; teklif ve adres bildirimleri karşılanmak zorundadır. - Katılımı engelleyen durumlar yasa kapsamındaki sınırlamalara göre uygulanır; uygun olmayan katılımlar engellenir. - Alt yükleniciler, ihtiyaç halinde uygun görüldüğünde onayla kullanılabilir; alt yüklenicilerin yaptığı işlerden yüklenici sorumludur. - İhaleyi iptal etme yetkisi bulunur; iptal durumunda hangi nedenlerle iptal edildiği bildirilir ve teklif sahiplerine bilgilendirme yapılır; iptal nedeniyle hak talebi doğmaz; gerekirse yeni bir ihale başlatılır. - Teminatlar uygulanabilir; geçici ve kesin teminatlar hesaplanır ve iade kuralları sözleşme hükümleriyle belirlenir; teminatlar bankalar veya yerleşik sigorta şirketleri üzerinden temin edilebilir; usule uygun olmayan teminatlar kabul edilmez. - Teklifler kapalı zarflarda, belirlenen şekilde sunulur; uygun imza ve açıklamalarla teslim edilmesi gerekir; alternatif teklifler varsa aynı şartlarla sunulur. - Tekliflerin geçerlilik süresi dokümanda belirtilir; gerektiğinde teklif ve sözleşme şartları değişmeden uzatılabilir. - Teklifler zamanında açılır; eksik belgeler tespit edilir ve tutanakla kaydedilir; açılış sırasında reddedilecek ya da kabul edilmeyecek teklifler bu aşamada belirlenmez, ancak eksiklikler tutanakla saptanır; nihai değerlendirmenin hazırlığı yapılır. - Değerlendirme aşamasında çözümlere ilişkin yazılı açıklama istenebilir; ancak fiyat değişikliği veya şartlara uymayan tekliflerin uygun hale getirilmesi için değişiklik yapılamaz. - Karar ve süreç kayıt altında tutulur; karar verenler ve süreçle ilgili görevler kayda geçirilir; süreç şeffaflık ve izlenebilirlik sağlamak amacıyla dokümante edilir. - Güvenlik ve gizlilik hassasiyeti yüksek işlemlerde ilgili bilgiler korunur; gerekli güvenlik önlemleri uygulanır. - Sözleşme aşamasında taahhütlerin yerine getirilmesi ve kesin kabul ile ödeme süreçleri kurala uygun yürütülür.

Kanun 6100
2011-02-04

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU

- Kanun, hangi tür davalarda hangi mahkemelerin yetkili olduğunu belirleyerek dava açılışında hangi merciye gidileceğini etkiler; temel ayrım asliye hukuk ve sulh hukuk mahkemeleridir. - Yetkili mahkeme, çoğunlukla davalının ikametgâhının bulunduğu yerdeki mahkemedir; malvarlığına ilişkin davalarda değer veya tutar önemli değildir. - Birden çok davalı varsa dava genelde davalılardan birinin yerleşim yerinde açılabilir; bazı düzenlemelerde ortak yetki öne çıkar. - Geçici veya belirli hâllerde geçici oturanların davalarında, onların bulunduğu yerdeki mahkeme yetkili olabilir. - Türkiye’de yerleşim yeri bulunmayanlar için genel yetkili yer, malvarlığı konusundaki davalarda malvarlığı unsurunun bulunduğu yer olarak kararlaştırılır; bazı özel hâllerde bu kurallar değişebilir. - Sözleşmeden doğan davalarda, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de dava açılabilir. - Miras ve tereke ile ilgili davalarda genel olarak ölenin son yerleşim yerindeki mahkeme yetkili sayılır; terekenin paylaşımı ve yönetiminden doğan davalarda özel kurallar uygulanır. - Taşınmaz üzerindeki ayni haklara ilişkin davalar için taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olur; irtifak hakları için de taşınmazın bulunduğu yer belirleyici olur. - Şube işlemlerinden doğan davalar şubenin bulunduğu yer, tüzel kişinin ortaklık ve üyelik ilişkileriyle ilgili davalar ise merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülür. - Sigorta davalarında, malın bulunduğu yer veya rizikonun gerçekleştiği yer, can sigortalarında yerleşim yeri kesin yetkili olur; deniz sigortaları için bu hüküm uygulanmaz. - Haksız fiilden doğan davalarda, fiilin işlendiği yer veya zararın meydana geldiği yer ile zarar görenin ikametgahı yetkili olabilir. - Yetki sözleşmesiyle taraflar, uyuşmazlığı hangi mahkemede göreceklerini yazılı olarak belirleyebilir; ancak bazı konularda yetki sözleşmesi yapılamaz; yazılı olması ve net gösterilmesi gerekir. - Yetki kesin olduğunda taraflar bu yetkiyi kendiliğinden denetletmezse, davaya başlayana kadar bu durum değişmez; yetkili olmadığını iddia etmek için cevap dilekçesinde veya kanun yoluyla itiraz edilmesi gerekir. - Yetkisi kesin olmayan hâllerde yetki itirazı cevap dilekçesinde ileri sürülür; eğer taraflar itiraz etmezse, açılan dava yetkili olduğuna çevrilir. - Görevsizlik veya yetkisizlik kararları alındığında, karar kesinleşene kadar taraflar dosyanın doğru mahkemeye gönderilmesini talep edebilir; karar kesinleşirse resen karar verilebilir. - Yargı yerinin belirlenmesi gereken durumlarda, engel veya tereddüt halinde bölge adliye mahkemelerine veya Yargıtay’a başvurulur; kararlar kesinleşince ilgili merci belirlenir. - İnceleme usulü, yetkili mahkemenin belirlenmesinde dosya üzerinden yapılabilir; kesinleşen kararlar sonraki davayı bağlar. - Duruşmalar ve kararlar genel olarak alenidir; bazı durumlarda gizli duruşma veya kısmi gizlilik uygulanabilir; gizli duruşmada alınan kararlar gerekçesiyle birlikte açıklanır. - Taraflar, müdahiller ve ilgili kişiler hukuki dinlenilme hakkına sahiptir; bilgiye erişim, savunma ve delil gösterme hakları güvence altındadır. - Taraflar dürüstlük yükümlülüğüne tabidir; beyanlar gerçeğe uygun olmalıdır. - Usul ekonomisi ilkesi gereği dava makul sürede ve gereksiz gider yapılmadan yürütülmelidir. - Hâkim, uyuşmazlığı aydınlatma ihtiyacı hissederse taraflardan açıklama ve delil talep edebilir; gerekli gördüğü hususlarda soru sorabilir. - Hâkim, yargılamayı yönetir; süreci düzenli ve hızlı ilerletmeye çalışır; hukukun uygulanmasında Türkiye hukukunu resen uygular. - Hâkimin yasaklılığı ve reddi sebepleri bulunabilir; taraflar hâkimin tarafsızlığı konusunda itiraz edebilir; reddedilen hâkimin dışında başka bir merci bu durumu incelemeye yetkilidir; reddin sonucu ve süreci belirlenir. - Çekilme ve reddedilme süreçlerinde belirli usul ve süreler bulunur; ret talepleri yazılı olarak ve ilgili mahkemeye bildirilir; süresinde yapılmayan ret talepleri dikkate alınmaz. - Çekilme kararları incelenirken karar veren merci ve usul belirlenir; gerekli görülürse başka bir mahkeme tarafından incelenir.

Kanun 7201
1959-02-19

TEBLİGAT KANUNU

Bu belgenin pratik etkileri şunlardır: - Elektronik tebligat belirli kamu kurumları ve özel tüzel kişilikler için zorunlu hale gelir; talep edilmeleri halinde gerçek ve tüzel kişiler için elektronik teblat adresi verilir. Elektronik tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı anda tebliğ olarak kabul edilebilir. - Tebliğ, muhatabın kendisiyle birlikte vekili veya kanuni temsilcisi üzerinden yapılabilir; vekil veya avukat varsa tebligat onlar üzerinden gerçekleştirilir; avukatın bürosunda tebligatlar resmi çalışma gün ve saatlerinde yapılır. - Hükmi kişiler ve ticari mümessiller için tebligat, yetkili temsilcilere yönlendirilir ve bu temsilciye yapılan tebligat yeterli sayılır. - En son bilinen adres üzerinden tebligat yapılır; adres bilinmiyorsa veya adres kayıt sistemindeki adres kullanılarak tebligat yapılması uygun görülüyorsa bu şekilde uygulanabilir; talep halinde her yerde tebligat yapılabilir. - Adreste bulunmayan kişinin tebligatı için komşu, mahalle muhtarı veya zabıta amirleri üzerinden tebligat yapılabilir ve adrese ihbarname bırakılarak tebligat tamamlanır. - Askeri veya sefer halinde olanlar için tebligat, ilgili askeri makamlarca yapılır; otel, hastane, fabrika, okul gibi yerlerde bulunmuyorsa bu yerin amiri veya sorumlu kişiler tebligatı sağlar. - Yabancı ülkelerde tebligat, o ülkenin yetkili makamı veya konsolosluk aracılığıyla yapılabilir; Türkiye’deki muhataplar için elçilik veya konsolosluk üzerinden ek olarak tebligat yapılması da mümkün olabilir; bu durumda gerekli bildirimler ve süreler uygulanır. - Yabancı ülkede tebligat yapılırken muhataba ilişkin bildirim içeriği ve hangi merciden çıkarıldığı bilgisi yer alır; başvuru yapılmaması durumunda tebligat tamamlanmış sayılır. - Tebligatın kanıtlanması için tebliğ mazbatası kullanılır; mazbata üzerinde tebligin hangi kişi tarafından, hangi adreste, ne zaman yapıldığı ve muhatabın imzası gibi bilgiler bulunur. - Tebliğ masrafları ve zaruri giderler, ilgili tarifeler üzerinden önceden ödenir; ödenmeme durumunda tebligat işlemi aksayabilir. - Tebliğ imkânsızlığı veya tebellüğden imtina durumunda, belirlenen kurullardan veya görevlilerden birine tebligat yapılır ve durum yazılı olarak kayda geçirilebilir. - İmzaya yetenecek durumda olmayanlar için komşu veya muhtarın desteğiyle tebligat yapılabilir; bazı hallerde tebligat üçüncü kişiler aracılığıyla da güvence altına alınır. - Tebliğin usulüne uygun olarak yapılamaması veya adres bulunamaması halinde alternatif usuller devreye girer ve tebligatın tamamlanması için gerekli adımlar uygulanır.